سید بهزاد اخلاقی:
كيتو، پایتخت اکوادور در آمریکای لاتین طی 2 روز گذشته صحنه ناآرامیهای خیابانی بود. درگیریها زمانی آغاز شد که نیروهای امنیتی با حمله به فرودگاه مرکزی كيتو و ساختمانهای اصلی دولتی دست به کودتا زدند. کمتر از چند ساعت پس از این تحول کشورهای آمریکای لاتین حمایت خود را از دولت اکوادور اعلام کردند و کشورهای پرو و کلمبیا مرزهای خود را در حمایت از دولت كورهآ به روی اکوادور بستند. درگیریها در خیابانهای كيتو به مرگ یک تن منجر شد و با دخالت مردم و ارتش، رافائل کورهآ، رئیسجمهور اکوادور که توسط نیروهای پلیس به گروگان گرفته شده بود در میان گازهای اشکآور از دست گروگانگیران نجات یافت و منابع خبری از سلامت کامل او خبر میدهند.کورهآ در بیمارستانی در پایتخت به مدت 12ساعت توسط نیروهای پلیس محاصره اما با دخالت هوادارانش آزاد شد. او در اولین سخنرانیاش بعد از آزادی اعلام کرد: تسلیم نیروهای پلیس نخواهد شد. هزاران نفر از حامیان رئیسجمهور اکوادور در برابر کاخ ریاست جمهوری این کشور تجمع کرده و حمایت خود را از دولت اعلام کرده بودند. رئیسجمهور اکوادور در جمع حامیان خود حاضر شد و ضمن قدردانی از حمایت آنها از کشته شدن یکی از حامیان وی در درگیری با نیروهای پلیس ابراز تاسف و تاکید کرد، تسلیم نیروهای پلیس نخواهد شد. کورهآ نیروهای پلیس را که وی را گروگان گرفته و به مردم اکوادور گاز اشکآور پرتاب کردند بزدل خواند و گفت: نیروهای پلیس که در گروگانگیری و کودتا علیه دولت اقدام کردند از عوامل لوسیو گوتیرز، رئیسجمهور سابق این کشور بودند. وی تصریح کرد، هرگز با فشار و خشونت در برابر مخالفان تسلیم نخواهد شد.با وجود نجات رافائل کورهآ از بیمارستانی که در آن به گروگان گرفته شده بود، درگیری میان ارتش با نیروهای پلیس کودتاچی همچنان ادامه دارد. نیروهای ارتش همچنان در تلاش هستند نیروهای پلیسی را که رئیسجمهور این کشور را به گروگان گرفته بودند دستگیر کنند. این درحالی است که فرماندهی کل نیروهای مسلح اکوادور اعلام کرده است در درگیری نیروهای ارتش این کشور با نیروهای پلیس که رافائل کورهآ را به گروگان گرفته بودند 5 تن از نیروهای ارتش زخمی شدند. برخی منابع اعلام کردهاند، در این درگیریها 2 نفر کشته و 37 نفر زخمی شدند. میگوئل کارواخال، وزیر امنیت اکوادور در کنفرانسی مطبوعاتی اعلام کرد: به منظور مهار اوضاع متشنج کنونی، تصمیم گرفتیم حالت فوقالعاده اعلام کنیم. وی افزود: ما برای برقراری نظم عمومی و تضمین حقوق شهروندان، دستورات لازم را به نیروهای مسلح دادهایم. به دنبال كودتاي پلیس که در جریان آن رئیسجمهور به مدت 12 ساعت به گروگان گرفته شد فرمانده پلیس این کشور استعفا کرد. گفته میشود رئیسجمهور اکوادور که به منظور مذاکره با كودتاچيان به یکی از پادگانهای این کشور رفته بود با واکنش منفی شورشیان مواجه میشود و پرتاب چند گاز اشکآور به هنگام خروج وی از این پادگان به زخمی شدن او منجر شده است.رافائل کورهآ، رئیسجمهور اکوادور دانشنامه اقتصاد خود را از آمریکا گرفته است و اکنون رهبری کشوری 14 میلیون نفری را بر عهده دارد که پنجمین تولیدکننده نفت خام در جهان محسوب میشود.آمریکا؛ متهم اصلی کودتا
در حال حاضر بسیاری از کارشناسان انگشت اتهام خود را به سمت ایالات متحده نشانه رفته و معتقدند، کاخ سفید نقش اصلی را در برنامهریزی و انجام این کودتا برعهده داشته است، چنانکه آمریکا اساسا پدرخوانده کودتا و این دست تغییرات قهری در آمریکای لاتین محسوب میشود. کودتای شیلی که در جریان آن سالوادور آلنده رئیسجمهور مردمی شیلی توسط متحدان آمریکا برکنار و کشته شد و به جای وی پینوشه بر سر کار آمد، هیچ وقت از حافظه مردم این منطقه پاك نخواهد شد. در ونزوئلا و در جریان دوران زمامداری چاوز هم سازمان سیا بیش از 40 بار برای کودتا در این کشور تلاش کرده که تاکنون همگی آنها نافرجام مانده است. در بولیوی و کوبا نیز بارها اقدامات مشابهی انجام شده است. این دست کودتاهای موفق و نافرجام سبب