ثمانه اکوان:
چهار نامزد انتخابات دهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری، در برنامه‌ای تلویزیونی، نخستین نطق خود را درباره برنامه‌هایی که قرار است در آینده داشته باشند اجرا کردند. در اکثر نطق‌هایی که از سوی نامزدهای رقیب رئیس‌جمهور مطرح می‌گرديد، با اشاره به وضعیت فعلی کشور در اقتصاد و فضای سیاسی، شرایط با مثال‌های گوناگون و ارقام متفاوت از وضعیت اقتصادی کشور بحرانی نشان داده می‌شد. در گفتوگو با غلامرضا مصباحی‌مقدم، رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس به بررسی میزان صحت و سقم این آمارها پرداختیم.
***
آقای مصباحی مقدم! نخستین دور نطق‌های انتخاباتی نامزدهای انتخاباتی شب گذشته به پایان رسید. نظر شما درباره کلیات صحبت‌هایی که در این نطق‌ها مطرح شد، چیست؟
بعضی از کاندیداها به خاطر اینکه نظر مردم را برای رای‌دادن به سوی خودشان جمع کنند، اقدام به نشان دادن فضای بسیار نامناسب بویژه از شرایط و فضای اقتصادی ما و از موقعیت بین‌المللی کشور کرده اند که خلاف واقع است.
درست است که در شرایط انتخابات، این موضع‌گیری‌ها مصرف انتخاباتی دارد ولی نباید به‌گونه‌ای در تبلیغات انتخاباتی گفته و اظهار شود که خدای ناکرده یأس و نا امیدی را برای مردم ما به وجود آورد. من مقصودم دفاع از عملکرد دولت نیست، مقصودم این است که کاندیداهای ریاست جمهوری نباید در مقام جلب آرای مردم، شرایط را به‌گونه‌ای جلوه دهند که با واقعیت، سازگاری نداشته باشد.
از لحاظ اقتصادی چقدر از آمارهایی که داده شده، درست است؟
اين نامزدهای انتخاباتی، آمارهایی را به صورت کلی درباره بحران‌های اقتصادی بیان کرده‌اند که به نظرم با واقعیت همخوانی ندارد. یک مساله‌ای که مطرح می‌کنند، درآمدهای ارزی ناشی از نفت است که غالبا روی عدد 300 میلیارد دلار در چهار سال تکیه می‌کنند که این خلاف واقع است و ما آنچه در این مدت به دست آورده‌ایم، حول و حوش 220 میلیارد دلار است که فاصله زیادی با 300 میلیارد دلار دارد. از این 220 میلیارد دلار،80 میلیارد دلار جزو ذخایر ارزی کشور است و بقیه نیز در بودجه‌های سالانه مصرف شده است؛ آن مقدار هم که ارز بوده و به صورت ارزی مصرف شده، واردات کالا بوده است.
درباره واردات نیز صحبت‌هایی درباره افزایش میزان واردات مطرح بود
ما وارداتمان در این سه، چهار سال رشد کرده، همانطور که صادراتمان رشد کرده است. ما سالانه در این سه، چهار سال 50 میلیارد دلار واردات داشتیم و این نشان‌دهنده این است که این ارزها برای نیازهای کشور مصرف شده و حدود 85 درصد وارداتمان، واردات مواد خام و سرمایه‌ای است و حدود 15 درصد، واردات کالاهای مصرفی داریم که روی آن، این همه سر و صدا می‌شود. من معتقدم اعداد و ارقامی که درست بیان نمی‌شود، در این موارد است. البته اتکا به بودجه نفتمان در این مدت افزایش پیدا کرده ولی در دو سال اخیر، روند کاهشی داشته است و این روند بسیار مثبتی است. تورم هم رشد داشته و در یک سال گذشته این تورم رو به نزول می‌رود. رسیدگی به خانواده های محروم جامعه به صورت فزاینده‌ای در این دوره افزایش پیدا کرده، حقوق و دستمزد بازنشستگان و حداقل حقوق‌های حقوق‌بگیران به صورت سریع رشد کرده و برای بازنشستگان حدود 240 درصد رشد حقوق داشتیم و این نشان‌دهنده این است که به خانواده‌های محروم و طبقات متوسط، رسیدگی بیشتری شده است. شکاف فقر و غنا در این دوره کاهش پیدا کرده و فاصله حقوق ها کمتر شده و این جهات، مثبت است.
