گروه فرهنگ و هنر:
مجموعه تلویزیونی «جراحت» به کارگردانی محمدمهدی عسگرپور یکی از مجموعه‌های مناسبتی بود که در ایام ماه مبارک رمضان هر شب از شبکه 3 سیما پخش می‌شد. این سریال توانست با دارا بودن درونمایه جذاب و تازه، امسال در بین سایر مجموعه‌های مناسبتی تلويزيون با استقبال خوبی از سوی مخاطبان مواجه شود.
فرقی نمی‌کرد طرح سینمایی باشد
یا تلویزیونی
محمدمهدی عسگرپور، کارگردان این سریال در نشست نقد و بررسي «جراحت» درباره طرح و ایده آن گفت: وقتی ایده‌ای به نظرم جذاب باشد و بتوانم با آن ارتباط خوبی برقرار کنم فارغ از هر منطقی آن کار را پیگیری می‌کنم. فرق نمی‌کند طرح تلویزیونی یا سینمایی باشد، این 2 رسانه برایم تفاوت ندارد. گرچه برخی همکارانم این مساله در اولویتشان قرار دارد اما برای من این‌طور نیست. پذیرفتن یک اثر بستگی به فیلمنامه آن دارد. وقتی طرح «جراحت» به من پیشنهاد شد احساس کردم کار خوبی می‌شود، به همین دلیل آن را پذیرفتم.
نتوانستم از «جراحت» بگذرم
وی افزود: به نظرم آدم‌ها قبل از 40 سالگی نسبت به دنیا و موضوع‌های اطراف آن نگاه دیگری دارند و بعد از 40 سالگی این نگاه تفاوت کرده و منطق دیگری پیدا می‌کند. مجموعه «جراحت» را هم بعد از 40 سالگی‌ام ساختم. وقتی ایده آن را مطالعه کردم از آن خوشم آمد و احساس کردم کاری نیست که بتوانم براحتی آن را کنار بگذارم. علاوه بر آن این مجموعه به پدیده‌ای اشاره می‌کرد که مساله دیروز، امروز، فردا و همه روزها می‌تواند باشد. گرچه امروز این مساله ممکن است رنگ و بوی خاصی داشته باشد. مجموعه «جراحت» با ظرافت به اختلافات می‌پردازد؛ اختلافاتی که همیشه در تاریخ وجود داشته است و تبدیل به تلخی‌ها می‌شود، موضوعی که کهنه نمی‌شود.
سريالي درباره فاصله‌ها
وی تصریح کرد: وقتی فاصله‌ها زیاد می‌شود، چگونه حل کردن آن نیز مهم است. «جراحت» بر‌خلاف دیگر فیلمنامه‌هایی که به این موضوع می‌پردازد، راحت راه‌حل ارائه نمی‌داد. در واقع این نگاه نویسنده به معضلات تاریخی انسان‌ها من را ترغیب به پذیرفتن کارگردانی کرد.
تعامل خوبی با نویسنده داشتم
مدیر‌عامل خانه سینما در پاسخ به پرسش دیگری مبنی‌بر اینکه در تصاویر پشت صحنه حضور سعید نعمت‌الله، نویسنده پررنگ بود و معمولا کارگردانان زیاد علاقه‌مند به بودن نویسنده در پشت صحنه نیستند، درباره این رابطه بگویید، توضيح داد: گفتن این جمله که رابطه‌ها در این مجموعه خیلی خوب بود، ممکن است تعارف به نظر برسد اما انصافا تعامل خوب، جدی، حرفه‌ای و دوست‌داشتنی در پشت صحنه با نویسنده داشتم، حتی برخی روزها سعید نعمت‌الله به دلیل کم بودن دیالوگ‌ها و روشن بودن سکانس‌ها نمی‌خواست به صحنه بیاید، ما از او خواهش می‌کردیم که بیاید. گرچه در یکی از کارهایم کدورت با نویسنده داشتم اما در این پروژه رابطه خوبی داشتیم و تعامل درستی بین ما صورت می‌گرفت.
