۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۴:۲۶

فرضیه‌ای نو درباره مریخ و عطارد

بر اساس یک نظریه جدید سیاره‌های سنگی، مریخ و عطارد از بقایای کره زمین و زهره تشکیل شده‌اند. «برد هنسن»، منجم شاغل در دانشگاه UCLA که طرح جدید را پیشنهاد کرده، مدعی است این مدل می‌تواند به سوالات موجود درباره برخی مشخصه‌های مریخ و عطارد که مدت‌ها برای دانشمندان غیرقابل توجیه بوده‌اند پاسخ دهد. آقای هنسن که اخیرا حاصل پژوهش خود را در جلسه جامعه نجوم آمریکا در لانگ‌بیچ عرضه کرد، گفت: «بر این اساس مریخ و عطارد در واقع محصولات جنبی فرآیند تشکیل زمین و زهره هستند». دانشمندان عموما بر سر این نکته توافق دارند که زمین و دیگر کرات سنگی در منظومه شمسی حدود 5/4 میلیارد سال پیش از یک دیسک گاز و غبار حلقه زده به دور خورشید تازه متولد شده تشکیل شدند. بر اساس فرضیه موجود، ذرات میکروسکوپی غبار با آمیختن به یکدیگر توده‌هایی سنگریزه‌مانند را ایجاد کردند و سنگریزه‌ها تخته‌سنگ شده و با ادامه این روند و اتصال قطعات کوچک‌تر به یکدیگر، سیاره‌های سنگی کنونی ایجاد شدند. در شبیه‌سازی کامپیوتری این فرآیند، دانشمندان معمولا فرض می‌کنند که ذرات غبار به‌طور یکنواخت در دیسکی به دور خورشید توزیع شده بودند. با این حال برخی دانشمندان معتقدند این فرض در محاسبات بعدی مشکلاتی ایجاد می‌کند. از جمله این موضوع مطرح می‌شود که اگر سیارات سنگی از یک دیسک غبار همگن تشکیل شده بود، همه سیارات باید تقریبا اندازه‌ای برابر می‌داشتند و در مدارهایی مشابه به دور خورشید می‌گشتند، اما در واقعیت زهره و زمین جرم بسیار بیشتری از مریخ و عطارد دارند و مدار حرکت مریخ و عطارد نیز بیش از آنچه بر اساس محاسبات انتظار می‌رود بیضوی هستند. دانشمندان به طور سنتی این مسئله را بر پایه شانس یا به زبان علمی‌تر به دلیل وجود «بی‌نظمی»(Chaos) توجیه می‌کردند و آن را با استناد به کشش جرمی موجود در این منظومه به خاطر وجود سیاره عظیم مشتری توضیح می‌دادند. اما آقای هنسن فرضیه دیگری را مطرح کرده و معتقد است دیسک غبار اولیه، مانند حلقه‌های دور زحل، در نوارهای متعددی به دور خورشید تقسیم شده بودند. دانشمندان بر این باورند که سیاره‌های سنگی از به هم پیوستن تکه سنگ‌های معلق و در حال چرخش به دور خورشید تشکیل شده‌اند. بر اساس این فرضیه، زمین و زهره درون یکی از نوارهای قطور در حلقه‌های داخلی منظومه شمسی شکل گرفتند، اما چرخش سیاره‌های تازه متولد شده زمین و زهره از میان دریایی از سنگ‌های ریز و درشت باعث شد برخی از سنگ‌های سرگردان جذب این دو سیاره شده و برخی دیگر با شتاب از آنها به بیرون از نوار حلقوی پرتاب شوند. برخی قطعات خارج شده از نوار با یکدیگر برخورد کردند و به هم متصل شدند و در نهایت به نوار اصلی بازنگشتند. «برد هنسن» معتقد است در صورت بروز چنین حادثه‌ای اجرام جدید در مداری تازه، گشتن به دور خورشید را آغاز کرده‌اند و شبیه‌سازی‌های انجام شده توسط او این‌طور تداعی می‌کنند که مریخ و عطارد احتمالا در اثر چنین تحولی ایجاد شده‌اند. او معتقد است 90 درصد ذرات و اجرام موجود در این نوار به ایجاد زمین منجر شده‌اند و باقی مواد دو سیاره دیگر را ایجاد کرده‌اند.

 

تولد نخستین نوزاد عاری
از ژن سرطان سينه

در بریتانیا، نخستین نوزادی که قبل از قرار دادن جنین در رحم مادر برای اطمینان از نداشتن ژن سرطان سينه مورد آزمایش قرار گرفته بود، متولد شده است. پزشکان بیمارستان یونیورسیتی کالج لندن می‌گویند حال نوزاد و مادرش خوب است. در جریان این آزمایش‌ها، جنین برای اطمینان از اینکه دارای ژن تغییر شکل داده BRCA1 نیست تحت نظر قرار گرفته بود. داشتن این ژن به این معنی است که 80 درصد خطر ابتلا به سرطان سينه برای شخص وجود دارد. زنان 3 نسل خانواده مادر نوزاد مورد بحث، در فاصله سنین 20 تا 30 سالگی به سرطان سينه مبتلا شده بودند. پل سرهال، کارشناس باروری که پدر و مادر این نوزاد را درمان کرده، اطمینان می‌دهد که این نوزاد بعدا به نوع ژنتیک سرطان سينه یا سرطان تخمدان مبتلا نخواهد شد و این خطر که پدر و مادر بیماری سرطان را به دخترشان انتقال دهند برطرف شده است. چنانچه این زوج دارای پسری می‌شدند، این خطر وجود داشت که وی حامل این ژن بوده و آن را به دختر خود منتقل کند. پل سرهال می‌گوید: هدف اصلی تنها این نیست که مطمئن شویم یک نوزاد دارای ژن سرطان سينه نیست بلکه هدف این است که به انتقال این ژن از یک نسل به نسل دیگر پایان دهیم. ترتیب تشخیص وجود ژن مورد بحث در جنین این است که هنگامی که جنین تنها دارای 8 سلول است یعنی بیشتر از سه روز از عمر جنین نمی‌گذرد و قبل از قرار دادن آن در رحم مادر، پزشکان یک سلول جنین را آزمایش کرده، سپس آنان هر نوع خصوصیاتی در ژن را که ممکن است در آینده اشکال تولید کند، حذف می‌کنند. در حقیقت تشخیص ژنتیک، قبل از قرار دادن جنین در رحم مادر صورت می‌گیرد. این روش برای اطمینان از اینکه نوزاد بیماری‌هایی مانند فیبروز کیستی را به ارث نخواهد برد در گذشته به کار برده شده بود ولی در سال 2006 اجازه داده شد که پزشکان برای تشخیص وجود ژن سرطان سينه در جنین نیز از این روش که به آزمایش جنین قبل از قرار دادن در رحم مادر مربوط می‌شود استفاده کنند.

ارسال نظر
captcha