همه فراري‌هاي فرگي

رابين هكت:

«وین رونی» سرانجام با فرگی آشتی و تا 5 سال دیگر با منچستریونایتد تمدید کرد. اما تجربه نشان می‌دهد طی ربع قرن حضور «سرالکس فرگوسن» در اولدترافورد ماندن در منچستریونایتد برای یک ستاره یاغی الزاما به معنای عاقبت‌ به خیر شدن نیست و در طرف مقابل بوده‌اند ستاره‌هایی که پس از جدایی از یونایتد به اوج شکوفایی‌شان رسیده‌اند، هرچند تعداد دسته دوم از اولی‌ها کمتر است. اگر رونی هم به دنبال رونالدو راه خروج از کمپ کارینگتون، خانه یونایتدها در تمرینات طول هفته را در پیش می‌گرفت بیم آن می‌رفت که تیم فرگوسن که شامل چهره‌هایی سالخورده در کنار جوانانی تازه‌وارد است تعادل خود را از دست بدهد و به همان سرنوشتی دچار شود که لیورپول به آن دچار شد، به همین دلیل جلب تمایل رونی برای تمدید قرارداد با شیاطین، برای پیرمرد یک پیروزی مهم در تنازع بقای صدرنشینی لیگ برتر محسوب می‌شود اما او در این راه شکست‌های بزرگی را هم متحمل شده است. در اینجا با هم جدایی ستاره‌هاي یاغی از یونایتد را مرور می‌کنیم:

پل اینس (1995)

بعد از ورود بحث‌برانگیزش از وستهم در سال 1989، او تبدیل به یکی از بازیکنان یونایتد می‌شد که حالا دوران اقتدار طولانی‌اش در لیگ برتر را آغاز می‌کرد اما هافبک نخبه شیاطین مدام دست به گریبان برخوردهای شخصی و شیطینت‌های انفرادی بود به‌طوری که لقب مشهور «گاونر» (مخفف کلمه گاونر به معنای حاکم و در اصطلاح به معنای عقل کل) که معمولا به ورزشکاران یاغی اطلاق می‌شد به خواست خود پل اینس بر او نهاده شد. در یک مستند تلویزیونی در سال 1998 فرگوسن مقابل دوربین با لفظ نسبتا غیرمحترمانه «دوران بزرگ چارلی لعنتی» از سال‌های حضور اینس در یونایتد یاد کرد: «من از رفتار پل در حوالی رختکن اذیت می‌شدم. او یک عنوان احمقانه به خودش ضمیمه کرده بود و می‌گفت من را «اینس» صدا نزنید، من را گاونر (حاکم) صدا کنید. ولی این عنوان جلوه خیلی خوبی نداشت. پل به سن پختگی رسیده بود و این لقب بی‌معنی گاونر را باید در جعبه اسباب‌بازی‌های دوران کودکی‌اش حبس می‌کرد اما در عوض آن را با خود یدک می‌کشید و این به‌طور کامل در به حاشیه رفتنش موثر بود». این جملات را فرگی چند سال پس از جدایی اینس در کتاب زندگینامه معروفش «زندگی مربیگری من» نوشت. در حالی که فرگوسن اصرار داشت که اینس تحت هیچ شرایطی نباید فروخته شود اما در نهایت اجازه داد ستاره‌اش از تیم جدا شود چرا که اعتقاد داشت اینس از مدت‌ها پیش با فرستادن نماینده‌اش پیش ماسیمو موراتی رئیس اینتر این جدایی دردسرآفرین را برنامه‌ریزی کرده بود: «من واقعا آماده این اتفاق نبودم. از آمریکا با پل تماس گرفتم و گفتم اگر می‌خواهی بروی برو! اگر هم می‌خواهی بمانی بمان! من انصافا فکر می‌کردم او نمی‌رود و به او گفتم خودش را جمع و جور کند. ریسک بزرگی بود که بگذارم بازیکنی مثل او برود. اما او درباره این جدایی خیلی چیزها را خودش به عهده گرفت».

