۱۹/آبان/۱۴۰۵
|
۲۳:۳۵

13 آذر

 

تغییر نام شهرهای ایران – 1309

78 سال پیش در چنین روزی نام سه شهر زاهدان، زابل و گرگان تغییر کرد و پنج سال بعد تعداد شهرهای تغییر نام یافته به عدد 31 رسید. اين اقدام پس از تاسيس فرهنگستان زبان فارسي صورت گرفت. فرهنگستانی که یکی از اقداماتش تغییر نام شهرهای ایران به نام اصیل خود و یا به نام شاهنشاهی بود: «دزداب به زاهدان، نصير آباد به زابل، استرآباد به گرگان، قمشه به شهرضا، ناصری به اهواز، عبادان به آبادان، عباسی به بندرعباس، انزلی به بندرپهلوی، ارومیه به رضائیه، سلماس به شاهپور، هارون‌آباد به شاه‌آبادغرب، بارفروش به بابل، سخت‌سر به رامسر، دهكرد به شهركرد، محمره به خرمشهر، علی‌آباد به شاهی، تون به فردوس، ترشیز به كاشمر، فیض به شهداد، عراق به اراك، خورموسی به بندرشاهپور، بمپور به ایرانشهر، حسین‌آباد پشتكوه به ایلام، مال‌امیر به ایذه، بنی‌طرف به دشت میشان، فلاحیه به شادگان، هفاجیه به سوسنگرد، ده‌نو به نوشهر، مشهدسر به بابلسر، اشرف به بهشهر و آق‌قلعه به پهلوی دژ تغییراتی بودند که فرهنگستان زبان فارسی با تصویب هیات وزیران به اجرا درآورد.البته پس از پیروزی انقلاب اسلامی نام 8 شهر به وضعیت سابق خود بازگشت.

مرگ منصور دوانیقی – 158

1271 سال پیش در چنین روزی ابو جعفر منصور بن محمد بن علي بن عبدالله بن عباس معروف به دوانیقی دومین خلیفه عباسی درگذشت. از آنجا که بسیار خسیس بود به او دوانیقی می‌گفتند به طوری که هنگام مرگ 960 میلیون سکه داشت.اگر می‌خواست به شاعران صله بدهد به شاعر می‌گفت اگر قبلا كسي اين اشعار را از حفظ داشته باشد نبايد انتظار جايزه داشته باشد. اما از آنجا که حافظه او و غلامش بسیار خوب بود، شعر شاعر را فورا حفظ می‌كردند و شاعر، دست خالی از آنجا می‌رفت.

اختراع تلسکوپ – 1621

387 سال پیش در چنین روزی گالیولو گاليله، فیزیکدان، منجم، فیلسوف و ریاضیدان ایتالیایی قرن شانزدهم ساخت تلسكوپ خود را تكميل كرد. او در ۱۵ فوریه ۱۵۶۴ در پیزا در یک خانواده شلوغ به دنیا آمد. گالیله پس از مدتی تحصیل در رشته پزشکی به سراغ ریاضی رفت و استاد دانشگاه پیزا شد. گالیله که بنیانگذار نظریه «نوشتن قانون طبیعت با زبان مادی» بود راه را برای انقلاب علمی و فنی و اختراعات تازه باز کرد. در ۱۶۰۹ شایع شد که یک دانشمند هلندی با ترکیب چند عدسی توانسته وسیله‌ای برای مشاهده اشیای دوردست اختراع کند. گالیله هم پس از مدتی کوتاه وسیله‌ای اختراع کرد که با آن می‌شد آسمان را دید. با اینکه اولین تلسکوپ گالیله قدرت کمی داشت و اشیا را فقط 23 برابر بزرگ می‌کرد اما با همین تلسکوپ توانست کوه‌ها و تپه‌های سطح ماه را ببیند. نتیجه این مشاهده این بود: «نور ماه حاصل انعکاس نور خورشید است و این نور از خودش نیست.» او 11 سال پس از اختراع تلسکوپ یافته‌هایش را در «گفت‌و‌گو درباره 2 نظام بزرگ جهان» منتشر کرد و در آن نظریات کوپرنیک که جزو کتب ممنوعه کلیسا بود را ثابت کرد. دانشمندان زیادی از نظریاتش حمایت کردند و برخی هم او را مسخره کردند. از همه مهمتر واکنش کلیسای کاتولیک بود که گالیله را به‌دلیل پشتیبانی از این نظریه که در منظومه شمسی سیارات به دور خورشید می‌گردند با ارسال احضاریه‌ای به دادگاه تفتیش عقاید کشاند و پس از محاکمه طولانی او را مجبور کردند که برخلاف میل باطنی از اعتقاداتش دست بردارد. اما با وجود این اعتراف، دادگاه گالیله را به حبس در زندان و سپس حبس در خانه‌اش در فلورانس ایتالیا محکوم کرد. خانه‌ای که او در همان‌جا درگذشت.

محمد گرشاسبي

ارسال نظر
captcha
پربیننده