گروه فرهنگ و هنر:
بهفاصله یک روز از انتشار نامه سرگشاده محمدمهدی عسگرپور در مقام مدیرعامل خانه سینما خطاب به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاونت سینمایی با صدور جوابیهای این نامه را حاوی «هتاکی و بیادبی» دانست و آن را ماحصل «خشم و عصبانیت ناشی از عدم موفقیتهای سیاسی» تحلیل کرد. عسگرپور در نامهای که روز جمعه و در پی اعتراض معاونت سینمایی و شخص وزیر ارشاد به حواشی بهوجود آمده در چهاردهمین دوره جشن خانه سینما منتشر کرد، این اعتراضها را ناشی از «قضاوت نادرست» دانسته و رفتار معاونت سینمایی دولت دهم را به مثابه حرکت برای فتح خانه سینما عنوان کرده بود. در پاسخ به این نامه هم بود که روز گذشته روابط عمومی معاونت سینمایی در بیانیهای صراحتا اعلام کرد: «دفتر مدیرعامل خانه سینما اتاق جنگ شده است».
بیانیهای از سر عصبانیت
در بیانیه معاونت امور سینمایی و سمعی و بصری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در پاسخ به نامه محمد مهدی عسگرپور، آمده است: «روز گذشته نامهای خطاب به وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی منتشر شد که در هتاکی و بیادبی به یک مسؤول انقلابی و مؤمن و متعهد، در طول سالهای پس از انقلاب اسلامی کمتر مشابه آن را سراغ داریم. مگر در سالهای اول انقلاب آن هم در قلم و زبان گروهکی که امروز بهعنوان منافقین شناخته میشوند. در این نامه ادبیاتی از تودهمسلکهای سابق و لیبرالمنشهای امروز دیده میشود که سعی میکنند خشم و عصبانیت ناشی از عدم موفقیتهای سیاسیشان را جبرانکنند. همصدایی و استقبال رسانههای بیگانه از این اقدام نیز خود قابل تامل بود!» در ادامه این بیانیه تصریح شده است: «خدا را شکر در جمهوری اسلامی آنقدر آزادی بیان هست که حتی هتاکان و بیادبان هم به نامهپراکنی بپردازند. از آنجا که پاسخ هتاکان در نزد عاقلان خاموشی است در مقام پاسخگویی برنمیآییم. فقط جهت روشنگری چند مطلب ذکر میشود».
خانواده سینما بر این ادبیات صحه نمیگذارند
معاونت سینمایی در ادامه آورده است: «تردیدی نیست که تقریباً همه خانواده سینما و صنوف آن لحن و بیان این نامه را تأیید نمیکنند و بر این هتاکی و بیادبی صحه نمیگذارند و بر مدار این خشم و عصبانیت نابخردانه گام بر نمیدارند. اینکه فردی به اتکای چند نفر به خود اجازه میدهد به نمایندگی فیلمسازان که بالغ بر 5 هزار نفر هستند بدون رأی و نظر و موافقت آنان هر آنچه بر قلمش جاری میشود بهنام این جمع بر کاغذ براند خودش نوعی خیانت در امانت است که پیگیری حقوقی دارد و خلاف اخلاق و عرف و انسانیت است». در ادامه این بیانیه به رفع توقیف مجوز ساخت فیلم «جدایی نادر از سیمین» اشاره شده و آمده است: «درک بالای وزیر محترم که ریشه اصلی انشقاق در خانه سینما و مشکلات این مجمع صنفی را به خوبی شناختند و به شرح آن پرداختند، ظاهرا موجب عصبانیت بعضی گشته است آنجا که وزیر محترم در شرح اتفاقات ناخوشایند جشن خانه سینما ابراز میکنند «ما با خطای یک فیلمساز و یک فرد روبهرو نیستیم بلکه مسؤول این خطاها و لغزشها را باید در صحنهگردانان جشن خانه سینما جستوجو کرد». همین دیدگاه موجب شد ساخت فیلم آقای فرهادی ادامه یابد».
