
گروه اجتماعی: یک هفته از وقوع توفان پایتخت گذشته است اما هنوز تبعات و آثار این تندباد را باید شاهد باشیم و جانمان از بیم وقوع دوباره آن یا حادثه غیرمترقبه مشابهی باید لرزان باشد، چرا که اگر این حادثه را مانوری برای دستگاههای امدادی و ستادهای مدیریت بحران در نظر بگیریم متاسفانه نمیتوان نمره قبولی برای عملکرد آنها در نظر گرفت.
این موضوع را میتوان به خوبی از تغییر نگرش و کاهش اعتماد شهروندان به دستگاههای اورژانسی و امدادی متوجه شد. شهروندانی که تا پیش از این حساب ویژهای روی عملکرد چنین دستگاههایی باز کرده بودند اما توفانهای عصرگاهی پایتخت به قول معروف امیدشان را ناامید کرد.
بیشتر شهروندان با خود فکر میکنند زمانی که یک توفان ناخوانده میتواند تا این حد باعث غافلگیری و سردرگمی یا عملکرد نا هماهنگ
بین ارگانها شود، اگر زلزلهای در پایتخت اتفاق افتد باید منتظر چه حال و اوضاعی باشند؟!
این نگرانی که البته تازه هم نیست و به نوعی دغدغه همیشگی پایتختنشینان است با مشاهده کاستیها و ناهماهنگیهایی که به لطف توفان نمایان شد دوباره و با قوت بین شهروندان دهان به دهان نقل میشود. آنها از خود میپرسند آیا مدیریت بحران دچار بحران شده است؟!
سردرگمی؛ ارمغان توفان
آنچه اکنون بیش از پیش درباره حوادثی مانند زلزله در پایتخت ایجاد نگرانی میکند احتمال بروز دوباره چنین نابسامانیهایی است که در زمان توفان رخ داد. با گذشت یک هفته از این حادثه هنوز برخی آثار آن باقی است یا حتی برای جبران خسارتهای آن متولی تعیین نشده است.
حال با خود فکر کنید در مواجهه با زلزله که از قضا احتمال وقوع آن در تهران کم هم نیست، چه وضعیتی در انتظار شهروندان خواهد بود و باید برای چنین روزی به کدام سازمان یا ستاد دلخوش بود؟
زلزله 7ریشتری در تهران
این در حالی است که به باور بسیاری از کارشناسان و براساس مطالعات زمینشناسی صورت گرفته استان تهران دارای 3 گسل اصلی است که فعال شدن آنها قابلیت ایجاد زلزلهای با قدرت 7ریشتر را داراست. از همین رو تهران از جمله شهرهایی است که احتمال وقوع زلزله در آن وجود دارد و از سویی ابعاد شهر و جمعیت میلیونی آن از دیگر مواردی است که میتواند ابعاد زلزله را چندین برابر بزرگتر کند.
مقایسه قدرت یک زلزله 7 ریشتری با توفانی که با سرعت 120 کیلومتر تهران را درنوردید به خوبی میتواند تجسمی از وضعیت اسفبار شهر پس از زلزله ارائه دهد. این موضوع زمانی به جای باریکش میرسد که عمر بالای ساختمان بیمارستانها را در هم نظر بگیریم.
مکانهایی که باید به عنوان مأمن در زمان بحران تکیهگاه و پناه آسیبدیدگان باشند خود از جمله کانونهای خطر به حساب میآیند که میتوانند بر عمق فاجعه بیفزایند.
توفان یا مانور ستاد بحران
تمام این موارد به عنوان هشدارهایی است که مثل معروف «حادثه هرگز خبر نمیکند» را یادآوری میکند بنابراین باید توجه بیشتری به موضوع پیشگیری و بالابردن آمادگی در مواجهه با شرایط بحرانی را داشته باشیم. بر این اساس این ما هستیم که باید برای پیشگیری از افزایش خسارات حوادث احتمالی آمادگی خود را بالا ببریم. ستاد مدیریت بحران و باقی دستگاههای امداد و نجات باید توفان هفته گذشته پایتخت را مانند مانوری برای ارزیابی عملکردشان ارزیابی کنند و نقاط ضعف و قوت خود را مورد واکاوی قرار دهند تا با رفع این موارد امید از دست رفته شهروندان را به آنها بازگردانند. ضعف در اطلاعرسانی، غافلگیری، ناهماهنگی و سرعت عمل پایین ستاد مدیریت بحران که در جریان توفان پایتخت خودنمایی کرد ضرورت ایمنسازی و توجه به هماهنگی و تعامل بیشتر وزارت کشور و استانداری و سایر دستگاههای مربوط را دوچندان میکند.
اکنون که زنگ خطری برای حوادث بزرگتر به صدا درآمده و احتمال وقوع زلزله هم مزید بر علت شده لازم است ایمنسازی و ارتقای آمادگیها در برابر حوادث غیرمترقبه به رویه همیشگی ستاد بحران تبدیل شود تا با پیشبینی سازوکارهای عملی در مواجهه با حوادث به صورت اورژانسی و به موقع قادر به خدمترسانی باشد.