مارک هیوز (1995)

هیوز، بزرگ‌ترین ستاره ولزی یونایتد پیش از گیگز بود که پیش از آخرین جدایی‌اش از یونایتد قبلا یک بار دیگر هم اولدترافورد را ترک کرده بود. او در تابستان 1986 به بارسلونا فروخته شد که این کار باعث سقوط بزرگ منچستریونایتد در دوران «ران آتکینسون» شد. در حالی که آنها در فصل 1986-1985 به مقام چهارم لیگ دسته اول رسیده بودند با رفتن هیوز فصل بعد را با تنها یک پیروزی در 9 مسابقه نخست آغاز کردند. آتکینسون فردای شکست 4-1 در جام لیگ مقابل «ساوتهمپتون» اخراج شد در حالی که تیم در جایگاه نوزدهم جدول لیگ میخکوب شده بود. در ماه نوامبر فرگوسن، مربی جوان اسکاتلندی جایگزین مربی انگلیسی سرشناسی شد و 4 ماه بعد یعنی تا پایان فصل شیاطین سرخ را تا جایگاه یازدهم جدول بالا کشید در حالی که در تمام این مدت مجبور بود «نورمن وایت‌ساید» را که هافبک وسط بود در نقش مهاجم نوک به کار بگیرد. به همین خاطر برای پر کردن خلأ میانه میدان به فکر بازگرداندن هیوز افتاد. در ماه مارس 1987 فرگوسن گفت: «اگر فقط او را پیش از پایان فصل داشتم، می‌توانست باعث رشد زیادی در مدت باقیمانده باشد». هیوز هم از رشد در «کمپ‌نو» ناامید شده بود و فصل بعد را به صورت قرضی در بایرن مونیخ گذراند و سرانجام در 1988 به اولدترافورد بازگشت. در دوران جدید او به یونایتد در کسب 2 عنوان لیگ، 2 جام اتحادیه، یک جام لیگ و یک جام برندگان جام اروپا کمک کرد. اما از آنجا که در رقابت‌های اروپایی او به عنوان یک بازیکن ولزی شناخته می‌شد و محدودیت‌هایی به عنوان یک سهمیه خارجی برای تیم فرگوسن ایجاد می‌کرد در 31 سالگی با مبلغ 5/1 میلیون پوند به چلسی فروخته شد، آن هم درست فردای فروش پل اینس.

آندری کانچلسکیس (1995)

پس از آنکه اینس به اینتر رفت و هیوز آهنگ چلسی کرد، فرگوسن و رئیس وقت باشگاه «مارتین ادواردز» اعلام کردند که فروش دیگری نخواهند داشت اما برخورد میان فرگی و کانچلسکیس ستاره روس تیم باعث شد این بال مستعد خیلی زودتر از موعد فراری شود. بازیکن روس درباره آن اتفاق گفت: «هر روز هواداران در خانه من را می‌زدند و می‌گفتند تو را به خدا بمان. دل من با منچستریونایتد است ولی به یک دلیل نمی‌توانم بمانم. مشکلات شخصی ما واقعا قابل چشم‌پوشی نیست». اورتون ماه جولای همان سال سومین آس را هم از دست فرگوسن قاپید تا ظرف یک تابستان، باشکوه‌ترین تیم تاریخ لیگ برتر به خاک سیاه بنشیند، طوری که اتحادیه هواداران مستقل منچستریونایتد در اطلاعیه‌ای رسمی اعلام کرد:
هواداران غمگینانه و با ناباوری شاهد تصمیمات جبران‌ناپذیر حاکمان باشگاه هستند. اما فرگوسن در آستانه آغاز فصل 96-1995 سیاست «ارتقا به طبقه بالا» را برای بازیکنان پایه اتخاذ کرد و در حالی که آلن هنسن، کارشناس مشهور فوتبال جزیره در اوایل فصل اخطار می‌داد که یونایتد با این بچه‌ها به جایی نمی‌رسد اما آن فصل فرگوسن با بچه‌های جدیدش هم لیگ و هم جام اتحادیه را برد.

اریک کانتونا (1997)

