جمعیت انبوهی از چینیها سراسر جهان را قرق کردهاند و ورزش جهان در هر رشتهای تحت تاثیر حضور همهجانبه آنها قرار گرفته است. طرفداران «یائومینگ» ستاره بسکتبال چین در NBA یا هواداران «رینگ جونهو» در بیلیارد «اسنوکر» روی سکوها دیده میشوند. آنها تنها مردمانی هستند که اشتیاق خاصی برای حمایت از رقابت های ورزشی از خودشان نشان میدهند که در میان تمامی رشتهها علاقه آسیای شرقیها به فوتبال به شکل دیگری جلوهنمایی میکند، اما مساله اصلی اینجاست که طرفداران فوتبال داخلی چین را بایکوت کردهاند و در میان تعجب همگان دل به رقابتهای اروپایی بستهاند.
فوتبال چین باوجود پتانسیل بالایی که از لحاظ بازیکن و اسپانسرهای مالی دارد ولی برابر حمایت طرفداران به مرز دلزدگی رسیده است. آنها در ورطهای غوطهور شدهاند که به نظر میرسد راه طولانی و سختی را برای خارج شدن از بحران پیشرو دارند. کافی است تا سری به رقابتهای جام جهانی، لیگ قهرمانان یا لیگ برتر انگلیس بزنید تا خیل حضور طرفداران چینی را به وضوح تماشا کنید. بدون شک چینیها بهعنوان کانونهای هواداری اروپا سود کلانی را روانه باشگاههای قاره سبز میکنند، اما از آن طرف محصول داخلی آنها «سوپرلیگ چین» با نبود اقبال عمومی مواجه شده و به سمت سراشیبی پرپیچ و تابی میرود که نگرانی بزرگی را بر پیکره فوتبال آنها حاکم کرده است.
چینیها از لحاظ فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی تقریبا سراسر جهان و همینطور حوزه ورزش را احاطه کردهاند ولی سکوهای خالی از تماشاگر در حین برگزاری رقابتهای سوپر لیگ نشان از خواب عمیق زمستانی فوتبال چین میدهد اما ریشه تمامی مشکلات را باید در نوع رفتار بازیکنان که مورد پسند جامعه فوتبال و طرفداران نیست، جستوجو کنیم. در این میان انگشت اتهام به سوی تیم ملی و بازیکنان آن نشانه رفته است و تاثیرات آن را میتوان به نبود رغبت حمایت سرمایهگذاران خارجی و داخلی برشمرد. حتی اگر در ابتدا بخواهیم به رقابتهای ملیشان اشاره کنیم، میبینیم آنها یک بار به جام جهانی صعود کردند و آن هم در سه دیدار مرحله مقدماتی نتوانستند حتی یک تساوی به دست آورند (جام جهانی 2002) و تنها حضور فیزیکی آنها در جام جهانی 2002 درخشانترین نقطه کارنامه این تیم است، تیمی که با نام «guo zhu» یا همان «خوکهای ملی» صدا زده میشود، تیمی که در جریان رقابتهای المپیک پکن به افتضاح رسوایی اخلاقی گرفتار شد؛ خب راحت میتوان نتیجه گرفت وقتی رسانههای ملی این کشور رسوایی اخلاقی سه بازیکن ملیپوش را شب قبل از دیدار با برزیل نمایان میکنند، طرفداران نیز نباید از آنها به عنوان قهرمانان ملی نام ببرند!
رفتار زننده آنها تبدیل به سوژه تمسخرآمیز جامعه مطبوعاتی و رسانهای چین میشود.
حالا تصور کنید این بازیکنان همانهایی هستند که ارکان اصلی سوپرلیگ را تشکیل میدهند، بدون شک فوتبال آنها در میان دیگر رشتهها به تنهایی به معضل بزرگی دچار شده است و تاثیرات این معضلات روی سکوهای ورزشگاه کشیده شده تا حدی که آن را میتوان به «فقر حمایتی» تشبیه کرد. شاید تا به امروز دیگر رشتهها که مانند ماشین مدالسازی کار میکنند جور فوتبال را کشیدهاند. 51 مدال طلا در المپیک حساب منهای فوتبالیها را از فوتبالیها جدا کرده است، اما اصلیترین نکته این است که فوتبال چین پر از استعدادهای ریز و درشت است که باشگاههای اروپایی از مشتریان آنها به حساب میآیند و پتانسیل فوتبال این کشور از حد تصور بالاتر است و این بحران بیشتر در ساختار مدیریتی و سازمانی آنها دیده میشود به طوری که تبانی و فساد جزء به جزء پیکره فوتبال آنها را فراگرفته است.
بهعنوان مثال شبکه تلویزیونی «soccer prince» موضوع حضور ستارههای جوان چینی در باشگاههای اروپایی را به تصویر میکشد، جین هوی، پسر 19 سالهای است که تیمهایی نظیر اورتون، بولتون و ناتینگهام فارست به دنبالش هستند و سرانجام او با اورتون به توافق میرسد. یا برنامههای تبلیغاتی دیگر که میخواهد آن روی سکه فوتبال را به طرفداران نشان دهد اما باز هم نمیتواند مشکلات ریشهای و اصلی را پنهان کند.
یکی از همین معضلات به رفتارهای ناشایست بازیکنان شاغل در سوپرلیگ چین برمیگردد به طوری که یکی از خبرگزاریهای این کشور، سوپرلیگ را به «فیلمهای رزمی» تشبیه میکند. آنها این مسائل را اینگونه روی سایتشان قرار میدهند؛ «در هر بازی خبرهای فاجعهآمیزی از لیگ به گوش میرسد. آیا اینجا نشانهای از رفتار حرفهای در فوتبال وجود دارد؟ رفتار بازیکنان در لیگ واقعا شرمآور است. نمایشی که از آنها در تلویزیون میبینیم مستلزم اهدای جایزه نوبل به رفتار آنهاست!»
حتی جامعه داوری چین نیز از این قاعده مستثنی نیست، به طوری که در سال 2003 دادگاه پکن «گونگ جیانینگ» داور چینی را به رشوهخواری و فساد متهم و به 10 سال زندان محکوم کرد. یا میتوان پرده از حقایقی درباره تغییر سرنوشت بازیها برداشت، به طوری که رفتارهای آنها را باید به رفتار گانگسترها تشبیه کرد. به هر حال مسؤولان آنها امیدوارند تا این مشکلات را هر چه زودتر از پیشرو بردارند تا بتوانند یک نوع آشتی طرفداران با فوتبال ملی را بر جامعه حاکم کنند. به طوری که برنامههای آتیشان برای چند سال آینده طوری طراحی شده تا این معضل را به شکل ریشهای برطرف کنند.
ترجمه: حسین جوادی