وی اضافه کرد: مسؤولیت یک پروژه در نهایت به عهده کارگردان است و او باید از تمام توان نویسنده استفاده کند نه از 70 درصد آن. من و نعمت‌الله با تعامل خوبی که داشتیم هیچ وقت بحث و چالشی برایمان پیش نیامد و مرتب نظر همدیگر را درباره کار جویا می‌شدیم. البته من آدم کم‌حرفی هستم و گاهی اوقات سعید نعمت‌الله از واکنش من متوجه نمی‌شد که منظورم چیست. در مجموع کارگردانی «جراحت» بهترین دوران زندگی من بود. عسگرپور در بخش ديگري از اين نشست كه در محل خبرگزاري مهر برپا شده بود، گفت: من سال 1374 هم یک مجموعه مناسبتی با عنوان «روح‌الله» برای دهه فجر ساخته بودم، به همین دلیل «جراحت» نخستین کار مناسبتی من نیست. علاوه بر آن مجموعه «گل‌های گرمسیری» هم به سفارش شبکه یک مناسبتی ساخته شده بود که در زمان مربوط پخش نشد. نسبت به دیگر کارهای ماه رمضان تولید «جراحت» را زودتر شروع کردیم که این مساله بد نبود. ما در این مجموعه روزی 7 دقیقه مفید کار ضبط می‌کردیم که برای من که معمولا بیشتر از
4 دقیقه مفید نمی‌گیرم، زیاد بود.
سکانس‌های حسی کار زیاد بود
وی اضافه کرد: بهتر بود مجموعه «جراحت» را ظرف 6 تا 7 ماه فیلمبرداری می‌کردیم که ما ظرف 5 ماه و نیم این کار را انجام دادیم. فکر می‌کنم نسبت به دیگر کارهای ماه رمضان فرصت بیشتری داشتیم و تا آنجایی که توانستیم روی کار تمرکز کردیم. البته سکانس‌های حسی کار زیاد بود و این امکان را نداشتیم که گروه دوم برخی سکانس‌ها را ضبط کند. در مجموع روند سرعت ما منطقی بود. یک ماه و نیم تا 2 ماه قبل از کار جلسات دورخوانی با بازیگران و نویسنده داشتیم تا در طول کار با کمترین بحث رو‌به‌رو باشیم. عسگرپور در پاسخ به سوالي مبني بر اينكه بعضی دیالوگ‌ها درباره شخصیت‌های زن انتقادی هستند و در دعوای اسماعیل و انسی، اسماعیل می‌گوید تو سال‌ها‌ست مقابل من روسری سر می‌کنی، چنین دیالوگی با مقررات تلویزیون همخوانی ندارد،گفت: من برآیندگرا هستم. برخی در تلویزیون خیلی به اجزا توجه می‌کنند. دقت به جزئیات در زمانی خوب و درست است که ما را به برآیند نزدیک کند. شما نباید مثل یک مدیر پخش به اثر نگاه کنید، چرا این دیالوگ این طور بوده یا نه؟ باید کل دیالوگ‌ها را در نظر بگیرید و بعد قضاوت کنید. وی خاطر‌نشان کرد: یکی از نکات جالب مجموعه «جراحت» این بود که حرکت سینوسی داشت. مثلا شما در قسمت‌هایی می‌گفتید که اسماعیل با چه موجودی مثل انسی زندگی می‌کند و بعد در قسمت‌هایی به خودتان می‌گفتید که اسماعیل هم چه کارهایی انجام می‌دهد. بنابراین ما سیاه و سفید مطلق به شخصیت‌ها نگاه نکردیم، آدم‌ها در دنیای واقعی خاکستری هستند. کارگردان سریال «جراحت» تصریح کرد: برای همین اشاره کردم که برآیند برای من مهم است. اگر الان از شما بپرسند که آدم بد قصه چه کسی بود؟ باید بگویید شرایط و اگر بگویید انسی، اسماعیل و... می‌توانم قرینه‌های آن را برایتان بگویم. همیشه باید برآیندگرا باشیم. تمرکز کردن روی جزئیات بی‌محتوا باعث شده بود سریال «روح‌الله» نیز دستخوش چنین تغییراتی شود. به نظرم این برآیندگرایی باید از مدیران شروع شود.