۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۶:۴۷

سزامی همچنان قربانی می‌گیرد؟

شهید دکتر مجید شهریاری همراه با شهید دکتر مسعود علی‌محمدی، دکترای فیزیک ذرات بنیادی و عضو هیات علمی دانشگاه تهران، از مشاوران تيم ایران در پروژه مهم سزامی بودند. طرح استفاده از تابش سینکروترون برای علوم و کاربردهای تجربی در خاورمیانه یا همان «سزامی» ایده‌ای بین‌المللی است که برای نخستین بار در سال 1997 و از سوی «هرمان وینیک» از مرکز شتابده خطى الکترون در دانشگاه استنفورد آمریکا و گوستاف آدولف ووس از مرکز سینکروترون آلمان با هدف استفاده از تحقیقات علمی و پژوهشی برای همگرایی بیشتر ملت‌ها و گسترش صلح ارائه شد. این طرح با مشارکت چندین کشور خاورمیانه در نهایت به راه‌اندازی مرکزی بین‌المللی موسوم به تابش «سینکروترون» در منطقه خاورمیانه ختم می‌شود که از چندین سال پیش و تحت نظارت دقیق یونسکو آغاز شده است. کشور ما علاوه بر اینکه چند سالی است عضو شورای سزامی شده در تلاش برای رسیدن به خودکفایی در این فناوری است از این رو محققان کشور برای ساخت شتابگر ملی کوشش می‌کنند. طرح سزامی (مرکز تابش سینکروترون برای تحقیقات و علوم کاربردی در خاورمیانه) مربوط به بهره‌برداری از یک دستگاه سینکروترون در منطقه است. سینکروترون دستگاهی است که در تحقیقات علوم بنیادی، فناوری نانو، زیست‌فناوری، باستان‌شناسی، علم ساختارشناسی، مهندسی مواد، محیط زیست، تهیه داروهای نوین و پزشکی و برخی صنایع نظامی و فضایی کاربرد دارد. اغلب سینکروترون‌های نسل سوم در کشورهای اروپایی، ایالات متحده و نیز چین و ژاپن قرار دارد و در خاورمیانه و آفریقا و کشور ایران، سینکروترونی برای تحقیقات دانشمندان وجود ندارد. ایران از اعضای موسس پروژه منطقه‌ای سزامی در سال 1999 بود و در سال 2007 با تصویب مجلس رسما به عضویت این طرح علمی درآمد. ایران حتی در کنار ارمنستان و اردن در سال 1999 به‌عنوان نامزد مکان نصب پروژه سینکروترون خاورمیانه مطرح شد ولی در نهایت کشور اردن موفق به دریافت این امتیاز شد. علاوه بر ایران، اردن، رژیم اشغالگر قدس، ترکیه، فلسطین و پاکستان در زیر چتر یونسکو موسسان سزامی در سال 2002 بوده‌اند. ارمنستان 2 سال بعد این مرکز بین‌المللی را ترک کرد و خود اقدام به به ساخت سینکروترون ملی کرد. ایران نیز بعد از 10 سال مطالعات اولیه ساخت سینکروترون ملی را آغاز کرد. بسیاری از محققان ایرانی از طرف ایران ولی با حمایت سزامی به مراکز سینکروترون اروپایی و ژاپن فرستاده شدند و در واقع تعداد زیادی از پژوهشگران ایرانی در زمینه تکنولوژی شتابدهنده و استفاده از آن تربیت شدند و به ایران بازگشتند. اولین مسؤول آموزش این پروژه رضا منصوری، استاد فیزیک ایرانی است که در سال‌های 2001 تا 2003 معاون پژوهش وزارت علوم دولت ایران بود. این پروژه قرار بود در سال 2014 به‌طور کامل راه‌اندازی شود ولی با خروج رئیس فنی ایتالیایی با نام گاییتانو وینولا و نیز 2 تن از متخصصان ایرانی در طراحی این پروژه منطقه‌ای در سال 2010 احتمال موفقیت پروژه به‌طور چشمگیری کاهش یافته است. طبق شواهد موجود، ایران در سال 2011 از این طرح خارج خواهد شد و شروع به ساخت سینکروترون ملی خود خواهد کرد اما نکته مهم در این بین حضور چند چهره علمی رژیم صهیونیستی در پروژه سزامی است. حضور دانشمندان اسرائیلی در این پروژه زمانی جالب توجه است که پس از ترور دکتر علی‌محمدی «برخی شواهد» از ارتباط چهره‌های علمی رژیم صهیونیستی با سرویس‌های امنیتی این رژیم برای شناسایی دانشمندان هسته‌ای کشورمان حکایت دارد. با این حال سال گذشته پس از اینکه گمانه‌های ارتباط پروژه سزامی با ترور علی‌محمدی مطرح شد، رئیس مرکز همکاری‌های علمی و بین‌المللی کوشید تا این ارتباط را به‌طور کامل رد کند. وی در گفت‌وگو با مهر ضمن تایید فعالیت علی‌محمدی در سزامی گفت: استاد مسعود علی‌محمدی به عنوان نماینده ایران در سزامی فعالیت می‌کرده و در جلسات شورای بین‌المللی سزامی حضور داشته و به جز این فعالیت تحقیقاتی دیگری در سزامی نداشته است. محمدحسین دوستدار در نهایت نتیجه‌گیری می‌کند: اتفاقی که برای دکتر مسعود علی‌محمدی افتاد نمی‌تواند به فعالیت وی در شورای بین‌المللی سزامی ارتباط داشته باشد. فعالیت در سزامی یک فعالیت صلح‌آمیز بوده و علمی است. با این حال استفاده رژیم صهیونیستی از «چهره‌های علمی» برای دستیابی به اهداف امنیتی و اطلاعاتی شیوه دور از ذهنی نیست. از سوی دیگر اجرا شدن پروژه سزامی در کشور اردن که رابطه‌های امنیتی گسترده‌ای با رژیم صهیونیستی دارد و طبیعتا چترهای امنیتی جمهوری اسلامی در این کشور کمرنگ‌تر است، از دیگر نقاط مبهم در پروژه سزامی است. نام دکتر فریدون عباسی نیز در قطعنامه 1737 شورای امنیت سازمان ملل به‌عنوان یکی از افراد مرتبط با فعالیت‌های هسته‌ای ایران ذکر شده و مشخص است که از مدت‌ها قبل، برای حذف فیزیکی وی برنامه‌ریزی شده است. این دانشمند هسته‌ای از ابتدای انقلاب عضو سپاه پاسداران بوده و 3 دور در جبهه جنگ عراق علیه ایران حضور داشته است. وی بعد از جنگ دکترای فیزیک هسته‌ای گرفته است. عباسی
52 ساله از متخصصان لیزری است. فریدون عباسی ریاست گروه فیزیک در دانشگاه امام حسین سپاه پاسداران را هم برعهده دارد. وی روز دهم اردیبهشت ماه 1386 توسط محمود احمدی‌نژاد، رئیس‌جمهور به علت خدمات علمی به کشور، به‌عنوان استاد نمونه کشوری و 27 مهرماه امسال نیز در مراسمی در دانشگاه شهید بهشتی که با حضور پرویز داوودی و غلامعلی حدادعادل برگزار شد، مورد تقدیر قرار گرفت. فریدون عباسی دوانی از سال 72 عضو هیات علمی دانشکده فیزیک دانشگاه امام حسین سپاه شده و در ادامه به ریاست دانشکده فیزیک این دانشگاه رسیده است.

ارسال نظر
captcha
پربیننده