فقط اینکه در دقیقه 55 مسابقه یکی از بازیکنان یووه به اشتباه دروازه بولونیا را باز کرد. او به توپ ضربه زد. توپ از کنار دروازهبان گذشت و وارد دروازه شد. یک بر صفر به سود یوونتوس. بازیکنان بولونیا عصبانی بودند. پترینی مینویسد، در میانه میدان مشاجرهای لفظی در گرفت اما بازیکنی از خط میانی یوونتوس با این فریاد که «بچهها، نگران نباشین. ما براتون گل مساوی رو میزنیم.» آنها را آرام کرد. 10 دقیقه بعد ضربه کرنری روی دروازه یووه فرستاده شد. یکی از بازیکنان این تیم جهش خیره کنندهای داشت تا با ضربه سر دروازه خودشان را باز کند! بازی یک بر یک تمام شد. همه با خوشحالی از هم جدا شدند، مگر تماشاگران که از بازی چنان عصبانی بودند که با گلولههای برف از بازیکنان پذیرایی کردند. در سطح بینالمللی هم اینگونه مسائل وجود داشت؛ در مسابقهای دستکاری شده در سنگاپور در سال 1986. مرلیون کاپ61 تورنمنتی بینالمللی بود که اندونزی، مالزی، چین، کره شمالی، سنگاپور و کانادا جزو مدعیانش شناخته میشدند. از قضا کاناداییهای ثروتمند رشوه گرفتند و از قرار معلوم بازی مرحله نیمه نهایی برابر کرهشمالی را واگذار کردند. زمانی که پل جیمز بازیکن خط دفاعی پاس گل مناسبی را ارسال کرد که بازیکنی رشوه خوار در نزدیکی دروازه بتواند گلزنی کند، ناگهان با این فریاد مواجه شد که «تو داری اونجا چه غلطی میکنی؟» البته در پایان همه چیز به سود بازیکنان رشوه گیر کانادایی تمام شد و کرهایها توانستند، دو بر صفر بازی را ببرند. وقتی بازیکنی بخواهد در یک مسابقه دست به تبانی بزند، البته بدون اشتباه بازی در ونیز یا بدون دردسرهایی که برای کاناداییها پدید آمد، چکار میکند؟ او به طور کلی با سه مشکل رو به رو است: نتیجه مورد نظر چگونه باید رقم بخورد، چطور باید مطمئن شد که هیچ کس فکر نکند، در بازی زد و بندی شده است و بازیکن تا چه اندازه باید بد بازی کند تا تیم بازی را ببازد، بدون اینکه جایگاه بازیکن مورد نظر در تیم به خطر نیفتد؟
اینها پرسشهایی بودند که ماموران بازجویی کننده پلیس مالزی در سلول از رفیق سعد میپرسند. اعتراف او همچنین فهرستی 2 صفحهای از شیوههای گوناگونی را در بر دارد که بازیکنان در تمام پستها به کار میگیرند.
دروازهبان
چنانکه پیداست دروازهبانها نقشی محوری را به عهده دارند. به گفته «رفیق سعد» استراتژیهای تعیینکننده برای یک سنگربان درست برخلاف بازی درست در چارچوب دروازه هستند. بهعنوان نمونه دروازهبان باید دروازهاش را تا آنجا که ممکن است، ترک کند. «به هنگام ضد حمله گلر به عمد دروازه را ترک میکند و آن قدر جلو میرود که دروازه خالی شود». این تاکتیکی کلیدی است؛ زمانی که مدافعی رشوهخوار میتواند اجازه بدهد که مهاجم حریف به سمت دروازه برود، هر سنگربان وظیفهشناس با ماندن روی خط دروازه هنوز هم میتواند برای جلوگیری از گل شدن توپ واکنشهای متعددی را انجام بدهد. اما دروازهبانی رشوهگیر بلافاصله چارچوب را ترک میکند، تا به مهاجم این امکان را بدهد که او را جا گذاشته و گلزنی کند. طبیعی است که دروازهبان دستانش را از ناراحتی بشدت تکان بدهد و غر بزند که ناکام مانده است. قضاوت در این باره که آیا دروازهبان به عمد اشتباه کرده، برای تماشاگر تقریبا امکان ناپذیر است. بازیکنی فنلاندی که سال 2004 در لیگ دسته اول کشورش در مسابقهها تبانی و تقلب میکرد، میگوید که دروازهبان فاسد اغلب محوطه جریمه را ترک میکند:
«دروازهبان از محوطه جریمه بیرون میآید تا توپی را جمع کند. اکنون مهاجم برای گلزنی کار سادهای را در پیش دارد... تیم A باز هم گلزنی میکند. تیم B همانطور که انتظار میرفت، با نتیجهای سنگین مسابقه را واگذار میکند». یک دروازهبان تبانی کننده ماهر نباید همانند مبتديها رفتار کند؛ او نباید پشت دروازه قدم بزند. سعد میگوید: یک دروازهبان تنها ميتواند در جاگیری اشتباه کند. این کار میتواند این گونه باشد، که او تنها یک متر دورتر از جایی که در اصل باید، بایستد. زمانی که مهاجم شوت میزند، دروازهبان این فرصت را دارد که شجاعانه، اما بیهوده شیرجه بزند، در حالی که توپ از کنار دستهای کشیدهاش عبور میکند. تاکتیک دیگر مورد استفاده دروازهبانان به آنها اجازه میدهد، توپ را به ظاهر بدون تقصیر و اشتباه لو بدهند: «دروازهبان اجازه میدهد توپ به زمین بخورد، او میتواند توپ را جمع کند، اما اجازه میدهد، رد شود». این ترفند آشکارترین بوده و به روشنی بر خلاف آن چیزی است که هر یک از مربیان نوجوانان به بازیکنانشان آموزش میدهند: «توپ را گرفته و روی آن خیمه بزنید». زمانی که بازیکن توپ را به میدان شوت میکند یا آن را به جریان در میآورد، دروازهبان رشوهگیر میتواند برای هم تیمیهایش تمام دردسرهای ممکن را ایجاد کند: «هنگام ارسال یک ضربه کرنر کنار تیر دروازه ایستادم. توپ آرام سانتر شد. آنچنان هم بلند نبود. به گلر چسبیده بودم. همه چیز مثل تصویر آهسته به نظر میرسید. گلر به جلو دوید، توپ را گرفت و آن را درست جلوی پای بازیکن حریف انداخت، او هم توپ را گل کرد. با ناراحتی دروازهبان را هل دادم. حرصم گرفته بود. فریاد زدم: «حیوون! خوب میدونم، چه غلطی کردی!» او هم گفت: «ای بابا! بی خیال...» گمان میشد، آنها همگی بدون نیت بدی بازی میکنند. با این حال خودم به خوبی میدانستم، ماجرا از چه قرار بود». یک مدافع را هم باید در کنار خود داشت، چرا که اشتباهی از او هم میتواند به سادگی به گل ختم شود.
برگردان: محمد علیجانی بائی