سمیه همایون روز:
مذاکرات سازش در خاورمیانه در حالی پنجشنبه گذشته میان رژیم صهیونیستی و تشکیلات خودگردان فلسطینی در واشنگتن آغاز شد که نمایندگان واقعی این گفت‌وگوها از جمله جنبش حماس در آن حضور نداشتند؛ مذاکراتی که علاوه بر سخنگوی جنبش مقاومت اسلامی فلسطین (حماس)، احمد المدلل، یکی از رهبران جنبش جهاد اسلامی فلسطین نیز آن را غیرقانونی خواند و اعلام کرد: ملت فلسطین خود را ملزم به پیروی از نتایج این گفت‌وگوها نمی‌داند. طبق گزارش رادیو اسرائیل، یکی از منابع نزدیک به مقامات رژیم صهیونیستی اعلام کرده است که تل‌آویو در مذاکرات سازش بر این موضوع که دره اردن و ارتفاعات مشرف بر آن باید تحت کنترل اسرائیل باقی بماند، تاکید کرده است. به گزارش این رادیو، درخواست دیگر مقامات صهیونیستی این بوده که کشور آینده فلسطین نباید سلاح و ارتش داشته باشد و همچنین حق امضای هرگونه توافقنامه امنیتی با طرف سوم بدون موافقت اسرائیل از آن سلب شود. با توجه به همه این موضوعات، واکنش‌ها به گروه‌ها و احزاب فلسطینی که این مذکرات با سرنوشت مردم سرزمین‌شان گره خورده محدود نبود. در راهپیمایی روز جهانی قدس همگام با فریاد حمایت ایرانیان از ملت مظلوم فلسطین و آزادی قدس شریف، رئیس جمهور کشورمان نیز این مذاکرات را شکست خورده خواند چراکه به گفته محمود احمدی‌نژاد، سرنوشت فلسطین در فلسطین و از طریق مقاومت مردم فلسطین تعیین می‌شود. همین موضع‌گیری بود که واکنش رئیس‌جمهور مصر به عنوان یکی از میانجی‌های طرح مذاکرات سازش را در پی داشت؛ فردی که به‌رغم تحولات اخیر در مناسبات کشورهای منطقه به واسطه وابستگی خود به غرب می‌کوشد میان کشورهای اسلامی مرزبندی و جبهه‌بندی ایجاد کند. حسنی مبارک در سخنرانی خود در قاهره از «خطرات تازه‌ای» سخن به میان آورد که به گفته وی از جانب ایران منطقه را مورد تهدید قرار داده است. وی در این باره گفت: «دنیای عرب و اسلام با دوران دشواری روبه‌رو است. علاوه بر مشکلات در افغانستان، پاکستان، عراق، لبنان، سودان و سومالی، خطرات تازه‌ای پدید آمده که ثبات منطقه را تهدید میکنند». هر چند رئیس‌جمهور مصر نامی از ایران بر زبان نیاورده است اما خبرگزاری فرانسه در گزارش خود از قاهره نوشت که اشاره حسنی مبارک به جمهوری اسلامی ایران است. بسیاری از کشورهای عرب منطقه، نگران حمایت ایران از گروه حزب‌‌الله در لبنان و سازمان حماس در سرزمین‌های فلسطینی هستند؛ گروه‌هایی که با مذاکرات مستقیم میان اسرائیل و فلسطینیها مخالفت میکنند. محمود احمدی‌نژاد در سخنرانی پیش از خطبه‌های نماز جمعه تهران در روز جهانی قدس، صلاحیت محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگران فلسطین برای رهبری گفت‌وگوهای فلسطینیها و هدایت مذاکرات را زیر سوال برده و گفته بود:«چه کسی می‌خواهد گفت‌وگو کند؟ از جانب چه کسانی نمایندگی دارند که گفت‌وگو کنند؟ نماینده مردم فلسطین چه کسی است؟ کسانی که می‌خواهند گفت‌وگو کنند، از کجا این نمایندگی را به دست آورده‌‌اند؟» رئیس جمهور هدف آمریکا و رژیم صهیونیستی از برگزاری مذاکرات سازش را انجام جنایات جدید عنوان کرده و افزوده بود: ملت فلسطین برای تعیین سرنوشت خود نیاز به دخالت کسی ندارد. احمدی‌نژاد هدف دوم غربی‌ها از برگزاری مذاکرات سازش را ایجاد فرصت برای رژیم صهیونیستی دانسته و گفته بود: «رژیم صهیونیستی امروز در بن بست است و از درون دچار مشکل شده است. آنها می‌خواهند با برگزاری مذاکرات سازش فضایی را برای این رژیم غاصب ایجاد کنند تا خودش را بازسازی کند». رئیس‌جمهور هدف سوم آنها را از برگزاری مذاکرات به اصطلاح سازش، دادن بهانه به صهیونیست‌ها برای سرکوب بیشتر فلسطینیها و احیانا حمله به کشورهای همسایه توصیف کرد. همین سخنان بود که واکنش تند رئیس‌جمهور مصر را به همراه داشت بویژه اینکه قاهره نقش مهمی در فرآیند صلح خاورمیانه بازی می‌کند و خود وی نیز در نخستین دور گفت‌وگوها در واشنگتن حضور داشت. عصبانیت مصری‌ها تا جایی بود که این کشور هفته گذشته، سفر از پیش برنامه‌ریزی شده منوچهر متکی، وزیر امور خارجه کشورمان به قاهره را لغو کرد. البته به نظر می‌رسد اینگونه موضع‌گیری‌ها با انتخابات ریاست جمهوری مصر نیز بی‌ارتباط نباشد. به بیان دیگر، به باور کارشناسان مسائل سیاسی، مبارک در حالی ایران را هدف انتقادات خود قرار داده است که مصر در آستانه مبارزات انتخابات ریاست‌جمهوری بشدت دچار تنش بوده و در همین راستا، مقامات مصری و از جمله رئیس‌جمهور این کشور تلاش میکنند با طرح موضوعات حساسیت‌برانگیز خارجی و بین‌المللی ضعف‌های داخلی خود را سرپوش بگذارند. دویچه وله نیز در حاشیه‌ای بر سخنان حسنی مبارک و دلایل آن نوشت: «مناسبات قاهره و تهران در سال ۱۹۸۰ و در پی به رسمیت شناختن اسرائیل (رژیم صهیونیستی) از سوی مصر در سال‌‌های
دهه 80 میلادی قطع شد. از آن پس تاکنون، همه تلاش‌ها برای عادی‌‌سازی این مناسبات بی‌نتیجه مانده است». سال گذشته نیز رئیس‌جمهور مصر در یک سخنرانی تند علیه جمهوری اسلامی ایران گفته بود: «ایران با هرگونه صلح و سازش دشمنی دارد و منطقه را به مرز جهنم پیش می‌برد». حسنی مبارک افزوده بود: «آنها آرزو دارند نفوذ و برنامه‌های خود را به جهان عرب تحمیل کنند و آتش عدم تعادل و ناهماهنگی را در فلسطین و منطقه عربی بیفروزند». مذاکرات مستقیم صلح میان رژیم صهیونیستی و فلسطینیها از روز دوم سپتامبر در واشنگتن آغاز شده و دور بعدی آن، روزهای چهاردهم و پانزدهم سپتامبر در شهر بندری شرم‌الشیخ مصر برگزار خواهد شد.