هرچند در ابتدا گمان بر این بود که ایده دولت وحدت ملی زاییده سیاست‌ورزی علی‌اکبر ناطق نوری، بازنده بزرگ انتخابات ریاست‌جمهوری هفتم است اما نمایش سه‌شنبه مجلس و یکجانشینی هاشمی‌رفسنجانی با سنتی‌های راست و چپ گواه آن دارد که اراده تدارک نمایشی از مصداق‌های این ایده با صحنه‌گردانی «مجلس»، خارج از قدرت و توانایی اوست.
اظهارات هاشمی‌رفسنجانی در همایش سه‌شنبه مجلس مبنی بر آنچه وی ضرورت وحدت گروه‌های سیاسی خواند، هرچند با برخی پیام‌های «ریز و درشت» همراه بود اما شفافیت تمایل وی به ایجاد یک صف‌کشی جدید در مناسبات سیاسی کشور نیز از نظرها پنهان نماند.هاشمی 76ساله اینک گروه‌ها و افرادی را به سوی خود می‌خواند که فصل مشترک همه آنها مخالفت با اندیشگی سیاسی احمدی‌نژاد است. همین موضوع و نگاهی گذرا به چیدمان اجتماع روز سه‌شنبه مجلس – البته جدای از حضور برخی شخصیت‌های وفادار نظام – ترسیم خطوط و صف‌کشی‌های مرحله دوم انتخابات ریاست‌جمهوری نهم را یادآوری می‌کند. دیگر بار فضای سیاسی کشور به سوی یک رقابت نامتعادل سوق می‌یابد و البته از این مهم نیز نباید چشم پوشید که تداوم این موضوع پس از قریب به یک دوره ریاست‌جمهوری، نشانگر عدول نکردن احمدی‌نژاد از گفتمان و اصول خود و نیز اصرار افراد و گروه‌های مقابل وی به مقابله با این طریق اندیشه است. همایش انتخاباتی «30 سال قانونگذاری» غلظت میل هاشمی‌رفسنجانی به تداوم نداشتن گفتمان دولت نهم را آشکار کرد و دنباله‌روی برخی چهره‌ها از این رغبت هاشمی برای تامین برخی منافع بر زمین‌مانده خود را نیز به منصه ظهور گذاشت. اما در این میان به نظر می‌رسد هم در محتوا و هم در توافق بر سر چگونگی عملیاتی‌شدن این تمایل، اختلافات عمیقی وجود داشته باشد.
ایده‌پردازان اجماع «همه مخالفان احمدی‌نژاد»، این سازوکار انتخاباتی خود را تشکیل دولت وحدت ملی نام نهاده‌اند اما آیا این سازوکار واقعا نماد وحدت ملی است؟ پیشنهاددهندگان و بازوهای عملیاتی آنها آیا می‌توانند تا مهلت اندک باقیمانده به انتخابات، این موضوع را در افکار عمومی القا کنند؟ از سوی دیگر به نظر می‌رسد انتخاب این واژه خواسته یا ناخواسته توهین به سلیقه و انتخاب مردم است.مدعیان وحدت ملی، استراتژی خود را سقوط دولت نهم تعریف کرده‌اند. در واقع سقوط دولت نهم مطلوب همه کانال‌های مفروض تشکیل‌دهنده این سازوکار است. بنابراین آیا «وحدت ملی» واقعی منجر به سقوط انتخاب و سلیقه ملت می‌شود؟ از این حیث، انتخاب این عبارت برای سازوکار انتخاباتی مجتمعین مخالفت با دولت فقط شایسته یک «لبخند» است. لذا سازوکار انتخاباتی مخالفان دولت از حیث پذیرش ملی منتفی است، بویژه آنکه سابقه رفتاری سرشاخه‌های این سازوکار همواره مخالفت با دولت و تخطئه فعالیت‌های آن را در بایگانی حافظه مردم ثبت کرده است.
این حکایت از دریچه دیگری نیز قابل کندوکاو است، آیا ایده نظریه‌پردازان وحدت ملی در نهایت مقبول تمامی مخالفان احمدی‌نژاد واقع خواهد شد؟ سابقه حسن‌نیت بانی این ایده نسبت به گروه‌ها و افراد تشکیل‌دهنده وحدت به اصطلاح ملی آیا رسیدن به نقطه دلخواه را فراهم می‌کند؟ این موضوع اگر به مناسبات حکومتی برخی از اعضا و نیز حرکت‌های کاتوره‌ای تعدادی از چهره‌های اصلی این سازوکار اضافه شود، در خوشبینانه‌ترین حالت، روزهای پردردسری را برای عوامل اصلی این موضوع نوید می‌دهد. به هرحال، وجود اراده تشکیل سازوکار جمعی مخالفان احمدی‌نژاد اینک واقعیتی است در عرصه سیاسی کشور؛ واقعیتی که تمایل هاشمی رفسنجانی به ترسیم خطوط و صف‌کشی‌های جدید و البته حساس و جسورانه را واضح می‌کند. همانگونه که گفته شد این تمایل یادآور جهت‌گیری‌های سیاسی رخداد سوم تیر است. هیچ چیز برای طرفین رقابت سوم تیر تغییر نکرده است. احمدی‌نژاد همچنان معتقد به گفتمان دولت نهم و مخالفان نیز همچنان مصر به خروج احمدی‌نژاد از این عرصه هستند، اما در این میان باید این واقعیت را لحاظ کرد که مجموعه «اصولگرایان جوان» بدون شک با رصد مدیریت دولت نهم و نیز تناسب نداشتن اعتقادی با عوامل تصمیم‌ساز و اجرایی سازوکار وحدت به اصطلاح ملی، در سبد مخالفان دولت قرار نمی‌گیرند. به نظر می‌رسد چنین اراده مصممی در میان گروه‌های مختلف این طیف از اصولگرایان ایجاد شده است. در نهایت توجه به این واقعیت شایسته و لازم است که پافشاری بر تداوم رویه فعلی که در تضاد و تعارض با مدیریت‌های اجرایی گذشته است، از ضروری‌ترین خواسته‌های افکار عمومی است. بدون شک اهمیت دادن به این خواسته مردم، کلید بقای یک گفتمان سیاسی است. ملت در واقع تجلی خواست تمامی مردم ایران است نه نماد نیازهای افراد و گروه‌های مدعی. ملت را در رفتار مردم می‌توان دید نه در گفتار افراد.