۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۲:۴۰
مروری بر کارکرد سینما در نظام سلطه با نگاهي به «شاهزاده ایرانی»

فراتر از سرگرمی

از آنجایی که خارج از مرزهای ما هیچ چیزی خود‌به‌خود اتفاق نمی‌افتد و بویژه در عرصه سینما برعکس این خانم میلانی کسی برای دل خودش فیلم نمی‌سازد؛ اصولاً فیلم فقط فیلم نیست بلکه علاوه‌بر اینکه یک تجارت سودآور است مسؤولیت ایجاد پذیرش و نهادینه کردن سیاست‌ها را نیز برعهده دارد که چه بسا به همین دلیل هم به یک صنعت پیشرفته تبدیل شده است. با توجه به این نکته و با فرض اینکه ما با ناظمان نظم نوین سکولار (که بدون هیچ تصادفی مالکان هالیوود هم هستند) مشکلات اساسی و اصولی داریم و رابطه بین ما برد و باخت است و در یک کلمه عملا در جنگ بسر می‌بریم؛ پرداختن هالیوود به تمدن ایران باستان آن هم در حالی‌که از شاخص‌های منفور کلیشه شده نظیر فیلم «300» خبری نباشد و بالعکس مواردی چون بهداشت، معماری متعالی و بویژه قانون در آن لحاظ شده باشد؛ بوی توطئه می‌دهد! و مثل آن است که ما مثلا برویم راجع به تاریخ انگلیس سریال و فیلم بسازیم و در آن یک چهره فاخر و متمدن و بشردوست(!) از آنها به نمایش بگذاریم! چرا که طبیعت دشمنی در فیلم «300» متبلور است نه جز آن و دشمن از دشمن چهره مثبت نشان نمی‌دهد مگر آنکه کاسه‌ای زیر نیم‌کاسه باشد. نکته اولی که زنگ هشدار را به صدا در می‌آورد تعارض نوع برخورد سینمای سلطه با ایران است. هالیوود برای مدت بسیار طولانی نسبت به تمدن ایران باستان سکوت می‌کند و درصد فیلم‌هایی که به هر نحو به تاریخ ایران مربوط می‌شود نزدیک به صفر است. از چند سال پیش تولید فیلم‌هایی مثل اسکندر، سنگسار ثریا و 300 در دستور کار قرار می‌گیرد تا طی آن ظاهری ترسناک و مشمئزکننده از ایران و ایرانی چه در قرن 20 میلادی و چه 10قرن پیش از میلاد به نمایش بگذارد. مع‌الوصف ناگهان همه چیز تغییر می‌کند. فیلم «شاهزاده ایراني» در بحبوحه کشمکش‌های سیاسی ایران و غرب اکران عمومی می‌شود که هرچه در آن به دنبال شرارت هالیوود نظیر آنچه در دوران جنگ سرد نسبت به بلوک شرق انجام می‌شد یا توصیف‌هایی که مثلا در فیلم 300 برای ایرانیان یا لورنس برای کاراکتر عرب تصویر می‌شد می‌گردیم بی‌نتیجه است. به ظاهر همه چیز آن بی‌طرف ساخته شده اما دشمن نه تنها به نفع شما هزینه نمی‌کند بلکه بی‌طرف هم قضاوت نمی‌کند. تحریفی که توجه بیننده را به خود جلب می‌کند تم عربی ایرانیان آن است! موسیقی متن، نوع لباس، معماری و حتی زبان زمینه فیلم عربی است. به‌علاوه از ارتش منظمی که ایرانیان بنیانش را گذاشته بودند هم خبری نیست بلکه لشکری است بدوی نظیر ارتش اورک‌ها در «ارباب حلقه‌ها» که فقط از حیث تعداد قدرتمند بود. موارد مشابه در فیلم «یک شب با شاه» بیشتر به چشم می‌آید، فیلمی که در آن حتی بیشتر از مثال قبلی همه چیز کامل و بی‌نقص به نفع ایرانیان است. حتی تعریف سنتی حرمسرا که تصویری زنباره از شاهان شرقی نشان می‌دهد و حساسیت تماشاگر غربی را برمی‌انگیزد تغییر می‌کند و محلی می‌شود برای یگانه همسر سلطان و خادمانش و نه چندین و چند همسر و کنیزی که
پیش فرض مخاطب برای چنین مواردی است. جدا از داستان اصلی فیلم که به تحریف اساسی تاریخ به نفع یهود پرداخته که به آن می‌پردازیم و صرفنظر از استفاده از نام اسرائیل برای سرزمین مقدس و علامت سپر داوود که هردو قرن‌ها بعد ابداع و استفاده شده‌اند؛ زمان وقوع داستان هم جلب توجه می‌کند. زمان حمله خشایارشا به یونان آن هم به دلیل از بین بردن دموکراسی(!) در حالی است که آزادی مستعمرات ایران در داشتن حکومت خودمختار بومی به شیوه ساکنان محلی، از نکات برجسته تاریخ هخامنشیان بوده و عملا غیرقابل انکار است.

