آجیل‌ها که در بین مردم طرفداران زیادی دارند، در طب سنتی، خوراکی ویژه‌ای محسوب می‌شوند. آجیل برای کاهش چربی خون، گاهی غلظت خون و سلامت کبد، قلب و افزایش کارکرد مغزی بسیار مفید است. طبق تحقیقات محققان آمریکایی، بهترین آجیل‌ها به ترتیب بادام درختی، گردو و فندق هستند که این سخن درست منطبق بر دیدگاه حکمای طب سنتی ایران است. مصرف روزانه یک مشت آجیل بین 5 تا 15 سال به طول عمر شما می‌افزاید. مصرف روزانه بادام برای پاکسازی کبد، تقویت استخوان‌‌ها، رشد قدی اطفال و افزایش هوش و حافظه توصیه می‌شود. آجیل‌های بیان شده، به هیچ عنوان برای کبد مضر نیستند، مگر در افراد صفراوی مزاج (گرم و خشک) که باید کمتر از آن استفاده کنند.
ادویه‌جات
یک باور غلط که در میان عامه مردم رایج است، مضر بودن ادویه برای کبد است. طبیعت ادویه گرم و خشک است و تنها مورد احتیاط آن در افراد صفراوی‌مزاج است که خود طبیعتی گرم و خشک دارند و با مصرف ادویه‌جات، گرمی و خشکی بدن آنها چند برابر می‌شود. در مزاج‌های سردی مانند بلغم و سودا، مصرف ادویه به همراه غذاها باعث فعال شدن کبد و کارکرد منظم دستگاه گوارش می‌شود. ادویه باعث تعدیل بلغم اضافی در معده و کاهش رطوبت‌های نابجا در بدن می‌شود و با مصرف درازمدت و مداوم آن، بلغم و سودای اضافی از بدن افراد سرد‌مزاج دفع خواهد شد. بیماری‌های سرد شامل آرتروز، درد مفاصل، ورم اعضا، بی‌حسی اعضا، نفخ معده، ضعف حافظه، صرع، شب‌ادراری، عفونت‌های زنان، افسردگی و... هستند که با مصرف درست ادویه‌جات، شخص کمتر در معرض اینگونه ناراحتی‌ها قرار می‌گیرد. بالاترین مصرف زنجبیل در دنیا مربوط به کشورهای اروپایی است و ثابت شده که زنجبیل در حل کردن لخته‌های خون و کاهش غلظت خون بسیار موثر است، همچنین دارویی ضدتهوع و آرام‌بخشی قوی است.
میوه‌جات
هندوانه، طالبی، خربزه و انگور؛ مصرف این میوه‌ها خصوصا و مصرف تمام میوه‌ها عموما به همراه غذا یا بعد از غذا باعث سوء‌هاضمه شده و تولید اخلاط فاسد در بدن می‌کند. تنها میوه‌هایی که می‌توان به همراه غذا مصرف کرد انار و زیتون است و جالب اینجاست که در طب سنتی، انار و زیتون حتما باید به همراه غذا مصرف شود و مصرف تنهای آنها مجاز نیست. بحث مصلحات غذایی و مشکلات سفره ایرانی تا حدودی مطرح شد. امروزه تقریبا مصرف مصلحات غذایی کنار گذاشته شده و همین امر باعث کاهش کمی و کیفی جذب و هضم غذا در بدن می‌شود.
شربت سکنجبین؛ شربتی برای تمام فصول
شربت سکنجبین یکی از نوشیدنی‌هایی است که مصرف آن از قدیم در کشور ما مرسوم بوده است و ایرانیان توجه خاصی به این شربت خوش‌طعم داشته‌اند و اگرچه به اشتباه زمان مصرف این شربت را (به دلیل گرما) فقط در تابستان می‌دانستند، اما به علت جایگاه ویژه‌ای كه این شربت در طب سنتی دارد، استفاده از آن را در تمام فصول به شما خواننده گرامی توصیه می‌کنیم. این شربت اعجاب‌آور شاید ساده‌ترین ترکیبی باشد که می‌تواند تمام مزاج‌ها را اصلاح کند و در طب سنتی توصیه اکید به مصرف دائمی آن (روزانه یک لیوان) شده است.
ترکیبات:
یک لیوان سرکه انگور خانگی(در صورت موجود نبودن، از سرکه سیب استفاده کنید)
یک کیلو عسل طبیعی
یک لیوان عرق نعناع یا کاسنی(بسته به سردی یا گرمی مزاج)
طرز تهیه:
طرز تهیه این شربت در طب سنتی کمی با تهیه آن در میان عامه مردم متفاوت است و به صورتی که گفته خواهد شد، اثر دارویی بیشتری داشته و باعث اصلاح مزاج افراد می‌شود. ابتدا سرکه را در ظرفی ریخته و با شعله ملایم کمی می‌جوشانیم، سپس عرق نعناع را به آن افزوده و به مدت یک دقیقه با سرکه می‌جوشانیم، سپس شعله گاز را خاموش می‌کنیم. وقتی مایع ما کاملا از جوش افتاد، عسل را به سرکه و نعناع اضافه می‌کنیم و آن را هم می‌زنیم، در صورتی که روی مواد کف ایجاد شود کف آن را با ملاقه برمی‌داریم. پس از آنکه چندبار مواد را خوب هم زدیم آن را در شیشه‌ای ریخته و در جای خنک قرار می‌دهیم و هنگام مصرف هر بار 5-4 قاشق از این شربت را در یک لیوان آب (بدون یخ) حل می‌کنیم.
به خاطر بسپارید
سرکه حتما باید خانگی باشد، در غیر این صورت باعث ناراحتی و زخم دستگاه گوارش می‌شود. به هیچ عنوان نباید عسل را جوشاند چون در این صورت عسل خواص خود را از دست می‌دهد. در صورت دلخواه می‌توان از برگ‌های تازه نعناع به جای عرق نعناع استفاده کرد.
در صورتی که شما گرم‌مزاج هستید (یعنی صفراوی یا دموی هستید) از عرق کاسنی و در صورت سرد‌مزاج بودنتان (یعنی بلغمی و سوداوی) از عرق نعناع استفاده کنید. این نوشیدنی شفابخش همانطور که گفته شد، سازگاز با تمام طبایع است و افرادی که نمی‌توانند از سرکه به طور مستقیم استفاده کنند(سردمزاجان، بیماران قلبی، عصبی و...) می‌توانند با مصرف این شربت از خواص سرکه بدون هیچ عارضه‌ای بهره‌مند شوند.
* پژوهشگر طب سنتی