براساس قانون اساسی، اگرچه قوای حاکم در جمهوری اسلامی ایران در انجام وظایف و اختیارات خود مستقل از یکدیگرند و در انجام وظایف و اعمال اختیارات خود در رابطه با دیگر قوا نباید به گونهای عمل کنند که مغایر با اصل «تفکیک» و «استقلال» قوا از یکدیگر باشد، اما بیشک بدون تعامل و ارتباط گسترده میان قوا گرهی از گرفتاریهای عدیده جامعه گشوده نخواهد شد. همان نکتهای که رهبر معظم انقلاب در دیدار خود با هیات دولت مورخه 6/6/1385 به آن اشاره داشتند و با تاکید بر لزوم تعامل میان قوا فرمودند: «بدون هماهنگى با قواى دیگر، شما نمیتوانید کار را پیش ببرید و حتماً باید این تعامل، هماهنگى و اعتماد را بهوجود آورید که این اعتماد از یک طرف، اعتماد از طرف دیگر را هم به وجود بیاورد.» اما جایگاه آنچه که از آن به عنوان لزوم «تعامل» میان دولت و مجلس یاد میشود، کجاست و این تعامل بر چه مبنایی باید باشد، نکات مهمی است که در گفتوگو با علیاکبر جوانفکر، مشاور مطبوعاتی رئیسجمهوری، به تحلیل آن میپردازیم.
چندی پیش یادداشتی در وبلاگ شخصی خود منتشر و در آن انتقاداتی نسبت به مجلس مطرح کردید. این یادداشت واکنشهای مختلفی را درپی داشت تا آنجا که بسیاری از تحلیلگران سیاسی آن را عامل افزایش تنش میان دولت و مجلس برشمردند. آیا این یادداشت تنها موضع شخصی شما بود و حضور شما در دولت، نقشی در نگارش آن نداشت؟
ابتدا باید بگویم به طور معمول آنچه فرد در وبلاگ شخصی خود منتشر میکند، نظرات شخصیاش است و این یادداشت نیز همینگونه بود؛ چرا که همانطور که رئیسجمهوری مطرح کرد، دولت سخنگو دارد و اگر بخواهد اعلام موضع کند از طریق او یا شخص رئیسجمهوری اعلام میشود. اما نکته دیگر این بود که بنده در این یادداشت بحثی منطقی مطرح کردم که به دوستان برخورد و سطح بحث را به اینجا کشاندند و بنده اعلام آمادگی کردم که اگر توهینی به آنها صورت گرفته و اگر مجلس بخواهد، از کار خود استعفا میدهم.
جایگاه تعامل میان دولت و مجلس کجاست؟
در چارچوب قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تعامل و مناسبات نهادهای مختلف تعریف و تبیین شده است. مجلس شورای اسلامی و دولت هم به عنوان 2 قوه از قوای سهگانه کشور از این قاعده مستثنا نیستند و تعاملات قانونمندی میان دولت و مجلس برقرار است.
آیا این تعاملات فعلی کافی به نظر میرسد؟
فراتر از این تعاملات قانونمند، نیاز به همکاری بیشتر به وضوح احساس میشود. انتظار بیجایی نیست دولتی که اینگونه عاشقانه وارد عرصههای مختلف شده و مشغول کار و تلاش است و برای خدمت سر از پا نمیشناسد، از پشتیبانی، حمایت و تشویق مجلس که عصاره و نماینده ملت است بهرهمند باشد تا از این طریق گامهای بلندتری برای خدمت به جامعه بردارد.
روند این تعامل میان دولت و مجلس را چگونه میبینید؟
بدون تردید روند تعامل و همکاری میان دولت و مجلس بسیار امیدبخش است و برخی از مسائلی هم که گاهی مطرح میشود نشان از نشاط و زنده بودن یک جامعه دارد. مباحثی که اخیرا بروز پیدا کرد بسیار طبیعی است و نباید مورد اعتنا قرار بگیرد.
افزایش تعامل میان قوای مقننه و مجریه چه نتايجي براي جامعه دارد؟
بدون شک بسیار سودمند است و این سودمندی تنها به افزایش گستره خدمترسانی و آسایش عمومی آحاد ملت خلاصه نمیشود بلکه منجر به تعالی و رشد فکری جامعه شده و مردم درمییابند دستگاهها باید با عمل در چارچوب قانون همدیگر را مورد حمایت قرار دهند.
ارتباط دولت نهم و مجلس هشتم را چگونه ميبينيد و اينكه چه تفاوتي با مناسبات و تعاملات میان دولت و مجلس در ادوار گذشته دارد؟
مناسبات میان دولت و مجلس در ادوار گذشته بیشتر در قالبهای حزبی، گروهی و جریانهای سیاسی تعریف میشد و ملاحظات این دولت با مجلس به هیچوجه در این قالبها نبوده است. چه بسا یکی از نکات قابل توجه در مناسبات این دولت با مجلس همین موضوع باشد به این معنا که دولت در تعاملات خود با مجلس رویکرد حزبی ندارد که تصمیمات مثلا با چه فرد یا گروهی همسو است یا همسو نیست. سعی دولت این است که بحثهای منطقی داشته باشد چرا که درصدد خدمت است و میخواهد از پشتیبانی مجلس هم برخوردار شود. مجلس هم باید کمک کند دولت به وظایفش عمل کند در غیر این صورت سرعت کار دولت کم شده و زیان آن به مردم میرسد.
نقش رسانهها در گسترش تعامل میان دولت و مجلس چیست؟
رسانهها در گسترش این تعامل میتوانند بسیار مفید باشند و نقش تعیینکنندهای در آرام کردن فضا دارند. بالاخره ما در مسیر حرکت به سمت یک تصمیم مهم در کشور هستیم که انتخابات است، به همین خاطر باید فضای جامعه، فضایی آرام و بدون تنش باشد و نیازمند این هستیم که بر اساس فرمایشات رهبر معظم انقلاب، از بیبند و باری در حرف زدن پرهیز کنیم تا بدون دلیل منجر به تنشهایی در فضای عمومی نشود تا مردم در فضایی آرام و بدون دغدغه بتوانند تصمیم خودشان را بگیرند. آنچه ضرورت دارد این است که حرکتها باید ایجابی و اثباتی باشد، نه اینکه کسی را نفی و تخریب کنیم و از این فضاها باید فاصله بگیریم تا جامعه تصمیم صحیح را بگیرد.