پاسخ اینکه چرا از میان این همه اتفاق کوچک و بزرگ که در تاریخ ایران رخ داده موضوع محبوب هالیوود حمله پارسیان به یونانی است که تمدن غرب خود را فرزند آن می‌داند را هم خودتان حدس بزنید... . در این فیلم هم مشابه شاهزاده پارس، مردم ایران به هر قومی شباهت دارند الا خودشان! جز بعضی از اسامی مثل خشایارشا باقی فیلم به طور کل مربوط به هند است. از شیوه غذا خوردن و پوشش مردم تا معماری کاخ‌ها و حتی نماهنگ فیلم همه چیزش هندی‌ است. انگار که این داستان یک مهاراجه است که اتفاقا قصد حمله به یونان را هم دارد. شاید در وهله اول اینطور به نظر برسد که مشکل استفاده از تم‌های غیرایرانی چه چیزی می‌تواند باشد اما همه داستان همین است. وقتی چندین و چند فیلم مشابه را به مرور زمان ببینید کم‌کم خودتان هم باورتان می‌شود که وارث تمدن کهن شما هر کسی هست جز شما و دیگر شما نیستید که بتوانید بگویید 7 هزار سال تمدن دارید و ببالید که کورش‌تان حدود 2500سال پیش منشور حقوق بشر تدوین کرده بود. در حالی‌که تاریخ هر کشور به آن انسجام و اتحاد می‌بخشد و به مثابه علت وجودی موجب مشروعیت آن است. خودتان می‌توانید بگویید که وقتی تاریخ شما را از شما بگیرند یا اینکه در نظر دیگر ملت‌های دنیا، شما مردمی بدون پیشینه باشید چه اتفاقی خواهد افتاد... کمترین مشکلی که به‌ وجود می‌آید این است که شما هم مثل اسرائیل می‌شوید، یک دولت جعلی که در خاک دیگران بنا شده ‌است! اصلا بعید هم نیست که همین اسرائیل یک روزی بیاید و ادعای مالکیت کشور شما را هم بکند و نیل تا فراتش بشود نیل تا زاینده‌رود؛ اسرائیل است دیگر!

