گروه اجتماعی:
پدیده گرد وغبار از پدیدههای شایع مناطق بیابانی، چند سالی است که بیش از گذشته مناطق غربی و گاهی تا مراکز کشورمان را دربر میگیرد. این پدیده نتیجه بیتدبیری کشورهایی است که از غرب با ایران همسایه هستند و به علت داشتن آب و هوایی خشک، بیابانهای وسیعی دارند. در این میان سهم عراق و سوریه به دلیل نداشتن تدبیری در مهار بیابانزایی پررنگتر بوده و این بیتوجهی مشکلات فراوانی را برای هموطنان ایرانی که در مجاورت مرز زندگی خود را سپری میکنند بهوجود آورده است. شرایط بد آب و هوا بویژه در فصل تابستان به حدی آزار دهنده است که استفاده از ماسک برای مردم به امری عادی تبدیل شده اما از بروز بیماریهای تنفسی نکاسته است. برای حرکت خودروها در مسیر خیابانها نیز روشن کردن چراغ خودرو در روز عادی است. این مشکلات که سال گذشته به اوج رسید مسؤولان ایرانی را به فکر انداخت تا خود پیشقدم شده و از کشورهای همسایه برای چارهاندیشی در این باره دعوت کنند. با وجود برخی رایزنیهای مسؤولان سازمان محیطزیست که سال گذشته درعراق برگزار شد نشستی در تهران ترتیب داده شد تا این موضوع به طور کامل بررسی شود. در این راستا تهران در روزهای چهارم تا هفتم مهر میزبان دومین اجلاس کارشناسان ارشد و وزرای محیطزیست کشورهای ایران، ترکیه، سوریه، عراق و قطر بود و مقامات شرکت کننده در این نشست توافقنامهای را امضا کردند که بر اساس آن اقدامات عملیاتی در راستای کاهش گرد و غبار در منطقه انجام میگیرد. براین اساس دبیرخانه موقت اجلاس منطقهای پیرامون مدیریت بحران پدیده گرد و غبار برای 6 ماه در ایران مستقر خواهد شد.
مدیریت مشترک برای رفع مشکل
محمود احمدینژاد رئیسجمهور کشورمان که در این همایش حضور پیدا کرده بود آلودگی و تغییرات آب و هوا و فرسایش خاک را موضوعاتی عمومی و بسیار جدی عنوان کرد و اظهار داشت: امروز پدیده گرد و غبار و آلودگی محیطزیست پدیدهای چندوجهی است و بخش وسیعی از جهان بویژه کشورهای منطقه خاورمیانه را تحت تأثیر قرار داده است، از این رو تلاش برای حل مشکلات زیستمحیطی اقدامی مؤثر و ماندگار به شمار میرود. احمدینژاد با بیان اینکه زندگی ملتها نهتنها در اقتصاد و سیاست، بلکه در عرصه محیطزیست به هم پیوند خورده است، گفت: هر موضوعی که در زمینه محیطزیست در جهان اتفاق میافتد، همه عالم را تحت تأثیر قرار میدهد، بنابراین باید در این زمینه مدیریت مشترک شکل بگیرد زیرا بدون همکاریهای گسترده و مشترک امکان بهبود شرایط و رفع مشکلات محیطزیست وجود ندارد. رئیسجمهور با اشاره به شکلگیری همکاریهای مناسب در زمینه جلوگیری از فرسایش خاک، جنگل و آلودگی آب و هوا، اظهار داشت: مطمئناً در آیندهای نزدیک بسیاری از کشورها به این همکاریها خواهند پیوست و به واسطه اقدامات عملی و گسترده برای حل مشکلات محیطزیست شاهد آثار و برکات فراوانی برای ملتهای منطقه خواهیم بود. محمدجواد محمدیزاده رئیس سازمان حفاظت محیطزیست نیز دیگر سخنران این همایش بود که گفت: پدیده گرد و غباری که در منطقه اتفاق افتاده است تا حدودی طبیعی است و به خاطر دخالت بشر در طبیعت و افزونخواهی بشر در استفاده از مواهب طبیعی اتفاق افتاده است و برای حل این معضل نیازمند یک اراده و عزم منطقهای هستیم. وی با اشاره به مذاکرات با کشورهای منشأ گرد وغبار یا درگیر آن افزود: با درک درستی که بین مجامع و سازمانهای بینالمللی حاصل شده و با گفتمان سازنده و اثربخشی که امروز شاهد آن بودیم، میتوانیم امیدوار باشیم که در یک پروسه 5ساله بخش مهمی از معضل گرد و غبار در منطقه مهار شود. نرمین حسن عثمان وزیر محیطزیست جمهوری عراق نیز گفت: کشور عراق برای حل معضل گرد و غبار تاکنون 17 میلیون درخت کاشته است، اما تاکنون تغییر خاصی در وضع گرد و غبار در کشور عراق احساس نمیشود و توفان شن همچنان ادامه دارد و موجب ایجاد بیماریهای فراوانی در بین شهروندان عراقی شده است. کوکب الصباح وزیر محیطزیست جمهوری عربی سوریه هم عنوان کرد: سوریه برنامههای مفیدی برای مبارزه با بیابانزدایی و جلوگیری از فرسایش خاک دارد و تمام توان خود را نیز به کار میبرد تا با کشورهای منطقه همکاری لازم را برای حل معضل گرد و غبار داشته باشد. براساس پیشبینی این مسؤولان با اقدامات صورت گرفته تا 5 سال آینده مشکل گرد و غبار تا حدود زیادی حل میشود.