فرج الله حسن پور:
در حالی که بانک مرکزی در بخشنامهای از مدیران عامل بانکها خواسته برای جلوگیری از خرید و فروش تسهیلات اعطایی به مشتریان در بازار آزاد تمهیدات لازم را به کار گیرند، سخنگوي بانک مسکن در گفتوگو با «وطنامروز» گفت: از نظر بانک مسکن نقل و انتقال امتیاز تسهیلات صندوق پسانداز مسکن به غیر از خانواده درجه یک فرد متقاضی ممنوع است و این ممنوعیت از سال 69 تاکنون در جریان بوده است. مسعود ایزدی در این باره افزود: آنچه در بازار رخ میدهد و تسهیلات را منتقل میکنند به صورت وکالتی است و از نظر بانک هیچ اعتباری ندارد. از طرف دیگر برخی کارشناسان بازار مسکن بر این عقیده بودند که اینگونه اقدامات مانع از رونق بازار مسکن خواهد شد و دولت باید بازار را در این زمینه آزاد بگذارد. برخی دیگر از کارشناسان با تاکید بر این نکته که جلوگیری از خرید و فروش وام مسکن آنچنان تاثیری در این بازار ندارد، خاطرنشان کردند: رکود بازار مسکن از 2 سال پیش شروع شده و پیشگیری از انتقال اینگونه وامها تاثیر چندانی در رونق یا تعمیق رکود آن نخواهد داشت بلکه آنچه مهم است سیاستهای کلان دولت و مشارکت آن در این حوزه است. حسن محتشم عضو کارگروه تخصصی صنعت ساختمان «ایدرو» در گفتوگو با «وطنامروز» با بیان این مطلب افزود: تسهیلات وام مسکن در برابر معاملاتی که در این بخش صورت میگیرد رقم ناچیزی است و بود و نبود آن تاثیری بر بخش مسکن ندارد. مجتبی بیگدلی، عضو هیاتمدیره کانون انبوهسازان نیز در این باره گفت: سیاستهای پولی بانک مرکزی در شرایط کنونی تاثیر چندانی بر بازار مسکن ندارد و سیاست بازار در این عرصه خوب جواب داده است. وی خاطرنشان کرد: رکود حاکم بر بازار مسکن را انکار نمیکنم اما سیاستهای دولت در بخش مسکن مهر بار روانی خود را بر این بازار گذاشته به طوری که سیاستهای دیگر تاثیری به اندازه مسکن مهر در بازار ندارند ضمن اینکه با عرضه مسکن مهر که این روزها رونق گرفته در آینده نزدیک نیز شاهد تاثیر واقعی آن بر بازار خواهیم بود. بیگدلی افزود: در شرایط کنونی و با رونقی که در ساخت و ساز بخش مسکن مهر در کشور در جریان است و همه شهرها تبدیل به کارگاههای ساختمانسازی شدهاند جلوگیری از خرید و فروش تعداد محدودی تسهیلات نمیتواند مشکلی در این زمینه بهوجود آورد. وی جلوگیری از خرید و فروش وام را از آن جهت که مشتری سپردهگذاری میکند و در قبال دریافت تسهیلات سود نیز پرداخت میکند پس حق دارد از آن استفاده مالکانه بکند نادرست خواند اما تاثیر این اقدام در ایجاد اختلال در بازار مسکن را ناچیز و حتی نزدیک به صفر دانست. این در حالی است که بابک حاجیان، کارشناس بخش مسکن نظر دیگری در این باره دارد وی به خبرنگار ما گفت: تقاضا در بخش مسکن در شهرهای گوناگون نظیر تهران، قم و شیراز و... فرق دارد. به عبارت دیگر در شهر تهران به ازای هر واحد تسهیلات بیش از یک واحد تقاضای خرید ایجاد میکند. وی افزود: در شهری مانند تهران تقاضای خرید به ازای هر واحد تسهیلات 9/1 است و این موضوع به این معنی است که اگر به ازای عرضه یک واحد تسهیلات 9/1 واحد عرضه مسکن صورت نگیرد تعادل بین عرضه و تقاضا صورت نمیگیرد و افزایش نرخ مسکن را شاهد خواهیم بود. در شهری مانند شیراز ممکن است این عدد به ازای هر واحد تسهیلات 2/1 باشد بنابراین محدودیت در دسترسی به منابع بانکی در شهرهای گوناگون بنا به وضعیت عرضه و تقاضای مسکن در آنها متفاوت است. وی اظهار کرد: برای مثال اگر کسی 100 میلیون تومان وام مسکن بگیرد تقاضا در بخش مسکن به اندازه 190 میلیون تومان برای آن شخص ایجاد میشود. به گفته حاجیان از آنجا که هماکنون عرضه مسکن در کشور عمدتا در قالب مسکن مهر صورت میگیرد و به علت رکودی که از 2 سال پیش در این بخش حاکم شده ساخت و ساز چندانی در این مدت صورت نگرفته که این موضوع موجب فزونی تقاضا بر عرضه شده و افزایش نرخ مسکن را در پی خواهد داشت. بنابراین هرگونه مانع بر سر راه افزایش ساختو ساز در این بخش به افزایش قیمت منجر خواهد شد. حاجیان سیاست کنترل تقاضای بخش مسکن را در دولت به جای عرضه مسکن برای تعادل میان عرضه و تقاضا سیاستی نادرست خواند و گفت: دولت به جای اینکه عرضه مسکن برای تمام قشرها و دهکهای جامعه ایجاد کند با اینگونه سیاستها خرید را محدود میسازد تا از افزایش مسکن جلوگیری کند که این موضوع اقدام درستی به نظر نمیرسد. وی با اشاره به تمرکز سیاستهای دولت بر مسکن مهر گفت: شاید دلیل دیگر اینکه دولت سعی در کنترل ارائه تسهیلات به این بخش دارد، کمبود منابع در حوزه تسهیلات مسکن مهر است و دولت به نوعی سعی دارد منابع موجود را خرج تعهدات تکلیفی خود نظیر مسکن مهر کند. وی با انتقاد از این سیاست اظهار کرد: مسکن مهر متقاضی خاص خود را دارد و در بین دهکهای جامعه ممکن است دهکهای اول متقاضی آن باشند که این موضوع دلیلی برای منع دستیابی دهکهای دیگر به تسهیلات خرید مسکن نیست.