شده که نام ایالات متحده با کودتاهای آمریکای لاتین عجین شود. در همین حال یک چهره برجسته صلحطلب در آمریکا با اشاره به تلاش بخشی از نظامیان کشور اکوادور برای کودتا علیه دولت دموکراتیک این کشور تصریح کرد: بدونشک دولت ایالات متحده پشت پرده کودتا در اکوادور است. «گلوریا لاریوا» از رهبران برجسته ائتلاف «انسر» (ANSWER) و کاندیدای ریاستجمهوری سال 2008 در آمریکا، در گفتوگو با فارس با اشاره به تلاش نافرجام نیروهای شورشی پلیس اکوادور برای انجام کودتا علیه دولت و رئیسجمهور قانونی این کشور، تصریح کرد: بدون شک آمریکا پشت پرده کودتا در اکوادور است. لاریوا افزود: جزئیات تلاش آمریکا برای کودتا در اکوادور با گذشت زمان روشنتر خواهد شد. با این حال شواهدی وجود دارد که تمایل آمریکا را برای کودتا علیه دولت «رافائل کورهآ» نشان میدهد. وی درباره این مساله اضافه کرد: کورهآ سال گذشته از تمدید قرارداد پایگاه نظامی آمریکا در شهر «مانتا» واقع در اکوادور خودداری کرد و عدم تمدید قرارداد پایگاه نظامی آمریکا در این کشور تلاش آمریکا را برای افزایش حضور نظامی در آمریکای لاتین با شکست مواجه کرد. کاندیدای ریاستجمهوری سال 2008 در آمریکا خاطرنشان کرد: دولت ایالات متحده سعی میکند از حضور نظامی در کشورهای آمریکای لاتین علیه دولتهایی مانند ونزوئلا و کوبا که سلطه آمریکا را در منطقه به چالش میکشند استفاده کند، به همین خاطر بسته شدن پایگاه نظامی آمریکا در مانتا بزرگترین شکست آمریکا برای تسلط بر اکوادور است. افزون بر این، رهبر کوبا و رئیسجمهور نیکاراگوئه نیز از دولت آمریکا خواستند تلاش برای کودتای نظامی در اکوادور را محکوم کند. فیدل کاسترو رئیسجمهور سابق کوبا گفت: دولت آمریکا باید تلاش برای کودتا علیه رئیسجمهور اکوادور را محکوم کند. رئیسجمهور نیکاراگوئه نیز ضمن محکوم کردن این کودتا گفت: اوباما باید تلاش نیروهای نظامی پلیس اکوادور برای کودتا علیه رافائل کوره آ را محکوم کند. هوگو چاوز هم با محكوم كردن اين كودتا آمريكا را به دخالت در انجام آن متهم كرد و از سران كاخ سفيد خواست دست از سر آمريكاي لاتين بردارد. اين در حالي است كه وضعيت فوقالعاده در اكوادور كماكان
ادامه دارد.
حمایت یکپارچه آمریکای لاتین از کورهآ
گروه بینالملل: کشورهای آمریکای لاتین روز جمعه اول اکتبر در آرژانتین تشکیل جلسه دادند. در این اجلاس کشورهای این منطقه از دولت رافائل کورهآ حمایت کردند. در این راستا هوگو چاوز رئیسجمهور ونزوئلا اظهار داشت: اقدامات ضد کورهآ در اکوادور از سوی قدرتهای خارجی که همواره به دنبال متشنج کردن منطقه بودند حمایت میشده است. هوگو چاوز که برای شرکت در نشست ویژه سران کشورهای عضو اتحادیه آمریکای جنوبی (اوناسور) به آرژانتین سفر کرده، ضمن محکوم کردن تلاش نیروهای پلیس برای کودتای نظامی علیه رافائل کورهآ تاکید کرد: آمریکا در این اقدام دست داشت و واشنگتن قصد دارد با خشونت بر منطقه مسلط شود. وی افزود: آمریکا کنترل منطقه را از دست داده و اکنون با توطئه و کودتا علیه کشورهای آزاد و مستقل قصد دارد بار دیگر در منطقه نفوذ داشته باشد. چاوز تصریح کرد: در پشت هر توطئه و کودتایی در منطقه آمریکای لاتین دولت آمریکا حضور دارد. سران و مقامات عالیرتبه کشورهای عضو اتحادیه آمریکای جنوبی (اوناسور) در بوئنوسآیرس، پایتخت آرژانتین در نشست ویژه خود تلاش برای کودتا علیه رافائل کورهآ را محکوم کردند و خواستار بازگشت آرامش به این کشور شدند. نگرانیها از آن جهت اکنون افزایش یافته که به نظر میرسد فضای سیاسی در آمریکای لاتین برخلاف آن چیزی است که آمریکا همواره آن را پیگیری میکرده است و از چنین راههایی برای برونرفت از انزوای سیاسی خود استفاده میکند. کشورهای منطقه آمریکای لاتین دیگر به علاقه آمریکا تمکین نمیکنند و این مساله واشنگتن را در حیاط خلوت سابقش محصور کرده است. اکنون ايران و روسيه به عنوان 2قدرت فرامنطقهای موثر در تحولات آمریکایی لاتین جایگاهی مهم در معادلات منطقهای یافتهاند.