نکته اینکه این بهتان که ما وارث تمدن ایران باستان نباشیم، همانقدر که برای یک ایرانی خنده‌دار است برای هر غیرایرانی قابل‌قبول است، چرا که تمدنی که از چین تا اتیوپی و از قزاقستان تا یمن گسترده باشد و به قول دیالوگ اول فیلم اسکندر سه چهارم دنیای مسکون را شامل شود، هرجایش را که دست بگذارید، می‌تواند دنباله همان پادشاهی گسترده باشد، بدون اینکه کسی بپرسد چرا یا چگونه. بویژه که شهرهایی هم هستند که مدتی پایتخت بوده‌اند و در ایران امروز هم قرار ندارند مثل تیسفون، مرو، بخارا و... . اصلا جدای از همه دلایل دیگری که خطر قطع رابطه یک ملت با تاریخش را ثابت می‌کند همین‌که اسرائیل اینقدر برای نسبت دادن خودش به تاریخ هزینه می‌کند و خودش را به آب و آتش می‌زند کافی است که پی به اهمیت موضوع ببریم، چرا که اسرائیلی هیچ کاری را بدون دلیل انجام نمی‌دهد و برای هیچ چیزی خرج نمی‌کند مگر آنکه خرجش به سودش بیارزد. به فیلم باز می‌گردیم. داستان مربوط به زندگی دختری یهودی به نام «هداسا» است که در زمان کودکی‌اش شخصی به‌نام «هامان» که نمادی مشابه علامت نازی‌ها را حمل می‌کند پدر و مادرش را می‌کشد و حالا با عمویش «مردخای» که کاتب دربار خشایارشاست زندگی می‌کند. درست در شبی که هداسا همراه دوست خود قصد عزیمت به سرزمین مقدس را دارد، طی جریانی خشایارشا ملکه‌اش را طلاق می‌دهد و امر می‌کند که همه دختران کشور را به قصر بیاورند تا یکی را به‌عنوان همسر انتخاب کند. هداسای یهودی به اصرار عمویش نام بابلی «استر» را انتخاب می‌کند و به قصر می‌رود. در میان تمام دختران ایرانی حتی در میان طبقه اشراف فقط او (!) خواندن و نوشتن می‌داند پس برای شاه به خواندن داستان می‌پردازد. شاه او را به همسری می‌گیرد و ملکه ایران می‌شود. از طرف دیگر هامان هم که قومش به دلیل انحراف توسط ساموئیل پیامبر کشته شده در دربار نفوذ می‌کند و با توطئه از شاه امضای کشتار یهود(!) را می‌گیرد. استر به اصرار مردخای که قبلا جان شاه را نجات داده(!) روزه می‌گیرد و نزد شاه وساطت می‌کند. در روز 13 ماه آدار، هامان اعدام می‌شود و مردخای به مقام شاهزاده ایران نائل می‌شود و روز سیزدهم را به نام پوریم عید اعلام می‌کند. جالب اینکه استر با نشان دادن سپر داوود به شاه (که به ظاهر فقط یهودیان و شاه که قصد کرده یهودی بشود (!) آن را می‌بینند و به‌عبارت دیگر دیدنش چشم بصیرت می‌خواهد) نظر او را نسبت به کشتار یهودیان برمی‌گرداند. در حالی‌که سپر داوود یا همان مثلث شش‌پر نزدیک به 2 هزار سال بعد به‌عنوان نماد یهود انتخاب شد که البته اعتراض بسیاری از یهودیان را هم در زمان خودش دربرداشت. داستان فیلم به ظاهر این بود اما اصل داستان چیز دیگری است: اشراف ایران که از توطئه‌های یهودیان و نفوذ مردخای که عموی ملکه بود به ستوه آمده‌اند از شاه مجوز اعدام بعضی از خائنان یهود را می‌گیرند. مردخای و استر نظر شاه را بر می‌گردانند و شاه به آنها اجازه می‌دهد تا دشمنان یهود را در 13 ماه آدار بکشند. یهودیان در آن روز بیش از 75 هزار نفر از اشراف و بزرگان پارسی را از مرد و زن و کودک به قتل رساندند و آن روز را به نام پوریم یعنی روز پیروزی یهود بر دشمنانش جشن گرفتند، اتفاقی که به عقیده بعضی از مورخان زمینه‌ساز انقراض حکومت هخامنشیان شد. جالب اینکه این عید پارسی‌کشی جزو اهم اعیاد یهودیان است و آن را همچنان بزرگ می‌دارند. در روز سیزدهم روزه می‌گیرند و در 2 نوبت کتاب استر از تلمود را می‌خوانند و 2 روز بعد یعنی چهاردهم و پانزدهم به جشن می‌پردازند. ریشه روز 13 فروردین هم همان عید پوریم است؛ روزی که ایرانیان به‌خاطر نجات از دست قاتلان یهود به خارج شهرها فرار کردند و تا امروز این عمل هر سال انجام می‌شود تا مردم نحسی روز سیزدهم را به در کنند. اینجاست که راز حمایت قاطبه افکار عمومی دنیا از آنچه دولت‌های غربی در نیمکره شرقی یا در آفریقا انجام می‌دهند یا رفتار اسرائیل در فلسطین اشغالی، مشخص می‌شود چرا که دشمن دریافته که ممکن است همه مردم اخبار نبینند اما همه مردم به سینما می‌روند و همه مردم حتما به تماشای فیلم و سریال‌های تلویزیون می‌نشینند؛ پس سینما از صرف ایجاد سرگرمی در اوقات فراغت فراتر می‌رود و دیگر کسی برای خودش فیلم نمی‌سازد و نتیجه‌اش می‌شود امثال شبکه‌های cw برای شهروند آمریکایی و

farsi1 برای مردم فارسی‌زبان. می‌شود گنجینه ملی که صداوسیمای جمهوری اسلامی نشانش بدهد یا 3میلیون نسخه فیلم قاچاق که نیروی انتظامی فقط در 2 هفته کشف
و ضبط کند.

 

ارسال نظر
captcha
پربیننده