مرکز توسعه فناوری اطلاعات و رسانههای دیجیتال که زیرمجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار دارد، در سال 1385 توسط دولت نهم تاسیس شد. یکی از اصلیترین برنامههای درازمدت این مرکز، برگزاری جشنواره و نمایشگاه ملی رسانههای دیجیتال و نرمافزارهای چندرسانهای است. از این رو اردیبهشتماه سال 1386 در محل دائمی نمایشگاه بینالمللی تهران شاهد برگزاری نخستین جشنواره ملی رسانههای دیجیتال و نرمافزار چندرسانهای با هدف بسترسازی برای رشد و شکوفایی استعدادهای فراوان موجود در کشور و برآوردن نیازهای موجود در این حوزه بودیم. این جشنواره با حضور خود سعی کرد علاوه بر کشف استعدادهای جدید تولیدکنندگان و اصحاب رسانههای دیجیتال جایگاهی معتبر، مطمئن و دائمی برای ارائه ارزیابی فعالیتهای خود پیدا کند. رسانههای دیجیتال به رسانههایی گفته میشود که تبادل یا انتشار محتوای آنها تنها به کمک ابزارهای مجهز به پردازشگر دیجیتال میسر است؛ شبکه اینترنت جهانی، پیامک تلفن همراه، پیام چندرسانهای (mms)، بلوتوث، بستههای نرمافزاری و بازیهای رایانهای شامل چنین تعریفی میشوند.
نخستین حضور
برگـــزاری نخستین جشنواره با 4 بخش اصلی و 2 بخش جانبی با وجود 300 غرفه و برگزاری یکصد نشست و کارگاه کلید خورد. در این دوره از جشنواره شاهد رقابت آثار در بخشهای بستههای نرمافزاری چندرسانهای، پایگاههای اینترنتی و وبلاگها، رسانههای دیجیتال و نرمافزارهای چندرسانهای، بازیهای رایانهای و نرمافزارهای تلفن همراه بودیم. برای نخستین جشنواره دریافت 7 هزار اثر ارسالی نقطه قوتی محسوب میشد. حمایت از تولیدات برتر و ابتکارات بخش خصوصی از دیگر برنامههای مهم این جشنواره به حساب میآمد.
کمی متفاوتتر
مرکز توسعه فناوری اطلاعات و رسانههای دیجیتال در سال 1387، دومین جشنواره و نمایشگاه خود را کمی متفاوت و گستردهتر در مکانی وسیعتر در مصلای بزرگ امام خمینی(ره) تهران برگزار کرد. در این دوره رشد کمی و کیفی قابل توجهی در همه حوزههای جشنواره و نمایشگاه محسوس بود، به نحوی که در بیشتر بخشها شاهد رشد میانگین 60 درصدی در تعداد شرکتها و موسسات و نیز تعداد محصولات شرکتکننده بودیم و از طرف دیگر تنوع و سطح کیفی محصولات نسبت به دوره نخست افزایش چشمگیری داشت. برگزاری بیش از 130 کارگاه آموزشی و نشست تخصصی از رویدادهای مهم دومین نمایشگاه محسوب میشد که مورد توجه قرار گرفت. در دومین سال برگزاری این نمایشگاه بخشهای هنرهای دیجیتال و بخش ویژه انقلاب اسلامی به دیگر بخشهای این جشنواره اضافه شده بود. همچنین در کنار فعالیت دیگر بخشهای اصلی شاهد فعالیت بخشهای جانبی از جمله بازیهای رایانهای، نرمافزارهای چندرسانهای و تلفن همراه، اینترنت و فضای مجازی و نیز کودک و خانواده بودیم.
