شوکها یا نوسانات شدید به دو شکل بر بهای نفت، این کالای استراتژیک که چرخهای توسعه در کشورهای صنعتی و اقتصاد کشورهای صادرکننده به آن وابسته است، تاثیر میگذارد. اگر کارنامه بازار نفت دنیا را ملاحظه كنيم، میبینیم که از سال 1937 تاکنون 7 شوک یا نوسان شدید بر بهای نفت تاثیر داشته است که بعضی از آنها مانند انقلاب ایران یا حمله عراق به کویت که باعث افزایش یکباره قیمت نفت شد، شوکی از نوع مثبت و شوکهایی مانند بحران شرق آسیا که باعث افت شدید تقاضا در بازار شد از نوع منفی آن محسوب میشود. کشورهای صادرکننده نفت اوپک پس از تجربه شیرین رکورد 147 دلاری قیمت نفت، پیشبینی سقوط قیمت را به 70 دلار در ماه اکتبر (مهرماه) و به حدود 40دلار در این روزها نمیکردند، بسیاری معتقدند ماه نوامبر سال 2008 را باید در تقویم به نام نوامبر سیاه ثبت کرد، چرا که قیمت نفت در برههای چند ماهه افتی 65 درصدی را تجربه کرد که بدین ترتیب میتوان گفت شوکی بزرگ بر بهای نفت به دلیل رکود اقتصادی دنیا وارد شده است.
*
نماینده ایران در هیات عامل اوپک