بدون شک او محبوب‌ترین ستاره آسمان عصر فرگی در یونایتد بود. او از رقیب حیثیتی شیاطین، لیدزیونایتد، در سال 1992 راهی منچستر شد در حالی که فصل پیش از آن عامل تحول لیدز در قامت قهرمان جزیره آن هم در یک نیم‌فصل شده بود. سپس با کانتونا منچستریونایتد در 5 فصل 4 بار قهرمان جزیره شد تا او تبدیل به یک چهره برجسته در فوتبال بریتانیا شود. در آوریل 1997 رهبران کلیسای اعظم منچستر نسبت به یک نقاشی ضددینی در گالری هنر شهر منچستر که اریک بزرگ را در قامت مسیح مقدس تصویر کرده بود اعتراض کردند. ماه بعد پس از حذف یونایتد از نیمه‌نهایی لیگ قهرمانان توسط بورسیا دورتموند، کانتونای 30 ساله به فرگوسن اعلام کرد که نمی‌خواهد سال آخر قراردادش را در اولدترافورد بماند و مارتین ادواردز هم با پذیرش احمقانه این تصمیم ستاره فرانسوی عملا پشت کانتونا را در مواجهه با سران کلیسا خالی کرد. اما در فینال جام اتحادیه 1996 او که پس از گل با واکنش عجیب هواداران مواجه شده بود گفت که می‌خواهم 2 سال دیگر در اینجا بمانم... حالا یا کمتر یا بیشتر! اما از آنجا که او یک مرد غیرقابل پیش‌بینی بود بلافاصله اعلام کرد: البته در راس همه اینها تصمیم دارم بازنشسته شوم. فرگوسن آن روز را روزی غم‌انگیز برای یونایتد اعلام کرد و «تام دوچرتی» یکی از مربیان برجسته سابق باشگاه در جمله‌ای به یاد ماندنی گفت: شاه مرده است، زنده‌باد شاه. البته اشاره او به «شاه اریک» لقب کانتونا در اولدترافورد بود.

پیتر اشمایکل (1999)

ســنگربـان افسانــه‌ای دانمارکی تابستان 1999 پس از فتح سه‌گانه رویایی و آن بازگشت دراماتیک مقابل بایرن‌مونیخ در فینال لیگ قهرمانان، وداعی باشکوه داشت. او حالا به میانه چهارمین دهه زندگی‌اش رسیده بود و می‌دانست که باید از فوتبال پرزحمت جزیره عقب بکشد. در نوامبر 1998 یعنی 9 ماه پیش از جدایی، او فاش کرده بود که «من بین مسابقات به زمان بیشتری برای بازیابی نیاز دارم، بیش از آنچه در انگلستان در اختیار دارم. واقعا پشیمانم اما شاید تصمیم به رفتن از انگلستان بگیرم». او تصمیمش را با پیوستن با اسپورتینگ لیسبون عملی کرد و فرگی رفتن او را به «حفره بزرگ» تشبیه کرد و همان‌طور که مربی یونایتد پیش‌بینی کرده بود مارک بوسنیچ، فابین بارتز و تیم‌ ها‌وارد تا سر رسیدن «ادوین فان‌ درسار» در سال 2005 هیچ یک نتوانستند حفره درون دروازه شیاطین را پر کنند.

یاپ استام (2001)

یاپ استام در سال 1998 از آیندهوون به اولدترافورد آمد و در حالی‌که دوران موفقی را در باشگاه جدید سپری می‌کرد فروش شوک برانگیز او به لاتزیو در سال 2001 همه را متحیر کرد. او همان سال در زندگینامه‌اش «سر‌به‌سر» که در نشریه میرور چاپ شد با یونایتدها تسویه حساب کرد. او برادران نویل را «خیار چمپل‌های متحرک» خواند و فاش کرد که فرگوسن بدون اجازه آیندهوون با او مذاکره کرده بود. فرگوسن هم توجیه کرد که پول فروش 5/16 میلیون پوندی او به لاتزیو بیشتر از خود استام به درد باشگاه می‌خورد اما در سال 2007 با پشیمانی اعلام کرد: «از نقطه‌نظر بازی فروش او اشتباه بود. او هنوز به‌خوبی برای آژاکس بازی می‌کند!»

دیوید بکام (2003)

همه شما ماجرای طلاق بکام و فرگی را می‌دانید. شماره 7 مشهور شیاطین از یک بچه مزلف تیم‌های پایه کارینگتون منچستر تبدیل به یک ابر‌ستاره جهان چه در عالم فوتبال و چه دنیای سرگرمی‌ها شد. فرگی در ابتدای کار بکام در یونایتد او را به‌خاطر آنکه خودش را وقف فوتبال کرده بود و از رسانه‌ها پرهیز می‌کرد می‌ستود ولی در روزهای آخر بکام تبدیل به یک غول غیر‌قابل مهار رسانه‌ای در مقابل سرالکس شده بود. در نهایت فرگی که خود را حاکم بلامنازع و چهره اول اولدترافورد می‌دانست همان برخوردی را با ابر‌ستاره‌اش کرد که با یک سوسک مزاحم آشپزخانه می‌کرد. او در سال 2003 آن لنگه کفش معروف را در رختکن حواله بکام کرد و پس از آنکه در یک‌چهارم نهایی لیگ قهرمانان حاضر شد به شماره 7 سرکش خود بازی ندهد ولی به رئال‌مادرید ببازد، سرانجام او را هم با بالاترین قیمت ممکن به کهکشانی‌ها فروخت.