چقدر از این تورم به خاطر سیاست‌های دولت و چقدر به خاطر مسائل اقتصادی روز دنیا مثل بحران اقتصاد جهانی بوده است؟
ما در یک دوره ای دچار تورم وارداتی هم شدیم. این تورم ناشی از افزایش‌های بین‌المللی قیمت نفت بود که تاثیر خودش را روی قیمت فولاد و سیمان و امثال اینها گذاشت و به ما هم تحمیل شده بود ولی سهم آن از مجموع تورم، حدود سه یا چهار واحد از تورم بود. بخشی از تورم ناشی از تزریق نقدینگی و فروش ارزها به بانک مرکزی و گرفتن ریال بود. البته منظور دولت، ایجاد اشتغال بود و افزایش ساخت‌و‌ساز بویژه در روستاها و شهرهای کوچک. طبعا ایجاد اشتغال نیازمند اینگونه سرمایه‌گذاری‌ها هم بود و در هر حال این اتفاق افتاد و معنایش این بود که اگر این کارها انجام نمی‌شد، نرخ بیکاری هم کاهش پیدا نمی‌کرد و رشد سرمایه‌گذاری هم که افزایش يافته، افزایش پیدا نمی‌کرد.
درباره ذخایر ارزی هم آمارهای متفاوتی از سوی نامزدهای انتخاباتی بیان می‌شود؛ کدامیک به واقعیت نزدیک‌تر است؟
آقای احمدی‌نژاد صحبت از افزایش ذخایر ارزی کردند که اين مساله بعيد نيست، چون تا قبل از آغاز به كار دولت نهم موجودي حساب ذخيره‌ي ارزي هشت ميليارد دلار بود اما در حال حاضر به بيش از 20 ميليارد دلار رسيده است.
همچنین تا پيش از آغاز به كار دولت نهم، منابع بودجه عمراني كشور شش هزار ميليارد ریال بوده است كه در حال حاضر به 24 هزار ميليارد ریال افزايش يافته است. اما از آمارهای غلط دیگری که از سوی یکی از نامزدهای انتخاباتی بیان شد، این بود که رقم بدهی دولت به بانک‌ها 40 هزار میلیارد تومان عنوان شد که اين رقم صحيح نيست و بدهي دولت، 23 هزار ميليارد تومان است. همچنین آقای احمدی‌نژاد دوشنبه شب آمارهایی را درباره افزایش میزان سرمایه‌گذاری‌ها و افزايش توليد در دولت نهم داشتند که این آمارها نیز مطابق با واقعیت بود .
شما صحبت‌های آقای احمدی‌نژاد را در نخستین نطق انتخاباتی شان و در مقابل دیگر کاندیداها چطور ارزیابی می‌کنید؟
نطق آقای احمدی‌نژاد بسیار خوب بود زیرا روح امید روز افزون به توسعه و پیشرفت کشور را برای مردم در پی داشت و در مقایسه با نامزدهای دیگر که شرایط کشور را بحرانی عنوان می کردند، نبود و مردم نیز با این سیاه‌نمایی‌ها خدمات دولت را از یاد نخواهند برد. مهم‌تر از آن این بود که آقای احمدی‌نژاد در نطقشان توهینی به نامزدهای انتخاباتی قبلی نداشتند و برای مردم احترام زیادی قائل بودند و از همه آنها تشکر کردند و این عنصر بسیار مثبت نطق آقای احمدی‌نژاد بود.