افزایش اختلافات در ماههای اخیر
روابط عمومی معاونت سینمایی در ادامه جوابیه خود به آرامیهای ماههای اخیر در صنوف سینمایی هم اشاره کرده و میافزاید: «طی ماهها و روزهای گذشته شاهد تشدید اختلافات و تشتت بین صنوف سینمایی و اعضای آن شدهایم. تهیهکنندگان به 4 گروه تقسیم شدهاند، کانون کارگردانان سینمای ایران نیز که اخیرا قوام یافته بود امروز شاهد هستیم که رئیس کانون کارگردانان از کودتای جدید در این صنف نام میبرد که هدفش از هم پاشیدن این ساماندهی جدید است. از طرفی هر روز شاهد نامهها و مصاحبههای شدیداللحن بین افراد و اعضای صنوف سینما هستیم که همه این آشفتگیها و تشتتها ذیل مدیریت فعلی خانه سینما رخ میدهد؛ خانه سینمایی که باید هدفش انسجام و ساماندهی و آرامش اهالی سینما باشد». در ادامه این بیانیه آمده است: «موضوع امنیت شغلی با همه مؤلفههای آن که بحق یک مطالبه جدی اهالی سینماست توسط کسانی که در طول مدیریت
20 سالهشان بر مدیریتهای مختلف سینمایی کشور هیچگاه ساماندهی نشد و برای آن اقدام جدی نکردند دستاویز تحرکات سیاسی و ایجاد اغتشاش شده است».
تحقق خواستههای جناحی در اتاق جنگ
معاونت سینمایی در این بیانیه تصریح دارد: «مدیریت فعلی خانه سینما، دفتر مدیرعامل را به اتاق جنگ برای تحقق خواستههای جناحی و ترمیم شکستهای سیاسی باندی که به آن وابسته است، قرار داده است. امور صنفی و رفاهی و معیشتی اهالی سینما که در چارچوب امنیت شغلی میتوان به آن اشاره کرد مطالباتی نیست که دولت و نظام خود را نسبت به تحقق آن متعهد نداند. اگر چه در طول همه سالهای گذشته زیرساختها و روشهای اجرایی تحقق این امر از سوی مدیران سینمایی جدی گرفته نشده است. مدیریت فعلی سینما در معاونت سینمایی به همه سینماگران این تضمین را میدهد که از ابتدای پذیرش این مسؤولیت، درصدد رفع همه این نواقص و ضعفها بوده است و در روزهای آینده که یکسال از پذیرش این مسؤولیت میگذرد به بخشی از این برنامهها اشاره خواهد کرد. در این فرصت فقط به یک مؤلفه که رونق سینمایی است اشاره میشود. حجم تولیدات انواع فیلمهای سینمایی،کوتاه و مستند نسبت به سال گذشته در همین ایام بین 30 الی 150 درصد افزایش یافته است. باید پرسید این افزایش تولید در همه عرصهها مگر به کاهش بیکاری در بین اهالی سینما منجر نمیشود؟»
لحظهای کوتاهی نمیشود
در پایان جوابیه معاونت سینمایی تصریح شده است: «اگر چه حواشیسازان و سنگاندازان درصدد هستند مدیران سینمایی را از انجام مسؤولیتهای اصلیشان بازدارند و به انتظار نشستهاند عدم موفقیت این مدیران را جشن بگیرند اما به همه سینماگران دلسوز و اهالی نجیب سینمای ایران اطمینان داده میشود لحظهای از پیگیری و تحقق مطالبات بحق سینماگران ایرانی کوتاهی نخواهد شد و الحمدلله دولت مردمی و انقلابی جناب آقای دکتر محمود احمدینژاد و وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز با جدیت نسبت به تحقق و اصلاح و ارتقای سینمای ایران دغدغه جدی دارند و مدیریت فعلی را یاری میکنند».
