سیدمحمد فخار:
پس از حمایت اخیر رسانههای اصلاحطلب از پیشنهاد سال گذشته ناطق نوری مبنی بر «ایجاد دولت وحدت ملی»، تنی چند از چهرههای دوم خردادی درحالی بر این نظر پافشاری میکنند که ایده «وحدت ملی» در مقطع کوتاهی مورد حمایت طیفهای مختلف اصلاحات و برخی چهرههای اصولگرا قرار گرفت. در چنین شرایطی بود که «دولت وحدت ملی» میان اصلاحطلبان جانی دوباره گرفت. پس از طرح این شعار از سوی علی اکبر ناطق نوری، هنگامی که این بحث در میان اصولگرایان نتیجه نداد، «وحدت ملی» به بایگانی سپرده شد. در عین حال طرح دوباره این شعار از سوی برخی افراد، جانی تازه به پیگیری طرح وحدت ملی داد. طرح بحث وحدت ملی از سوی چهرههای راست سنتی اگرچه در ابتدا ابتر ماند، ولی هدف ناطق نوری از طرح آن، ایجاد تفاهم بین دو جناح اصولگرا و اصلاحطلب
بر سر کاندیدای واحد برای نجات کشور از وضعیت فعلی در انتخابات ریاستجمهوری آینده عنوان شده است.
اگرچه وحدت ملی نزد اصلاحطلبان «اقدامی از بالا و با هدف مقابله با تهدیدهای خارجی» تعریف میشود، اما رسیدن یا نرسیدن به آن متضمن این واقعیت است که شعار مذکور یادآور بحث وحدت ملی و دولت آشتی ملی لبنانی است که در شرایط بحران سیاسی احزاب دستوپا میزند. وحدت و وفاق ملی در نتیجه ناچار ساختن جریانهای سیاسی به منظور رها کردن اهداف خویش برای عبور کشور از وضعیتی بحرانی، به ذات نتیجه مثبت در حصول منافع ملی دارد اما نباید فراموش کرد که برافراشتن این پرچم از دیگر سو به شرایط بحرانی جامعه طعنه میزند. حامیان وحدت ملی اگرچه به ظاهر بر لبه دوگانهای راه میپیمایند که اهدافشان مشهود نیست اما نمیتوان از این واقعیت نیز غافل شد که وحدت ملی در کدام شرایط مطرح میشود؟
این ابهام البته در اظهارنظر اخیر هدایت آقایی، عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران نیز دیده شده است. وی درباب «دولت وحدت ملی» به تازگی گفت: زمانی این دولت تشکیل میشود که کشور به لحاظ افتراق به بنبست رسیده باشد و به نوعی نزاع داخلی در کشور در جریان باشد. اما کشور ما در چنین شرایطی نیست؛ اگرچه این عضو کارگزاران شرط عدول از وحدت ملی را انجام «اصلاحاتی در انتخابات» دانست که نیاز به دولت وحدت ملی را رفع میکند. محمد سلامتی، دبیرکل سازمان مجاهدین نیز در اظهارنظری مشابه ایده دولت وحدت ملی را نتیجه فرافکنی جناح راست از مشکلات فعلی دانسته و افزود: دولت وحدت ملی تنها با خاتمی امکان تحقق دارد. سلامتی همچنین در مورد جایگاه خاتمی در تشکیل دولت وحدتملی گفت: بعید میدانم جناح راست در تشکیل دولت وحدت ملی توفیقی به دست بیاورد زیرا دولت وحدت ملی با خاتمی امکان تحقق دارد. محمد عطریانفر، عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران نیز در ضلع سوم اظهارنظرها، دولت وحدت ملی را در حد ایده دانست. وی شکلگیری دولت وحدت ملی را منوط به نوعی از همگرایی، همدلی و همسویی دانسته و افزود: وقتی سخن از وحدت ملی میشود نمیتوان گروههای اصولگرا که جریان ریشهداری در کشور هستند را خارج از این ایده قرار داد. اقشاری از اصولگرایان در محوریت تشکیل دولت وحدت ملی باید مورد توجه قرار بگیرند که حداقل با محوریت شخصیتهای تاثیرگذاری مانند ناطقنوری، ولایتی و دوستانی از این دست باشند.
دولت وحدت ملی در سوی دیگر جریانات سیاسی کشور نیز مخالفان خاص خود را دارد. حسین فدایی، دبیرکل ایثارگران انقلاب در واکنش به طرح تشکیل وحدت ملی گفت: یکی از خط قرمزهای ما جریان دوم خرداد است و این فکر، طرح یا ایده که برخی با عنوان دولت وحدت ملی مطرح میکنند و اینکه تفاهمی بین اصولگرایان و بخشی از اصلاحطلبان باشد، طراحی دوم خردادیها و پوست خربزهای زیر پای اصولگرایان است تا در اردوگاه آنان اختلاف ایجاد کند. الیاس نادران، نماینده تهران نیز بحث وحدت ملی را پروژه ای طراحی شده برضد اصولگرایان نامید. اگرچه این جمله از سوی برخی اصولگرایان مطرح شده که «در مسائل سیاست داخلی کشور اگر ما با گروههای مختلف سیاسی روی یک سری چیزها وحدت و روی مسائل دیگر اختلاف داشته باشیم، این شفافیت میتواند مفید باشد.» اما به هر ترتیب نباید فراموش کرد که وحدت ملی فارغ از شرایط حال حاضر کشور، بی شک باید بر سر کاندیدایی شکل گیرد که به حزب و گروه و اندیشهای خاصی محدود نشود و با در نظر گرفتن این منطق باید اندیشید که کدامین نامزد انتخابات ریاست جمهوری دهم «بدون حزب» شخصیتی جداگانه را در اذهان متبادر میکند...