امروزه فعالیتهای مختلفی در جهت توسعه گردشگری صورت میگیرد که تحقق هر کدام از این طرحها از سوی سازمان میراث فرهنگی نیازمند برنامهریزی دقیق و امکاناتی است که باید در اختیار بخشهای مختلف این سازمان قرار بگیرد. در حال حاضر یکی از برنامههایی که از سوی سازمان میراث فرهنگی پیگیری میشود، طرح هدفمند کردن گردشگری در روستاهای کشور است که به مدد این طرح قرار است با ایجاد امکانات گردشگری در این مناطق و معرفی جاذبههای طبیعی، تاریخی و همچنین ترویج صنایع دستی بتوان در روستاها این امکان را به وجود آورد که نهتنها گردشگران به این منطقهها سفر کنند، بلکه از این طریق با نحوه زندگی، آداب و رسوم هر منطقه نیز بیشتر آشنا شوند. از سوی دیگر ممکن است اهالی روستاهای کشورمان به این علت که مایل نیستند فرهنگهای غیربومی وارد فرهنگهای سنتی آنها شود، از آمدن گردشگر به مناطق خود احساس نگرانی کنند، در نتیجه فرهنگ گردشگری را باید به شکلی برایشان معرفی کرد تا قابل پذیرش باشد. در ضمن باید این اطمینان را پیدا کنند که با توسعه زیرساختهای گردشگری مانند محل اسکان برای مسافران، ایجاد بازارچههایی برای فروش محصولات کشاورزی و صنایع دستی و همچنین ایجاد رستوران، فروشگاههای مواد غذایی و... زمینه اشتغال نیز برای ساکنان این مناطق فراهم خواهد شد. هماکنون بیش از 380 روستای هدف گردشگری در کشورمان شناسایی شده که مسلما کارهای اجرایی این برنامهها تا رسیدن به مرحله بهرهبرداری نیازمند اعتباراتی خواهد بود که به این امر اختصاص پیدا میکند، ضمن آنکه تحقق این برنامهها نیازمند هماهنگی سازمانها و نهادهایی است که هر کدام در پیشبرد این طرح مشارکت دارند. به هرحال توریسم روستایی را نباید فقط گردشگری در مناطق اطراف روستا و مشاهده مناظر دانست چون گردشگری روستا، مشارکتجو است. توریسم روستایی دربر گیرنده دامنهای از فعالیتها، خدمات مربوط به تفریح و آرامش گردشگران در رابطه با فعالیتهای روستایی است که به وسیله کشاورزان و مردم روستا برای جذب گردشگران به مناطق خود به منظور کسب درآمد صورت میگیرد.
در مجموع گردشگری روستایی، توریسم کشاورزی را هم دربر میگیرد و به تبع آن ارائه خدماتی مانند اسکان، پذیرایی، امکانات و وسایل سرگرمی و تفریح، برپایی جشنها و مراسم محلی، تولید و فروش صنایع دستی و محصولات کشاورزی و... به گردشگران را نیز شامل میشود.
انسان متمدن امروزی که از فشارهای گوناگون شهرنشینی صنعتی و ماشینی شدن رنج میبرد تمایل زیادی برای روی آوردن به آرامش طبیعی و ظرافتهای فرهنگی جوامع روستایی دارد.
توریسم روستایی خود به چند دسته تقسیم میشود که از آن جمله میتوان به توریسم طبیعی، فرهنگی، کشاورزی و... اشاره کرد و هر یک از این اشکال در منطقهای از جهان مورد توجه خاص قرار گرفتهاند.
مناطق روستایی در ایران از تنوع وسیع فرهنگی، آداب و رسوم و منابع طبیعی برخوردار هستند و از روستاهای سرسبز دامنههای البرز گرفته تا روستاهای گرم مناطق کویری کشور و نیز روستاهایی که در کوهستانهای غربی و شمال غربی کشور قرار گرفتهاند همه پر از جاذبههای شناخته شده و ناشناختهای هستند که میتوانند فرصت مغتنمی را برای رواج و گسترش به دست دهند. البته باید برنامهریزی دقیق و سازمان یافته در این زمینه وجود داشته باشد.
در گردشگری روستایی با گرایش به گردشگری کشاورزی یا مزرعه، امکان همکاری به اشکال مختلف در کشور بویژه استان گیلان فراهم است و برای مثال میتوان همراه با روستاییان گیلانی به مزارع چای رفت و با آموزشهای مناسب و ساده در چیدن چای مشارکت کرد یا مراسم جشن انار در روستای تاریخی انبوه را با حضور گردشگران برای چیدن انار توام کرد. حتی با کمی سرمایهگذاری در مناطق ساحلی شمال و جنوب کشور میتوان گردشگران را به عنوان ناظران غیرفعال به تماشای مراحل صیادی در دریا برد و فندقچینی در شرق گیلان، چیدن زیتون و مراحل فرآوری زیتون در رودبار و... نیز میتواند برای گردشگر جذاب باشد.
البته در این نوع گردشگری بحث فرهنگ درباره مناطق روستایی و سرمایههای اجتماعی گردشگران بسیار حائز توجه و اهمیت است و به دلیل تفاوتهای فرهنگی که در گستره ایران میتوان مشاهده کرد حضور گردشگران در برخی نقاط با مشکل مواجه است. این درحالی است که متاسفانه به موازات تخریب فرهنگ محلی، ساختمانهای مدرن جای خانههای سنتی را میگیرد و کشاورزی که زمانی اساس زندگی سنتی را تشکیل میداد، اولویت خود را از دست داده و جای خود را به
توریسم میدهد.