۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۰:۰۷

مؤذی

ع. آبان افتلتی

تا حالا شده بعضی از کلمه‌ها حتی شنیدنش آزارت بدهد‌؟! یا دوست داشته باشی و آرزو کرده باشی که کاش فلان واژه از زبان و فکر و ذهن خلقت محو و پاک بشود؟ مثلا جنگ، کشتن انسان، خیانت، ریا یا برخی اسم‌ها یا فامیلی‌ها که در نتیجه منفی بودن صاحب آن اسم و فامیل در ذهنت چنان منفور می‌شود که حاضر نیستی در سخن، متن داستان، دیالوگ و شعر از آنها استفاده کنی حتی اگر در ذات خود معنی خوبی داشته باشند، مثل ستاره، سهیل، شصت، ساعد، زیبا، شکیبا و خیلی واژه‌های دیگر که در معنی ذاتی مشکل ندارند ولی با انتساب به یک فرد معنی ناخوشایندی پیدا می‌کنند. اما منظور ما واژه‌هایی است که هم در ذات کلمه و هم در نتیجه عمل ناخوشایندند، مثل واژه «موذی». اسم فاعل از باب افعال و هم‌ریشه با «اذیت». اذیت چه کم و چه زیاد موجب ناآرامی می‌شود. گاهی یک بچه هم می‌تواند موذی شود با رفتارش، همانطور که یک انسان بزرگ نام موذی می‌گیرد مثل یک راننده كه در خیابان با نوع رانندگی‌اش دیگران را اذیت می‌کند یا یک سخنران كه با نوع حرکات و نوع سخن خود مخاطبش را می‌آزارد. موذی در هر لباس و شکل و جنسی، قابل‌احترام نیست و تا ممکن است باید از آن دوری کرد و حتی به جمع‌آوری و زندانی کردن و گاهی به نیست کردن آن اقدام کرد. در فرهنگ هر کشوری، عده‌ای وجود دارند که با خلاف‌ورزی به حرکت‌ها و رفتارها و با انواع مد در چهره و سر و لباس به اذیت و آزار معتقدان به فرهنگ خودی می‌کوشند یا در ادبیات نیز با خارج شدن از مدار ارزش‌ها و اعتبارهای ادبی و فکری یک کشور با خواندن خزعبلات جمع را آزرده می‌کنند و البته برخی شاعران نیز شعرهای مورد‌پسند ارزش‌ها می‌سرایند اما رفتار و حرکات و خودخواهی‌ها و نان‌بری‌هایشان نوعی آزار و اذیت برای دیگران است. همانطور که به عنوان مثال برخی از نمایندگان عزیز در مجلس هم موجب اذیت مردم می‌شوند، چه تعدادی که موقع سخنرانی یا ارائه طرح نماینده دیگر، با بغل‌دستی‌اش فقط حرف می‌زند یا خدای نکرده... . در مجموع «موذی» صفت قابل‌احترامی نیست و معمولا برای حشرات و امثالهم بیشتر کاربرد دارد و ما ایرانی‌ها بویژه شاعران با این موذیان گاهی رفاقت هم می‌کنیم ولی عموم مردم از آنها نه‌تنها می‌گریزند بلکه چوب و سنگ و دمپایی و انواع کشنده‌ها را به کار می‌گیرند تا از شرش خلاص شوند. به همین جهت عرب‌ها می‌گویند‌ «اُقتل‌ الموذی قبل ان يؤذي» موذی را بکش قبل از آنکه به تو آزاری برساند. وقتی یک پشه یا مگس می‌شود موذی، چگونه توقع داريم در پی رفتارها و حرف‌های آزاردهنده ما، به ما موذی نگویند.

ارسال نظر
captcha
پربیننده