شرایط کنونی حاکم بر اراضی اشغالی این نکته را تبیین میکند که برگزاری انتخابات
ریاست جمهوری در حال حاضر به فاجعهای دیگر منجر خواهد شد زیرا وحدت سیاسی میان دو پاره اراضی 1967 یعنی کرانه باختری و غزه وجود ندارد.
بنابراین اگر فلسطینیهای عضو حماس یا دولت حماس در غزه بخواهد انتخاباتی را برگزار کند و فردی را به ریاستجمهوری برساند، درغزه یک رئیسجمهور خواهیم داشت و در کرانه باختری رئیسجمهوری دیگر و این نهایت آرزوی اسرائیل است که فلسطینیها هرچه بیشتر به سمت تجزیه و تفرقه حرکت کنند. لذا چارهای نیست جز اینکه فلسطینیها اختلافات خود را کنار بگذارند و در شرایط کنونی به برخی عقبنشینیها تن بدهند و ناچاراً طرحهایی را برای حفظ منافع اصلی میان خود بپذیرند. طرحی که مصریها ارائه کردهاند، به گفته کارشناسان بیشتر به نفع ابومازن و جنبش فتح است بنابراین حماس با آن مخالف است اما مشکل اینجاست که هرکدام از راهحلهای مقطعی بحران را تشدید خواهد کرد. اگر انتخابات ریاست جمهوری برگزار نشود، وضعیت رهبری فلسطین به حالت معلق خواهد ماند و همچنین حماس، ابومازن را به رسمیت نخواهد شناخت و معلوم نیست دولتی که در کرانه باختری است، حقوق کارمندان ساکن در غزه را پرداخت میکند یعنی به وظایف خود عمل خواهد کرد یا نه. ادامه اختلاف به معنای بروز فاجعههای بیشتر برای فلسطینیهاست و در حال حاضر نمیتوان امیدی به بهبود اوضاع داشت. از سوی دیگر معلوم نیست که آیا حماس میتواند در انتخابات جدید همان آرای انتخابات پیشین را کسب کند.یا نه.
بنابراین برای حل بحران کنونی فلسطین نه تنها مصر بلکه همه کشورهای اسلامی باید وارد ماجرا شوند و متاسفانه مصریها میخواهند این مساله را در چارچوبی متشکل از خودشان، عربستان و کمیتهای از کشورهای عضو اتحادیه عرب حل کنند. این در حالی است که اگر راهحل از سوی کشورهای اسلامی مطرح و دنبال شود، پشتوانه اجرایی بیشتری خواهد داشت. کشورهای مذکور باید دو طرف درگیر را ناچار و متقاعد سازند که دست از اختلافات بردارند. ممکن است تا 9 ژانویه که پایان ریاست ابومازن است، مذاکرات دیگری در قاهره انجام شود اما مشکل اینجاست که مصریها میخواهند دیدگاهی که به اسرائیل دارند و نقشی که خودشان در منطقه بازی میکنند را نیز به طرح آشتی میان فلسطینیها تحمیل کنند یعنی در طرح مصریها، به رسمیت شناختن اسرائیل، آتشبس و ادامه مذاکرات صلح با رژیم صهیونیستی نیز مطرح شده است و حماس معتقد است که اینگونه موارد هیچ ارتباطی با اختلافات کنونی و داخلی فلسطینیها ندارد. لذا تلاش کشورهای میانجی باید براین اساس باشد که همگامی میان فلسطینیها برای تشکیل دولت وحدت ملی تامین شود و سایر مسائل مانند تجدید ساختار سازمان آزادیبخش فلسطین (ساف) یا نحوه مشارکت دیگر گروههای فلسطینی در این سازمان باید در مراحل بعدی مورد بررسی قرار گیرد.
لازم نیست که طرح آشتی ملی به همه جوانب بپردازد و تمرکز اصلی باید روی پایان دادن به دودستگیجاری میان فلسطینیها باشد. و اما درباره طرح اسرائیل برای آتش بس با گروههای فلسطینی که تفاوتی نیز با طرح قبلی ندارد، میتوان گفت که پیشنهاد رژیم صهیونیستی بیشتر به دلیل فشارهای بینالمللی و شخص بان کیمون بوده است. گرچه اسرائیلیها مدعی هستند هیچ فاجعه انسانی در غزه روی نداده است، اما آنروا و دیگر سازمانهای بشردوستانه بینالمللی تاکید میکنند که اهالی غزه با مشکلات عدیدهای از جمله گرسنگی، فقر و خطر شیوع بیماریهای واگیردار مواجه هستند. این منطقه با یک میلیون و 400 هزار نفر جمعیت در مساحتی حدود 360 کیلومتر مربع، شلوغترین منطقه جهان از نظر سرانه جمعیت به زمین محسوب میشود و در واقع اسرائیلیها آن را یک بمب جمعیتی میدانستند که روزی منفجر خواهد شد و به همین دلیل بود که تحت فشار مقاومت از غزه گریختند و امروز نیز برای حل بحران داخلی و در راستای تلاش احزاب مختلف این رژیم برای پیروزی در انتخابات آتی، سعی میکنند مجدداً یک آتشبس ظاهری را تا مدتی بر غزه حاکم کنند و پس از آنکه به اهداف خود نائل آمدند بار دیگر تجاوزات را از سر گیرند.
* مشاور مرکز مطالعات استراتژیک وکارشناس مسائل خاورمیانه