نوشته: دکلان هیل
بخش نخست
آسیا: توفانی به پا می‌شود
پی‌گفتار:
رائول هرناندس روزگاری یکی از پرامیدترین بازیکنان جوان فوتبال دنیا بود. با او در سنگاپور در شب برگزاری مسابقه‌ای از لیگ قهرمانان اروپا گفت‌وگو داشتم. بازی‌های اروپایی ساعت 2 یا 3 صبح به وقت سنگاپور انجام می‌شود، بنابراین مدتی طولانی را پس از مصاحبه بیدار ماندیم تا با هم بازی را تماشا کنیم. هرناندس در طول گفت‌وگو و صحبت پس از آن بسیار راستگو و شریف به نظر می‌رسید. او درباره دردسرهایش در سازگاری با شیوه زندگی‌ای که شهرت و مقام با خود به همراه دارد، حرف زد. او آلوده مواد مخدر شده بود، از همسرش طلاق گرفته و در نهایت از تیم کنار گذاشته شده بود. او با کمک پدر و مادرش متحول شده، دوباره تشکیل خانواده داده و به آیین مسیحیت روی آورده است و امروز بار دیگر فوتبال بازی می‌کند. برایم تعریف کرد، در بازی‌های دستکاری شده‌ای حضور داشته که مدیر یا مالک باشگاهش به بازیکنان حریف رشوه می‌داده، با این حال خودش ادعا داشت، در زندگی‌اش هرگز رشوه نگرفته و با شرطبندی هیچ سر و کاری نداشته است. روز بعد در یک کافه همدیگر را دیدیم. او برای باشگاهش بازی کرده و هیچ حقوقی هم دریافت نکرده بود. مالک باشگاه به راحتی از پرداخت حقوق به او سر باز زده بود.
آنچه پس از آن رخ داد، برایم شگفت‌آور بود.
درحالی که قهوه می‌خوردیم و درباره بازی شب پیش با هم گپ می‌زدیم، به طرفم خم شد و گفت:
- «درباره این بازی خراب‌کن‌ها چیز‌های زیادی می‌دانید؟»
جواب دادم: «با چندتایی از آنها مصاحبه کردم».
- «شماره تلفن یکی از آنها را به من بدهید».
- «ببخشید؟»
تکرار کرد: «یک شماره تلفن به من بدهید. ببینید، ماه‌هاست که رنگ هیچ پولی را ندیده‌ام. من زن دارم. وظایفی دارم. شاید با این روش بتوانم پول زیادی را فراهم کنم».
قسمت اول / هجوم ملخ‌ها
شخصیت فوق‌العاده‌ای بود. مرا به میهمانی شام ژنرال‌های تایگرها، زیرشاخه‌ای از قاچاقچیان چینی، برد. آنها نشستند، چاقو و قمه‌های خود را در آوردند و روی میز گذاشتند. سپس فردی گفت:«بسیارخب، بیایید با هم حرف بزنیم.» پشت سر ما محافظان مسلحی ایستاده بودند. ما تنها منتظر ماندیم. اینها همه بخشی از مراسم ضیافت شام بود. مراسم به دعوتنامه بستگی داشت. اگر در آن آمده بود، بین 7 تا 30/7، یعنی هنوز وقت برای صحبت هست. وقتی هم راس ساعت 30/7 نوشته شده بود به معنای رسمی و جدی شدن مراسم بود. «یانگ سو وو» سرمربی تیم چینی هیوندای پکن روز دوم اکتبر 2004 دست به کاری عجیب و نادر زد. او در دقیقه 84 یک مسابقه در حضور هزاران تماشاگر حاضر در ورزشگاه ولیهه شهر شنیانگ، بازیکنانش را از زمین بیرون کشید؛ داور بازی یک ضربه پنالتی به ضرر تیمش اعلام کرده بود. چند کار به مراتب عجیب‌تر دیگر هم در پی دستور یانگ صورت گرفتند. زمانی که بازیکنان در رختکن منتظر بودند، یانگ اعلام کرد، آنها نه این بازی را به پایان خواهند برد و نه اینکه در دیگر مسابقه‌های لیگ دسته اول چین شرکت خواهند کرد.
یانگ، سرمربی معمولی تیمی کوچک و عادی نبود. نمی‌شد رفتار او را عصبانیتی صرف دانست. هیوندای پکن یکی از ثروتمندترین تیم‌های حاضر در لیگ بود که یک شرکت خودروساز کره‌ای با همین نام اسپانسر مالی‌اش بود. یانگ سو وو، یک مربی با بیش از 40 سال تجربه در فوتبال چین گفت که لیگ چین پر از بازی‌های دستکاری شده، داوری‌های جانبدارانه، شرط‌بندی‌های غیرقانونی و دیگر پدیده‌های نفرت‌آور است. به عقیده او بازی شرافتمندانه در لیگ شدنی نبود. یانگ از سوی دیگر باشگاه‌های بزرگ مورد پشتیبانی قرار گرفت. ژو مینگ، مالک باشگاه فوتبال دالیان شیده و یکی از قدرتمندترین سرمایه‌گذاران خصوصی در ورزش گفت، دیگر تیم‌ها نیز به فکر کنار کشیدن از لیگ چین هستند، چرا که فساد بیش از حد افزایش یافته است. فدراسیون فوتبال چین (CFA) در ابتدا گوشش بدهکار این حرف‌ها نبود. این سخنان بیش از اندازه تلخ و دردناک بودند، چرا که از پایه‌گذاری سوپرلیگ جدید تنها 6 ماه می‌گذشت. ایده اولیه این بود که فوتبال چین با کمک یک لیگ برتر حرفه‌ای و هدایت شده به جمع بزرگان دنیا برسد. هر تیمی که قصد داشت در لیگ بازی کند، باید سرمایه‌ای چند میلیون دلاری را به ثبت می‌رساند. یکی از رهبران دست‌اندرکار فوتبال آسیا پس از دیدار از یک تیم فوتبال چین این‌طور گزارش داد:
«باشگاه 12 زمین تمرین داشت؛ ورزشگاهی در ابعاد بازی‌های المپیک، مرکز بدنسازی، فضاهای عمومی، سالن‌های خوابگاهی و مجموعه‌های اقامتی، باورکردنی نبود، درست همانند روزگار مائو». اکنون پس از آنکه آقای یانگ آشکارا دست به اعتراض زده بود، لیگ حرفه‌ای چین تنها پس از شش ماه عملا از هم فرو می‌پاشید. این خبر در واقع نمی‌توانست هیچ‌کس را که با فوتبال چین آشنا بود، شگفت‌زده کند. درست پیش از تاسیس لیگ حرفه‌ای داستان‌های زیادی درباره فساد در فوتبال چین بر سر زبان‌ها افتاده بود. تیم ملی در سال 2002 در جام جهانی شرکت کرده و هیچ گلی را به ثمر نرسانده بود. در روزنامه‌های چین عنوان می‌شد، تیم ملی بازی‌هایش را در ازای سهیم شدن در سود شرطبندی واگذار کرده است. بازیکنان و مسؤولان این موضوع را کاملا رد کردند و گفتند، هیچگاه به کشورشان خیانت نمی‌کنند. با این حال بسیاری از روزنامه‌ها در این مورد بدبین و مشکوک ماندند.
برگردان: محمد علیجانی بائی