محبوبیت ورزشی مثل فوتبال به حدی است که حتی می‌توان دوستداران آن را در حوزه‌های علمیه یافت. روحانیون حوزه‌های علمیه هیچگاه خود را از جامعه جدا ندانسته‌اند و مانند دیگر مردم فعالیت‌های اجتماعی مثل ورزش انجام می‌دهند. آنها شنا می‌کنند، کوه می‌روند، کشتی می‌گیرند، تیراندازی کرده ... و فوتبال بازی می‌کنند. شاید تصور اینکه روحانیون لباس ورزشی بر تن کنند غافلگیرتان کند اما آنها هم برای تندرستی و سلامت روح و جسم به ورزش احتیاج دارند. در اسلام تاکید بسیاری برای انجام ورزش شده و طبیعی است که مبلغان دین هم این امر موکد را انجام دهند. در این میان روحانیون علاقه‌مند به ورزش، توجه ویژه‌ای به فوتبال دارند و با تشکیل تیم‌های مختلف به این رشته محبوب می‌پردازند. برای سر در آوردن از فوتبال روحانیون باید به قم سفر کرد. مرکز مدیریت حوزه علمیه قم ، رسمی‌ترین ارگان حوزوی، در کنار مدرسه فیضیه قرار دارد، اما در چارت سازمانی این مرکز چیزی به نام معاونت ورزش و رفاه یا امور اجتماعی تعریف نشده است. کسی نیز به یاد ندارد که مرکز مدیریت حوزه علمیه قم به مقوله ورزش پرداخته باشد. فقط مدرسه علمیه بین‌المللی امام‌خمینی(ره) که طلاب خارجی در آن مشغول به تحصیل هستند واحدی به نام تربیت بدنی دارد، به همین علت تیم‌های مختلف فوتبال روحانیون به صورت خودجوش تشکیل شده و حتی برای بازی‌های خود مبلغی به عنوان اجاره‌بهای زمین فوتبال می‌پردازند.
سیداحمد خمینی؛
معروف‌ترین فوتبالیست
مرحوم سیداحمد خمینی، فرزند برومند بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران، یکی از فوتبالیست‌های معروف دهه 40 شمسی بوده است. بازی مرحوم سیداحمد آقا به اندازه‌ای خوب بود که تیم پرطرفدار شاهین تهران (پرسپولیس فعلی) خواهان به خدمت گرفتن او شد. سیدکاظم رحیمی، یکی از دوستان و همبازیان سیداحمد خمینی در این باره به «وطن امروز» می‌گوید: «احمد آقا در فوتبال ويژگي‌هاي استثنايي داشت و با پاي
چپ بازي مي‌کرد. بازيکنان چپ‌پا خيلي کم هستند، به‌ویژه اينکه او تکنيک بالايي هم داشت. اين تکنيک بالا طوري بود که در پست دفاع چپ، هافبک چپ و فوروارد بازي مي‌کرد و در مجموع از قدرت بدني خيلي بالايي برخوردار بود. بازی سیداحمد آقا آنقدر خوب بود که در مدت زمان کوتاهی طرفداران بسیاری پیدا کرد».کاظمی به یکی از خاطرات فوتبالی او اشاره می‌کند و می‌گوید: «سیداحمد آقا فوتبال را از زمین‌های خاکی قم آغاز کرد و به تیم شاهین پیوست. یک بار ما همراه شاهین قم به شهرري رفتيم و با تیم این شهر مسابقه‌اي برگزار کرديم.
احمد آقا کاپيتان تيم قم بود و در آن بازي، موفق شد سه گل به تیم شهرری بزند. او با وجود اینکه در پست دفاع چپ قرار داشت، نفوذ می‌کرد، پا به توپ مي‌شد، يک، دو مي‌کرد و شوت از راه دور مي‌زد. آن روز خيلي بازيش گل کرد. بعد از بازي مردم او را شناختند و هجوم آوردند. سر دست بلندش کردند و در خيابان راه افتادند و شعار «درود بر خميني، سلام بر سيداحمد» سردادند. ما همبازي‌ها و رفقاي سيداحمد دستپاچه شديم که مبادا دستي در کار باشد که موجب گرفتاري احمد آقا بشود. چند نفری رفتيم و اين وضعيت را به هم زديم و او را به رختکن آوردیم تا مشکلي پيش نيايد. احمد آقا واقعا عالی بازي مي‌کرد و يک فوتباليست تمام‌عيار بود؛ هم قدرت بدني فوق‌العاده‌اي داشت، هم بسيار خوش تکنيک و گلزن بود. اگر مدت کوتاه ديگري به فوتبال ادامه مي‌داد در تيم شاهين تهران بسیار مشهور و موفق می‌شد. تیم شاهین آن روزها خيلي محبوبيت داشت و از جنبه سياسي هم تیم مهمی بود. بعضي اوقات که این تیم موفقيتي به دست مي‌آورد و بر تيم‌های تهران جوان، تاج سابق يا دارايي پيروز مي‌شد، جمعيت تظاهرات سياسي مي‌کردند. احمد آقا خيلي به فوتبال عشق و علاقه داشت. بازی‌های خوب او موجب شد از سوی مسوولان تیم شاهین تهران، محبوب‌ترين تيم ايران، دعوت شود. آن روزها 9 بازیکن شاهین تهران ستاره تيم ملي بودند. احمد آقا هم با اشتياق دعوت شاهيني‌ها را پذيرفت و وارد تمرينات شد، اما پس از 6-5 جلسه تمرین، از این تیم و کلا فوتبال کناره‌گیری کرد. احتمالا اشاره‌ای به ایشان شده بود که فوتبال را در صحنه قهرماني ترک کردند.»