تاریخ قضاوت خواهد کرد
نامه اعتراضآمیز جواد شمقدری پیرامون حاشیههای جشن خانه سینما که منجر به نگارش نامه شدیداللحن محمدمهدی عسگرپور خطاب به وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی شد، علاوه بر این نامه بازتابهای دیگری نیز در جامعه سینمایی داشت. محمود گبرلو از منتقدان سینما در این باره اظهار داشت: بیانیهای که آقای شمقدری منتشر کرد در اصل باید پیشتر توسط خود فیلمساز (آقای اصغر فرهادی) یا خانه سینما به عنوان متولی جامعه صنفی سینما منتشر میشد اما متولیان خانه سینما متاسفانه در شب چهارهمین جشن سینما سکوت کردند و جواد شمقدری بهعنوان کسی که دلسوز این نظام است و همواره در راستای دیدگاههای مقام معظم رهبری عمل میکند، سعی کرد تا با انتشار یک بیانیه از جانب اهالی سینما، از همه عذر بخواهد و خطا و اشتباه اصغر فرهادی را جبران کند. این منتقد خاطرنشان کرد: بیانیه آقای شمقدری دلسوزانه بود و دغدغه او را نشان میداد. بیانیه وی خطای برخی فیلمسازان در شب جشن سینما را جبران کرد. محمد درمنش از کارگردانان سینما و تلویزیون نیز در این باره معتقد است: درباره ظرایف و پیشبینیهای آینده سینما، باید منتظر گذشت زمان بود. من با ایجاد فضای انبساط در سینما موافقترم تا انقباض. هرچه قدر فضا برای اکران بازتر و چند صدایی به جای یکصدایی باشد، بهتر است. محمدتقی فهیم نیز با اشاره به اینکه فرافکنی هم حدی دارد و جواد شمقدری حق دارد به بیانصافیها و تحرکات غیرمنصفانه واکنش نشان دهد، نثر واکنش شمقدری را به شیوه امامگونه برشمرد و گفت: اگر همه مدیران شهامت کنند و برای کاستیهای موجود عذرخواهی کنند، پسندیده است. این منتقد سینما گفت: واقعیت قضیه این است که جواد شمقدری طی یک سال گذشته در حرف و عمل نشان داده که خواهان تعامل و همزیستی وحدتآفرین به منظور بحرانزدایی از سینمای ایران است، طوری که او در دوره حضورش در سمت مشاورت رئیسجمهور، حتی برای نمایش «درباره الی...» و سپس هنگام مدیر سینمایی شدنش، با رفع توقیف فیلمها، در برابر طیف همفکر خود ایستاد و کوتاه نیامد، بنابر این اکنون حق دارد که مقابل برخی تحرکات غیرمنصفانه همچون صحبتهای آقای فرهادی در جشن خانه سینما عکسالعمل نشان دهد. فهیم در پاسخ به این پرسش که آیا صدور این بیانیه سیاست درستی بود، ابراز داشت: بهترین شیوه این بود که آقای شمقدری که اتفاقا حرفهایی برای گفتن دارد، در سالروز مدیریتش، گزارشی از عملکرد خود طی این مدت ارائه میداد یا یک کنفرانس خبری برگزار میکرد و حال میآمد در دل این گزارش، بدون اتهام زدن به کلیت جشن سینما و حاضران در آن، در تحلیل خود موانعی مانند آنچه برخی عناصر خانه سینما ایجاد کردهاند یا صحبتهایی از جنس صحبتهای فرهادی را عامل بحرانافکنی معرفی میکرد که مطمئنا اتخاذ چنین شیوهای، در مقابل شیوه فعلی و شیوههای دیگر، مصداق همان بهکاربردن بفرمایید و بنشینید و... است در حالی که این لحن و آن هم پس از عذرخواهی تلویحی فرهادی، شاید موجب شود همانهایی که خود در دامن زدن به بحران مقصرند، طلبکار شوند. فهیم همچنین خواستار توقف کشمکشهای به وجود آمده شد و گفت: در این شرایط دشمنان بیرونی منتظر سوءاستفاده از اختلافات داخلی هستند و تاریخ قضاوت خواهد کرد که چه کسانی در این اوضاع آب به آسیاب دیگران میریزند.