علیرضا زرین‌دست از پیشکسوتان عرصه فیلمبرداری سینمای ایران در تازه‌ترین اظهارات خود ضمن انتقاد از گرایش برخی تازه‌کارها برای تصاحب عناوین و القاب در سینما گفت: گذاشتن کلمه مدیر فیلمبرداری جلوی اسم کسی دلیل بر فیلمبردار بودن او نیست. زرین‌دست تصریح کرد: من با کلمه استاندارد، موافق نبوده و به آن اعتقادی ندارم. چنین کلمه‌ای در فیلمبرداری هیچ تعریف آکادمیک، متداول و مشخصی ندارد. شما نمی‌توانید یکسری اقلام یا یکسری دلایل یا اطلاعات را کنار هم بگذارید و بگویید اگر این مقوله‌ها یا دلایل را کنار هم رعایت کنید، فیلمبرداری استاندارد کرده‌اید. من بیشتر با این موافقم که آدم‌ها بموقع به آن موقعیتی که لایقش هستند و لازم است، برسند. رسیدن به آن موقعیت در زمان زودتر از آن چیزی که ظرفیت آدم‌هاست، نمی‌تواند باعث شود به آنها اعتماد کنید. مثلا اگر کسی عنوان مدیر را روی خود می‌گذارد و جلوی اسمش همیشه اسم مدیر دارد، حتما آدم مدیری نیست.
سینما سخت و بی‌رحم است
این فیلمبردار پیشکسوت ادامه داد: داشتن عنوان مدیر تصویربرداری و صدابرداری و... یک دغدغه برای همه شده است. این عنوان‌ها را باید زمان، مردم و همکاران ما در قضاوت کاری و در رویارویی با کار افراد بدهند. نباید اصرار كرد حتما مدیر بود. زمان، شرایط و تجربه افراد است که مشخص می‌کند چه کسی لایق چه لقب و چه عنوانی است. زرین‌دست افزود: افرادی که کنار شما هستند ضامن این هستند که شما موفق شوید. چون آنها هستند که باید شما را باور کنند. سینما شغل سخت و بی‌رحمی است. یک فیلمبردار حتما هر سال باید با کار خود، کارآیی و توانایی خود را نشان داده و ثابت کند. او باید استثنا بودن خود را ثابت کند و این کار ساده‌ای نیست. زرین‌دست در ادامه به‌وجود برخی مبادلات مالی در پشت پرده پروژه‌های سینمایی در حوزه کاری خود اشاره کرد و افزود: دیگر در همه زمینه‌ها و رشته‌های سینما، موقعیت‌ها و شغل‌ها فروخته می‌شود. این‌طوری نیست که فقط مختص بازیگری باشد. در خیلی از رشته‌های سینما، کارها حالت مناقصه پیدا کرده‌است!
تحصیلات هم شما را استثنایی نمی‌کند
زرین‌دست در ادامه بر لزوم تسلط فیلمبرداران به دانش فیلمبرداری تاکید کرد و افزود: من به تحصیلات آکادمیک اعتقاد دارم ولی آن هم شما را تبدیل به یک آدم استثنایی و توانا در این رشته نمی‌کند. شما مثلا اگر رشته سینما را تمام کرده باشید، قطعا کارگردان خوبی نمی‌شوید. باید کار کنید و در فیلم‌تان اثبات کنید که کارگردان خوبی هستید. با مدرک ممکن است به‌عناوین و القاب برسید ولی تبدیل به فیلمساز خوب نمی‌شوید. بعید می‌دانم و نه‌تنها بعید می‌دانم بلکه تقریبا ثابت شده که تحصیلات آکادمیک صرف، کسی را سینماگر نکرده و نمی‌کند. در غرب در خیلی از رستوران‌ها و مراکز کار، کسانی کار می‌کنند که اغلب تحصیلات سینمایی دارند ولی سینماگر نشده‌اند. این همان نتیجه‌ای است که من گرفته‌ام و آن این است که تحصیلات صرف، کمکی به سینماگر شدن کسی نمی‌کند.
گاهی از سر ناچاری کار می‌کنم
زرین‌دست در بخش دیگری از گفت‌وگو با سایت فرهنگخانه، به همکاری با سینماگران نام‌آشنا اشاره کرد و افزود: همیشه هم این‌طور نیست که من فرصت داشته باشم با کارگردان و فیلمی که دوست دارم، کار کنم. خیلی وقت‌ها هم شاید علاقه‌ای به فیلم یا کارگردان آن نداشته‌ام اما ناچار بودم که همکاری کنم. خیلی وقت‌ها هم می‌روم و کارهایی را انجام می‌دهم و بعد بشدت پشیمان می‌شوم و از نظر روحی خودم را شماتت می‌کنم. در نتیجه تا جایی که امکان داشته پرهیز می‌کنم از کارگردانان و از فیلم‌هایی که دوستشان ندارم. بویژه در سال‌های اخیر سعی کرده‌ام هر کاری را نپذیرم. وی درباره کیفیت تعامل با دیگر همکاران در یک پروژه سینمایی هم گفت: من سعی می‌کنم در کاری که انجام می‌دهم، مشارکت داشته باشم. این مشارکت کردن موجب می‌شود این حس به‌وجود بیاید که به کارگردانی نیز علاقه‌مندم ولی نه به این اندازه که بروم کارگردانی کنم بلکه همانقدر علاقه‌مندم که در فیلم خودم با مشارکت کارگردان، البته بسته به نظر او، همکاری کنم و نظر بدهم. این یک جورهایی به لحاظ روحی من را ارضا می‌کند و لذت روحی‌ام چند برابر می‌شود و کلی انگیزه و شوق پیدا می‌کنم.
تنها 5 دقیقه فرصت دارید!
زرین‌دست درباره تاثیر فیلمبردار در باورپذیری یک فیلم هم گفت: شما وقتی می‌خواهید قصه‌ای را تعریف کنید، احتیاج به این دارید که با هوش باشید و برای تعریف این قصه مدیریت خوبی داشته باشید. اگر این قصه را شما در شرایطی که یک آدم مکالمه تلفنی درباره چک برگشتی‌اش دارد، برایش تعریف کنید و مرتب از او بخواهید که به آن گوش کند، این یعنی اینکه شما نمی‌دانید کجا باید چه کار کنید، به چه کسی باید سلام کنید و... در سینما هم شما با انتخاب پلان‌های غلط، نورپردازی غلط، حرکت‌های بی‌موقع دوربین و... ممکن است یک شخصیت غلط و یک لحن غلط را منجر شوید. همه اینها با هوشمندی باید در ذهن یک مدیر فیلمبرداری ساخته شده باشد و به کارگردان منتقل شود. به دلیل اینکه مهم‌ترین عنصری که شما را وادار به نگاه کردن می‌کند، شخصیت تصویری یک فیلم است. شما اگر با این شخصیت جذب نشوید، ۵ دقیقه بعد یا کانال تلویزیونی را عوض می‌کنید یا از سالن بیرون می‌روید.