حسین کلانی، پیشکسوت فوتبال و بازیکن شاهین تهران نیز تمرینات سیداحمد خمینی را به یاد دارد و می‌گوید: « احمد آقا، بازیکن چابک و سریعی بود که با ارائه بازی‌های خوب موجب شد از او برای حضور در شاهین تهران دعوت شود. ما آن موقع در زمین «شهباز» تمرین می‌کردیم. سیداحمد آن موقع روی فرم بود و با سری تراشیده در تمرینات تیمی که پر از ستاره بود، حاضر می‌شد. این مساله زمانی بود که امام‌خمینی(ره) تبعید شده بودند. احمد آقا پس از چند جلسه تمرین، پرسپولیس و کلا فوتبال را ترک کرد.»
لیگ روحانی ها
شاید ناصر حجازی، سنگربان معروف و پیشکسوت فوتبال ایران، هیچ‌وقت فکرش را هم نمی‌کرد که صمد اللهیاری، هم‌محلی خود که گاهی در کوچه پس کوچه‌های تهران نیز با آنها بازی می‌کرد، روزی به
حجت الاسلام اللهیاری تبدیل شود. او فوتبال را از زمین‌های خاکی آغاز کرد و پس از آن به رشته‌های دیگر ورزشی مثل کشتی، دوچرخه‌سواری، بوکس و... روی آورد، اما با وجود اینکه هم‌اکنون بیش از نیم‌قرن از عمرش می‌گذرد باز هم فوتبال بازی می‌کند. حجت الاسلام اللهیاری را می‌توان یکی از روحانیون موفق در ورزش دانست و این مطلب با ورود به منزل او محرز می‌شود، چرا که انواع جام‌ها، مدال‌ها و لوح تقدیرهای قهرمانی در کنار قفسه‌های کتاب او خودنمایی می‌کند. وی در این باره به «وطن امروز» می‌گوید: «من به ورزش خیلی علاقه دارم و از انجام آن لذت می‌برم. حتی با ورود به حوزه علمیه و پوشیدن لباس روحانیت هم ورزش را ترک نکردم. هم‌اکنون نیز مربی فوتبال و کشتی روحانیون هستم و برخی از شاگردانم به رده قهرمانی کشور هم رسیده‌اند.» اللهیاری در حال حاضر مسوولیت واحد تربیت بدنی موسسه آموزشی -پژوهشی امام‌خمینی(ره) که طلاب خارجی در آن مشغول به تحصیل هستند را بر عهده دارد و توضیح می‌دهد: «خیلی از روحانیون در قم به فوتبال علاقه دارند و با تشکیل تیم‌های فوتبال و فوتسال مسابقاتی برگزار می‌کنند، اما نهادی که این مسابقات را سازماندهی کند وجود ندارد. فقط ورزش طلاب خارجی دارای برنامه‌های گسترده است. ما برای روحانیون خارجی بستری فراهم کردیم که بتوانند در رشته‌های مختلف ورزشی فعالیت کنند. اتفاقا در رشته‌ای مثل فوتبال بازیکنان مستعد فراوانی در اختیار داریم. هر سال چندین دوره مسابقه فوتبال و فوتسال روحانیون خارجی در قم برگزار می‌شود. معمولا بازیکنان آفریقایی، جمهوری آذربایجان و تاجیکستان در این بازی‌ها خوش می‌درخشند. البته مهم‌ترین فعالیت فوتبالی طلاب خارجی، بازی‌های لیگ روحانیون است. در مسابقات لیگ طلاب، هشت تیم در دسته اول و 16 تیم در دسته دوم حضور دارند. در آخرین دوره این مسابقات هم تیم آذربایجان قهرمان شد و ترکیه به مقام دوم دست پیدا کرد».
