اگر از تماشاگران عادی فوتبال هم باشید، یکی از نکاتی که هنگام تماشای مسابقات فوتبال توی ذوقتان میزند، وضعیت استادیومهای فوتبال در ایران است. بحث بر سر امکانات ورزشگاهها و حتی کیفیت چمنشان نیست، بحث بر سر این است که ورزشگاههای فوتبال در ایران ورزشگاههای تخصصی فوتبال نیستند. شاید شنیدن این نکته عجیب باشد که ورزشگاههای مشهوری که در ایران همه آنها را به نام ورزشگاههای فوتبال میشناسند، ورزشگاه تخصصی این رشته ورزشی نیستند. البته در کشورهای دیگر هم پیش میآید که در ورزشگاههای غیرتخصصی بازی انجام شود. به عنوان مثال بازی ایران – استرالیا در پلیآف مسابقات مقدماتی جام جهانی 1998 در ورزشگاهی برگزار شد که ورزشگاه تخصصی فوتبال نبود. ورزشگاه ملبورن که تیم ملی در آن صعود به جام جهانی را جشن گرفت، استادیوم بازی کریکت بود که زمین چمن آن را برای بازی فوتبال خطکشی کرده بودند. در ایران هم ما با ورزشگاههایی مواجه میشویم که ورزشگاه تخصصی فوتبال نیستند و برای این ساخته شدهاند که همزمان میزبان مسابقات دوومیدانی و فوتبال باشند. با این پیشزمینه نیمنگاهی داریم به اینکه اصلا چرا باید دورتادور تمام زمینهای چمن فوتبال ایران پیست دوومیدانی بسازند و اصلا این پیستها کاربرد خاصی دارند یا نه. البته بد نیست از ایده اولیه این ورزشگاهها آغاز کنیم. جایی که ورزشگاه ساخته میشد تا بتواند میزبان مسابقات المپیک شود.
استادیومهای المپیکی
استادیومهای المپیکی ورزشگاههایی هستند که برای مراسم افتتاحیه و اختتامیه مسابقات المپیک ساخته میشوند. استادیومهای المپیکی ورزشگاه اصلی رقابتها به حساب میآیند. اصولا در قانون نانوشته کمیته بینالمللی المپیک آمده که غیر از آیین افتتاحیه و اختتامیه مسابقات المپیک، بازی فینال مسابقات فوتبال و البته تمام رقابتهای دوومیدانی هم در این ورزشگاه انجام میشود. با این حساب برای ساخت این ورزشگاهها نکات زیادی باید رعایت شود. یکی اینکه باید دورتادور زمین چمن فوتبال ورزشگاه، پیست تارتان دوومیدانی ساخته شود. غیر از این ورزشگاههای المپیکی باید در حاشیه زمین چمن فوتبال و پیست تارتان دوومیدانی فضاهای دیگری هم داشته باشند که برای مراسم افتتاحیه و اختتامیه المپیک از آن استفاده شود. برای همین ورزشگاههای المپیکی در فضای بزرگی ساخته میشوند و برای همین هم در این استادیومها فاصله سکوی تماشاگران تا زمین فوتبال زیاد است. از سوی دیگر به خاطر اینکه از زمین چمن این استادیومها برای مادههای پرتابی رقابتهای دوومیدانی استفاده میشود، پیش میآید که گاهی ابعاد زمین چمن آن برای بازی فوتبال مساحت زیادی داشته باشد.
وضعیت استادیومهای المپیکی در دنیا
در دنیا استادیومهایی که با الگوی ورزشگاه المپیکی ساخته شدهاند، زیاد نیستند. تمام دنیا را که بگردیم، چند استادیوم شاخص المپیکی میبینیم. در ایتالیا ورزشگاه المپیک رم را داریم که برای مسابقات المپیک 1960 ساخته شده. استادیوم المپیک برلین را داریم که آلمان برای میزبانی مسابقات المپیک 1936 افتتاح کرد و ورزشگاه المپیک مونیخ که ورزشگاه اصلی مسابقات المپیک 1972 مونیخ بود. غیر از این 3 استادیوم در دنیا ورزشگاه شاخص دیگری نداریم که از ورزشگاههای المپیکی به حساب بیاید. ورزشگاه المپیک رم در حال حاضر ورزشگاه خانگی رم و لاتزیو در سری A ایتالیاست. ورزشگاه المپیک برلین ورزشگاه خانگی هرتابرلین در مسابقات بوندسلیگاست و استادیوم المپیک مونیخ هم تا چند سال پیش به صورت مشترک ورزشگاه خانگی مونیخ 1860 و بایرنمونیخ بود که البته پس از پایان ساخت «آلیانس آرنا» دیگر بایرنمونیخ قید بازی در این ورزشگاه قدیمی را زد و ورزشگاه بازی افتتاحیه جامجهانی 2006 را به عنوان استادیوم خانگی انتخاب کرد.