حضوری بینالمللی
یک سال بعد مرکز توسعه فناوری اطلاعات و رسانههای دیجیتال سومین دوره را کمی ویژهتر در مصلای بزرگ امام خمینی(ره) برگزار کرد. در این دوره، نمایشگاه دیگر داخلی نبود بلکه با سیاستهای در نظر گرفته شده به خارج از مرزهای ایران قدم گذاشت. بینالمللی شدن جشنواره موجب افزایش اعتبار و وسعت نمایشگاه و جشنواره شد و علاوه بر آن بازدیدکنندگان و مراجعان نمایشگاه نیز به نرمافزارها و تولیدات برترین تولیدکنندگان جهانی دسترسی پیدا کردند و از طرف دیگر تولیدکنندگان دیگر کشورها از بازاری بزرگ و با حجم مبادلات اقتصادی بالا منتفع شدند. با فعال شدن بخش بینالملل در سومین دوره نمایشگاه و جشنواره رسانههای دیجیتال، شاهد حضور بیش از 20 کشور جهان از جمله ایتالیا، مصر، آلمان، آرژانتین، آمریکا، مکزیک، کوبا، بحرین، یمن و... در بخشهایی همچون ارائه محصولات، نمایش توانمندیها، برگزاری کارگاههای تخصصی و... بودیم. علاوه بر بخش بینالملل، بخش فناوری و نوآوری در رسانههای دیجیتال نیز به فهرست بخشهای اصلی نمایشگاه اضافه شده بود. در مجموع 3 دوره نمایشگاه رسانههای دیجیتال 20 هزار اثر ارسال شد و حدود 5/1میلیون نفر از این نمایشگاه بازدید داشتهاند.
چهارمین نمایشگاه
چهارمین جشنواره و نمایشگاه رسانههای دیجیتال با ایجاد تغییرات قابل توجهی نسبت به دورههای قبل از 16 تا 24 مهرماه در مصلای بزرگ امام خمینی(ره) حضور خود را پررنگتر از سالهای گذشته به عرضه نمایش میگذارد. نمایشگاه چهارم
16 بخش دارد که 10 بخش اصلی آن شامل بخشهای بینالملل، نشستها و کارگاهای تخصصی، شهر دیجیتال، مراکز و موسسات ارائهدهنده خدمات، خانواده و رسانههای دیجیتال، سازمانها و استانها، رسانه دیجیتال در آینه هنر، مسابقات و سرگرمی، برگزیدگان ادوار جشنواره رسانههای دیجیتال و نیز نرمافزارهای رسانهای است.
6 بخش دیگر این نمایشگاه، جشنوارهای است یعنی بحث رقابت در بخشهای نرمافزارهای رسانهای، بازیهای رایانهای، نرمافزارهای تلفن همراه، پایگاههای اینترنتی، هنرهای دیجیتال و پژوهش و فناوری و نوآوری در رسانههای دیجتال مطرح است. امسال در نمایشگاه چهارم به مناسبت سیامین سالگرد دفاع مقدس، بخش ویژه دفاع مقدس طراحی شده است. در این بخش آثار فرهنگی دیجیتال با موضوع دفاع مقدس به نمایش گذاشته میشود. در این نمایشگاه برای دومین سال پیاپی امکان دفاع از آثار شرکتکننده توسط تولیدکننده فراهم شده است. علاوه بر آن در این دوره نیز همچون سالهای گذشته، نمایشگاه با هدف حمایت از تولیدکنندگان آثار فرهنگی دیجیتال و نیز فراهم کردن امکان لازم برای مخاطبان و بازدیدکنندگان برای خرید آثار ارائه شده در نمایشگاه یارانه در قالب کارتهای هوشمند در نمایشگاه توزیع میشود. یکی دیگر از برنامههای ویژه نمایشگاه چهارم رسانههای دیجیتال برپایی نشست روز پاک، بنا به ضرورت توانمندسازی مردم بویژه خانوادهها برای ممناعت از دسترسی اطلاعات مضر و غیراخلاقی در محیط دیجیتال است. همچنین نسخه اول نرمافزار نظارت والدین هوشمند با قابلیت پردازش تصویر رونمایی میشود. این نسخه به والدین کمک میکند برای کودکان خود محیط امن و قابل اعتمادی در فضای دیجیتال فراهم آورند. حضور نمایندگانی از 30 کشور در بخش بینالملل هم نکته قابل توجهی است.