بسیاری از طلاب داخلی هم دوست دارند چنین مسابقاتی برگزار کنند، اما به علت برخی مسائل انجام آن امکان‌پذیر نیست. با این حال روحانیون به صورت خودجوش تیم‌هایی را تشکیل داده‌اند و به صورت محدود بازی می‌کنند.البته روحانیون برای بازی کردن با مشکلات زیادی مواجه هستند.یکی از طلاب فوتبالیست که نخواست نامش درج شود، در این باره می‌گوید: «ما برای فوتبال داخل سالن هم با مشکل مواجه هستیم و باید هزینه بپردازیم. فوتبال چمنی هم که دیگر مصیبت است». با توجه به جمعیت قابل توجه روحانیون در قم، وجود یک ورزشگاه ویژه طلاب به‌شدت احساس می‌شود روحانیون، در مستطیل سبز بازی‌های قابل قبولی ارائه می‌دهند، بویژه طلاب خارجی. اللهیاری در این‌باره توضیح می‌دهد:«تیم طلاب مدرسه علمیه بین المللی امام‌خمینی(ره) در بازی‌های دوستانه که به دعوت برخی از تیم‌ها انجام می‌شود آنقدر خوب بازی می‌کنند که خیلی‌ها باور نمی‌کنند اینها روحانی هستند. ما تیم سایپا و امید استقلال را شکست دادیم. حتی یکی از طلبه‌ها قبل از اینکه به قم بیاید به تیم ملی نیجریه دعوت شده بود، اما به خاطر تحصیل حوزوی به اینجا آمد.»
امر به ورزش
شاید خیلی‌ها با فوتبال روحانیون با حساسیت و حیرت برخورد می‌کنند، اما اگر کمی عمیق‌تر به این موضوع نگاه کنیم، خواهیم دید طلاب ورزشکار عملی را انجام می‌دهند که خود مبلغ آن هستند. اللهیاری در این باره بیشتر توضیح می‌دهد:« بزرگان ما گفته‌اند امر به ورزش، امر به معروف است. همچنین در اسلام به ورزش تاکید شده است و روحانیون ورزشکار به این امر موکد می‌پردازند. من شخصا به وسیله ورزش، جوانان بسیاری را که امکان داشت به علل گوناگون در جامعه بی‌هدف باشند، جذب و با این کار دین را تبلیغ کرده‌ام. اصلا کدام برنامه تبلیغی را سراغ دارید که بتواند یکصد هزار جوان را یک‌جا جمع کند؟ اگر بتوانیم چنین جمعیتی را با برنامه‌های هماهنگ شده کنترل و هدایت کنیم، می‌توانیم برای رسیدن به شرایط آرمانی امیدوار باشیم؛ آن هم با هزینه‌ای بسیار کم.»
قم در لیگ برتر
به غیر از طلاب، فوتبال‌دوستان بسیاری در قم وجود دارند. برای این فوتبال‌دوستان خبر انتقال تیم لیگ برتری صباباتری به قم بهترین خبر ورزشی امسال بود تا جایی که تقریبا ورزشگاه یادگار امام در هر بازی سرشار از جمعیت می‌شود. طلاب نیز بازی‌های صباباتری را از نزدیک می‌بینند تا به غیر از بازی کردن، تماشاگر خوبی هم لقب گیرند. یکی از روحانیون که مانند بسیاری از طلاب فوتبالیست علاقه‌ای به مطرح شدن نام خود ندارد، در این باره می‌گوید: «من به ورزشگاه می‌آیم تا فوتبال را از نزدیک ببینم و بعضی از روحانیون هم این کار را می‌کنند. اصلا حضور طلاب در ورزشگاه موجب تلطیف فضای ورزشگاه‌ها می‌شود، چرا که روحانیون منطقی‌ترین تماشاگران هستند. حضور صباباتری در قم موجب شده جوانان بسیاری به فوتبال علاقه‌مند شوند، یعنی کسانی را می‌شناسم که اصلا فوتبال را دنبال نمی‌کردند اما به علت وجود یک تیم از شهرشان به ورزشگاه می‌آیند. این فرصت مغتنمی برای مسوولان فرهنگی است که برای جمعیت چندهزار نفری جوانان برنامه‌ریزی صحیح انجام دهند.»
لباس روحانیت و لباس ورزشی
اینجا یکی از سالن‌های ورزشی قم است، ساعت
6 بعد از ظهر قرار است روحانیون برای تمرین کردن در این سالن حضور یابند. از 15 نفری که قرار است در این سالن حاضر شوند، حداقل پنج نفر آنها با موتورسیکلت می‌آیند. یکی از طلاب که اتفاقا لباس روحانیت هم بر تن دارد (اصطلاحا ملبس است) وظیفه حمل توپ را برعهده دارد. بعضی از آنها با لباس شخصی به سالن آمده‌اند. طلاب لباس روحانیت را درآورده و لباس ورزشی می‌پوشند. استوک آنها ساده است اما انگار پایشان در آن راحت است. پس از نرمش مختصر به 2 گروه 7 نفری تقسیم می‌شوند و نفر پانزدهم هم داور می‌شود. داور سوت آغاز را می‌نوازد تا بازی دستگرمی مبلغان آغاز شود.