فرهاد یلدا:
حدود 10 روز پیش بارانهای پاییزی ماسوله را شست و سوغات تخریب را برای خانههای قدیمی این شهر به ارمغان آورد. حالا بعد از اینکه بخشی از تاریخ معماری با شکوه این شهر را آب برده، حرف از تخریب خانههای دیگری در استان گیلان است که فرسودهاند و شاید با باران بعدی سقفشان به کف زمین برسد.
علت تخریب 26 خانه در ماسوله، بارندگیهای اخیر در منطقه و آسیبپذیر بودن این خانهها به دلیل انجام نشدن مرمتهای اصولی، اعلام شده بود. سقف بیشتر خانههای تاریخی ماسوله کاملا فرو ریخته و تیرهای چوبی به حال خود رها شده است. در برخی از این خانهها دیوارها هم فروریخته و در برخی دیگر در حال فروریختن است که در صورت انجام نشدن مرمت فوری، زمستان امسال بهطور کامل ویران میشوند. شدت تخریب برخی از خانهها تا اندازهای است که آواری از مصالح، خشت و گل و سنگ به همراه تیرهای چوبی در و پنجره گذرها و مسیرهای آمدوشد را کاملا بسته است. علاوه بر تخریب خانههای تاریخی ماسوله به دلیل بیتوجهی مسؤولان نسبت به مرمت مداوم و اصولی که عوامل جوی هم روند آن را سرعت بخشیده، برخی اهالی ماسوله نیز کمر به نابودی ملک تاریخی خود بستهاند. چنانکه چندی پیش خانه «دهرویه» که در فهرست آثار ملی کشور نیز به ثبت رسیده بود، بهوسیله مالک و به قصد نوسازی بهطور کامل تخریب شد. نزدیک به 10 بنای تاریخی دیگر نیز در ماسوله وجود دارد که در آستانه تخریب هستند. این در حالی است که برخی مالکان این بناهای تاریخی، توان مرمت خانه خود را ندارند. به گفته کارشناسان میراث فرهنگی، در صورتی که تخصیص اعتبارات لازم برای حفاظت از این آثار صورت نگیرد و مرمت به سرعت آغاز نشود، در زمستان امسال شاهد تخریب خانههای بیشتری خواهیم بود. این در حالی است که ماسوله در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده و سازمان میراث فرهنگی متولی حفاظت و نگهداری از این اثر ملی است. نکته جالب اما اظهارنظر اخیر معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گیلان است که گفته است با اعتبارات محدودی که در اختیار داریم، باید انتظار این را داشته باشیم که با بارش برف و باران آسیبهای زیادی در بناهای استان بهوجود آید. سیدپیام شاعف اعلام کرده امسال برای تعدادی از بناها اعتبار داریم و از آنجا که بارشهای اخیر، آسیبهایی را به بناها وارد کردهاند، بیشتر روی سربندی بناها متمرکز شدهایم اما چون تعداد بناهای دارای شرایط مرمت در استان گیلان بسیار زیاد است، با اعتبارهایی که تخصیص داده شدهاست، فقط شاید به تعداد انگشتشماری از آثار بتوان رسیدگی کرد. او با اشاره به اینکه اعتبار مرمتی نسبت به گذشته کاهش پیدا کرده قول داده با اعتبارات موجود، بناهایی که به مرمت ویژه نیاز دارند، مرمت شوند اما نباید خیال کرد که دیگر مشکلی برای بناهای تاریخی گیلان بهوجود نمیآید. شاعف درباره برنامههای آتی مرمت بناها در استان گیلان هم توضیح داده با وجود اینکه شرایط جوی نامناسب است و بارندگی کار را کند میکند، اقداماتی را بویژه در 2 بنای شاخص که اعتبار ویژه دارند، انجام میدهیم. یکی از این بناها آرامگاه میرزا کوچکخان جنگلی است که جزو مصوبات سفر رئیسجمهور است و عملیات ساماندهی و مرمت آن انجام میشود. او با بیان اینکه برای اولین بار در آرامگاه میرزاکوچکخان اقدامات مرمتی انجام میشود، گفت: عملیات مرمت ساختمان هتل ایران، از مجموعه بناهای میدان شهرداری، نیز درحال انجام است. همچنین تعیین حریم منظری قلعهرودخان بهعنوان یک کار مطالعاتی انجام میشود. حال یا باید به انتظار تامین بودجه برای مرمت کامل بناهای تاریخی گیلان نشست یا امیدوار بود که باران و برف امسال گیلان را نم نزند.