گروه سیاسی:
اهتمام جمهوری اسلامی به فتح دروازه‌های اقتصادی قاره سیاه در میان بهت استعمارگران کهنه و نو افق‌هایی از پیشرفت و غرور را پیش روی کشورمان قرار داده است. اهمیت قاره آفریقا با 54 کشور و جمعیتی نزدیک به 900 میلیون نفر که بیش از 50 درصد آنها مسلمان هستند برای هیچکس قابل چشم پوشی نیست. نشست هم اندیشی ایران و آفریقا سه‌شنبه با حضور روسای جمهوري، وزرا و هیات‌های عالیرتبه 40 کشور آفریقایی در مجموعه تاریخی سعد‌آباد گشایش یافت و محمود احمدی‌نژاد رئیس‌جمهوری اسلامی ایران، موتاریکا رئیس‌جمهور مالاوی و رئیس دوره‌ای اتحادیه آفریقا، عبدالله واد رئیس‌جمهور سنگال و رئیس دوره‌ای سازمان کنفرانس اسلامی و آلفا عمر کناره رئیس‌جمهور سابق مالی و رئیس سابق کمیسیون اتحادیه آفریقا (میهمانان عالیرتبه این همایش) در آن حاضر شدند و سخنرانی کردند. همچنین هیات‌های 30 کشور آفریقایی نیز در سطح وزرا در این همایش حضور یافتند. این قاره که از بعد اقتصادی دارای منابع و ثروت‌های طبیعی بسیار زیادی است، از سوی جمهوری اسلامی ایران به دلایل متعدد مورد نظر قرار گرفته است. حضور نیرومند ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ابعاد سیاسی در قاره آفریقا و ارائه کمک‌های انسان‌دوستانه پایدار همچون تاسیس درمانگاه‌های هلال احمر، فعالیت‌های جهاد سازندگی، تاسیس دانشگاه و مدارس مختلف و اعطای کمک‌های توسعه‌ای سبب ویژه‌تر شدن موقعیت ایران در قاره سیاه شده است. از بعد توسعه‌ای و توانایی‌های اقتصادی، علمی و فناوری نیز جمهوری اسلامی الگوی در دسترس و مورد توجه کشورهای آفریقایی است. با شروع به‌کار دولت نهم به نحو چشمگیری بر میزان سطح همکاری با کشورهای آفریقایی افزوده شد و در حال حاضر با تمام کشورهای آن قاره روابط سیاسی و دیپلماتیک برقرار است اما زمینه راهبردی روابط ایران با آفریقا در سال‌های اخیر گسترش دوچندانی یافته و با به‌کارگیری دستاوردها و تجربیات با ارزش به دست آمده و با توجه به ضرورت اجتناب‌ناپذیر و احساس نیاز مبنی بر وجود راهبردی مدون جهت کار با کشورهای آفریقایی، برنامه کلان راهبردی روابط با کشورهای آفریقایی بازبینی، تدوین و به صورت یک سند مفصل به تصویب شورایعالی امنیت ملی رسید. دکتر محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور کشورمان در مراسم افتتاحیه همایش 2 روزه هم‌اندیشی ایران و آفریقا با اعلام آمادگی ایران برای برپایی اجلاس سران اتحادیه آفریقا در تهران تصریح کرد: هیچ محدودیت و مانعی برای توسعه همکاری‌های ایران و آفریقا در حداکثر ممکن وجود ندارد. رئیس‌جمهور با تاکید بر اینکه امروز آفریقا به‌رغم دشمنان تاریخی و غارتگران حرفه‌ای زنده، بیدار و پرنشاط است، تصریح کرد: بزرگان آفریقا با درایت، هوشمندی و شناخت درست توانمندی‌های عظیم و ظرفیت‌های بی‌پایان آفریقا و ملت‌های آن و با تقویت همگرایی و وحدت و با برپایی اتحادیه آفریقا در مسیر بازیابی جایگاه آفریقا و صیانت از حقوق مردم مظلوم این قاره و نقش‌آفرینی سازنده در مناسبات جهانی حرکت می‌کنند و ایران نیز با شناخت درست زمان و ضرورت‌های آن و همچنین توانمندی‌های کم‌نظیر خود و با تکیه بر فرهنگ و تمدن و استعدادهای شگرف خود زنده است و در جهت احیای مناسبت‌های عادلانه و انسانی در جهان حرکت می‌کند و ما هر دو با اهداف یکسان و در مسیر واحد در حال حرکتیم و هیچ مانع و نقطه تاریکی در روابط ما وجود ندارد بلکه همه سابقه روابط ما بر پایه تعاملات فرهنگی، انسانی و دوستانه بوده است.
پیشنهاد تشکیل ایالات متحده آفریقا
رئیس‌جمهور همچنین در پایان بخش نخست اجلاس هم‌اندیشی ایران و آفریقا اظهار داشت: این نشست با همت شخصیت‌های برجسته آفریقایی می‌تواند آغازگر حرکت گسترده‌ای به سمت همگرایی و افزایش دوستی و همکاری‌های همه‌جانبه بین ایران و آفریقا باشد. دکتر محمود احمدی‌نژاد خاطر‌نشان کرد: ایران برای گسترش سطح همکاری و دوستی با مردم آفریقا کاملا مصمم است و امروز این موضوع را نه تنها به عنوان یک ضرورت بلکه براساس عقیده و آرمان با جدیت دنبال می‌کند. رئیس‌جمهور ضرورت همگرایی بین ملت‌های مستقل و آزادیخواه را مورد تاکید قرار داد و با اشاره به سخنان روسای جمهوري مالاوی و سنگال مبنی بر اینکه مسائل جهان را نباید چند قدرت بزرگ مدیریت کنند، اظهار داشت: باید همه ملت‌ها و دولت‌ها به صورت عادلانه در روند مدیریت جهان حضور فعال داشته باشند و باید فرهنگ و ارزش‌های الهی و انسانی از تعرض چپاولگران مصون بماند.
دکتر احمدی‌نژاد ضرورت قطع وابستگی فکری و ایدئولوژیکی ملت‌ها را از نظام سلطه مورد تاکید قرار داد و گفت: مشکل امروز دنیا این است که جهان براساس سوداگری عده‌ای خاص بنا شده است و ثروت ملت‌ها به جیب آنان سرازیر می‌شود. احمدی‌نژاد همچنین با استقبال از پیشنهاد تشکیل ایالات متحده آفریقا گفت: این ایده بسیار مقدس و انقلابی است و با هوشمندی و درایتی که امروز در رهبران و ملت آفریقا وجود دارد این آرزوی بزرگ محقق شدنی است و بدون تردید ملت ایران از این روند استقبال و حمایت می‌کند.