روی کین (2005)

وقتی در 34 سالگی باشگاه محبوبش را ترک می‌کرد، حقیقتا ترسناک‌ترین بازیکنی بود که یونایتد به خود دیده بود و در واقع به همین دلیل بود که فرگوسن او را کنار گذاشت. فرگی پس از یک دهه استفاده چماق‌گونه از هافبک دفاعی بزرگش برای سرکوب همه صداها در رختکن و درون زمین متوجه شده بود که نمی‌تواند روی یک بازیکن پا به سن گذاشته به‌عنوان رهبر نسلی شامل ریو فردیناند، درن فلچر، آلن اسمیت و جان اوشی حساب کند، بویژه که همه اینها از رفتار تحکم‌آمیز کین رنجیده‌خاطر شده بودند. دورانی بود که یونایتد هم در حال افول به نظر می‌رسید و هواداران در یک شعار‌نوشته بزرگ خواهان پایان یافتن عصر فرگی بودند، پس کین در 18 نوامبر 2005 مثل همیشه خود را قربانی سرمربی‌اش ساخت. بهانه این وداع درگیری لفظی او با کارلوس کرش، دستیار و سوگلی جدید پرتغالی فرگی بود. برای جایگزینی کاپیتان ایرلندی گزینه‌های کم‌کیفیتی مثل اریک جمباجمبا و کلبرسون به خدمت گرفته شدند و در نهایت جای او توسط بازیکنان زحمتکشی مثل درن فلچر و جان اوشی پر شد.

رود فان نیستلروی (2006)

مهاجم بزرگ آیندهوون با لقب «فان باستن جدید» در بهار 2000 به منچستر آمد و درست فردای تست پزشکی ناگهان فاش شد که رباط زانویش کشیده شده که این 9 ماه او را از میادین دور نگاه داشت و آیندهوون را عصبانی کرد اما فان نیستلروی این غیبت 9 ماهه ابتدای حضور در اولدترافورد را به خوبی جبران کرد تا توجه و احترام فرگی در این مدت و عیادت‌ها و دعوت‌هایی که از او شده بود را تلافی کرده باشد. البته دعوت از نیستلروی برای تمرین با یونایتد دردسرهایی هم داشت، از آن جمله واکنش رئیس وقت آیندهوون بود که فرگی را چنین متهم می‌کرد: «او خیال می‌کند پادشاه فوتبال است». البته وقتی که فرگوسن حاضر شد 19 میلیون پوند پول بابت یک مهاجم تازه از مصدومیت بازگشته بدهد همه این اختلافات ختم به خیر شد. مهاجم هلندی با حمایت‌های فرگی تبدیل به یکی از خطرناک‌ترین مهاجمان تاریخ باشگاه شد اما 5 سال بعد در فینال جام لیگ 2006 وقتی که به نیمکت‌نشین لوییز ساها بدل شد، اعتراف کرد: «من داشتم منفجر می‌شدم و شروع کردم به التماس به فرگوسن، چون احساس می‌کردم ضربه روحی بدی خورده‌ام». از همان لحظه او فهمید که دیگر جایی در اولدترافورد ندارد و مثل بکام راه سانتیاگو برنابئو را در پیش گرفت.

کریس رونالدو (2009)

شایعات جدایی رونالدو به مدت 2 فصل بر اولدترافورد سایه انداخته بود. بازیکنی که کرویف او را حتی از جرج بست و دنیس لاو هم برتر می‌دانست در فصل 8-2007 مجموعا 42 گل برای من‌یو زد و لیگ برتر و لیگ قهرمانان اروپا را فتح کرد. از همان موقع پیدا بود که رونالدو چشم به راه روزهای درخشان‌تری در جنوب اروپاست و وفاداری اندکی به یونایتد دارد اما فرگوسن نمی‌خواست این را بپذیرد و چهارمین ستاره‌اش پس از بکام، نیستلروی و هاینتزه را به رئال بفرستد. او فلورنتینو پرس، رئیس تازه بازگشته رئال را یک حیوان خطاب کرد و گفت: «رونالدو؟ من حتی یک ویروس هم به آن حیوان نمی‌فروشم».البته او به قولش وفادار ماند و نه یک ویروس بلکه جواهری پرتغالی به ارزش 80 میلیون پوند را به فلورنتینو پرس فروخت.

منبع: Soccernet