حسين افتخاری:
جدای از اینکه نتیجه مناقشات مجلس به چه نقطه‌ای برسد، سوال مهم‌تر این است که عراق پس از این مرحله چه شرایطی خواهد داشت؟ اگرچه فراکسیون‌های زیادی از طوایف و گروه‌های مختلف پارلمان به امضا و تایید توافق متمایل هستند ولی مذاکرات دو روز گذشته طالبانی و مالکی با برخی گروه‌های سیاسی جهت جلب و جذب آنها، هزینه‌های سیاسی در بر داشته و وعده‌های خاصی نیز به‌آنها داده شده است.
با اینکه اوباما اعلام کرده اولویت افغانستان را در دستور کار دارد و با سرعت به کاهش نیرو در عراق خواهد پرداخت ولی آنچه برای اوباما اهمیت دارد این است که مجموعه امتیازات ماندگار اقتصادی، سیاسی، امنیتی و نظامی را با دولت عراق ساماندهی کند.
این بدان معناست که بنا به تنگناهایی که در متن پیش‌نویس توافق امنیتی آمده یا آنچه قبلاً به چارچوب همکاری‌های استراتژیک همه‌جانبه معروف بود، باید زمینه تسلط آمریکا بر ارتش، تسلیحات موردنیاز آن، آموزش‌های متنوع رزمی و تسلیحاتی، رویکردهای نظامی- امنیتی ارتش عراق، در کنار دستگاه اطلاعاتی این کشور که با خمیرمایه بعثی‌های قدیمی شکل گرفته، یک تسلط پایدار در بخش امنیتی و نظامی را برای آمریکا تضمین کند. این بخش از اهداف آمریکا، سنگ بنای دیگر اهداف اشغال عراق است و بدون آن نمی‌تواند به مسائلی همچون نفت یا بازار مصرف عراق و ده‌ها موضوع سودآفرین اقتصادی بیندیشد. موضوع بعدی برای آمریکا، در دست داشتن مساله نفت و درآمدهای اقتصادی عراق است که نباید از مدیریت و کنترل آمریکا فاصله بگیرد. به همین دلیل است که موضوع خروج از فصل هفتم منشور (قطعنامه 661 شورای امنیت) یا صندوق درآمدهای مالی تحت عنوان نفت در مقابل غذا در متن توافقنامه امنیتی با ذکاوت، تعهدي جدی برای آمریکا ثبت نکرده و همین اهرم وسیله مناسبی است تا نیروهای آمریکایی و حکومت اوباما، ابزار مانور و فشار در مقابل حکومت مالکی را از دست ندهند. لذا نمی‌توان انتظار داشت که خروج از شمول فصل هفتم یا آزادی دارایی هاي عراق با فوریت در دستور کار اوباما باشد.
زيرا اوباما براساس گزارش‌های منتشر شده، با سرعت به دنبال خارج کردن نیروهای آمریکایی از شهرها و استقرار در پادگان‌های نظامی در سراسر عراق است. آنچه این روزها جای نگرانی را در سطح همسایگان عراق قوت می‌بخشد این است که با تکیه بر مفاد پایانی بند پنجم این توافق، آمریکا حق دفاع مشروع را به عامل تهدید برای همسایگان تبدیل کند. بویژه اینکه محافل رژیم صهیونیستی و بقایای نومحافظه‌کاران در دستگاه‌های امنیتی، نظامی و سیاسی آمریکا، فرصت روزهای پایانی حکومت بوش را برای یک فشار امنیتی برضد ایران در ذهن خود فعال کرده‌اند و ترددهای فشرده‌ای این روزها بین واشنگتن و تل‌آویو در جریان است لذا با کاهش مشغله آمریکایی‌ها در عراق، برخی گمانه‌زنی‌ها که ایجاد پوشش آمریکایی برای ماجراجویی رژیم صهیونیستی خوانده می‌شود را نمی‌توان از نظر دور داشت.
مرحله پس از توافق در عراق و در سطح منطقه، دوره تهدیدات نرم و هوشمند در داخل عراق و محیط همسایگان آن خواهد بود و نیازمند طراحی و برنامه‌ریزی در دستگاه دیپلماسی ایران است.