گروه سیاسی:
فردا مذاکره ایران با گروه 1+5 برگزار میشود. آمریکا، انگلیس، فرانسه، روسیه، چین و آلمان پس از 15 ماه فرار از مذاکره فردا، 15 آذر (6 دسامبر) در مقابل ایران قرار میگیرند. در همین راستا سعید جلیلی، دبیر شورایعالی امنیت ملی روز گذشته توضیحات مهمی درباره چارچوب این مذاکره ارائه کرد. توضیحاتی که به اعتقاد کارشناسان میتواند تا حدود زیادی ثبات راهبرد هستهای ایران را از هماکنون اثبات کند. به گزارش «وطنامروز» دبیر شورایعالی امنیت ملی کشورمان در ابتدای نشست خود با خبرنگاران به بیفایده بودن راهبرد فشار علیه ایران اشاره کرد و بازگشت 1+5 به میز مذاکره را دلیلی بر اثبات بیفایده بودن این راهبرد دانست. سعید جلیلی گفت: «15 ماه از گفتوگوهای قبل گذشت و طرف گفتوگو در این 15 ماه در یک راهبرد غلط به اسم فشار مسیری را طی کرد که امروز بیفایده بودن و پرهزینه بودن آن مسیر را بیش از همیشه تجربه میکند. امروز حقانیت منطق و حقوق جمهوری اسلامی ایران و غیرقابل انکار بودن ظرفیتهای جمهوری اسلامی ایران بیش از همیشه روشن است». جلیلی در ادامه اما به نکتهای اشاره کرد که این روزها مورد توجه و تاکید مقامات کشورمان است.
وی نقش سازمانهای بینالمللی در ترور دانشمندان هستهای کشورمان را یک رسوایی بزرگ برای شورای امنیت دانست: «در کنار ناکارآمدی، پرهزینه بودن، بیفایده و بنبست بودن راهبرد فشار، این راهبرد امروز با رسوایی بزرگی همراه شده است؛ رسوایی همسویی با تروریسم؛ اینکه بازرسان آژانس اسامی دانشمندان را اعلام و شورای امنیت آنها را در فهرست قطعنامهها قرار دهد و با اقدام تروریستی در جهت اجرای قطعنامه این دانشمندان هدف قرار گیرند رسوایی بزرگی برای شورای امنیت است که باید به جامعه جهانی درباره آن پاسخ دهد». جلیلی این موضوع را نیز نشانهای بر حقانیت جمهوری اسلامی ایران و بیفایده بودن راهبرد فشار دانست. وی گفت: ترور نشانه استیصال راهبرد فشار است. ترور شهید پروفسور شهریاری از یک سو مهر بطلانی است بر راهبرد فشار و از سوی دیگر پشتوانه محکمی برای دفاع از حقانیت ملت ایران و آرمانهای انقلاب اسلامی». به اعتقاد کارشناسان، این بخش از صحبتهای جلیلی میتواند در روند مذاکره ایران با 1+5 بسیار تاثیرگذار باشد. اینکه اکنون حلقه فشار به ایران با حضور آژانس بینالمللی انرژی هستهای، شورای امنیت و جوخههای ترور آشکار شده، میتواند برای تحرک جمهوری اسلامی پشت میز مذاکرات ایجاد فضا کند. از سوی دیگر میتواند برای طرف مقابل این هشدار را داشته باشد که رفتار آنان در مقابل ایران به گونهای است که حق هرگونه عدم اعتماد و عدم مذاکره را برای خود محفوظ میدارد. دبیر شورایعالی امنیت ملی کشورمان در ادامه اظهارات خود به شکست غرب در راهبردهای اتخاذی علیه ایران اشاره کرد. سعید جلیلی در اینباره گفت: ما از اینکه طرفهای گفتوگو پس از 15ماه طی مسیر بینتیجه، امروز به این نتیجه رسیدهاند به گفتوگو بازگردند، استقبال میکنیم اما این را برای ادامه مسیر کافی نمیدانیم.
این جمله سعید جلیلی مقدمهای بود تا وی در آستانه مذاکرات یک هشدار جدی را خطاب به 1+5 بیان کند. جلیلی در ابتدای تبیین شرایط جمهوری اسلامی برای تداوم مذاکرات، پایان راهبردهای گذشته در قبال ایران را مورد تاکید قرار داد. وی تصریح کرد: لازمه تداوم گفتوگوها کنار گذاشتن راهبرد غلط گذشته است و گفتوگوها در راهبرد دومسیره پیشاپیش بیفرجام خواهد بود، همانطور که در گفتوگوهای ژنو یک و 2 اجازه ندادیم حقوق ملت ایران موضوع گفتوگو قرار بگیرد، تکرار میکنیم که «حقوق ملت ایران مفروض گفتوگوهاست و به هیچ عنوان نمیتواند موضوع گفتوگو باشد». این هشدار جلیلی تاکیدی چند باره بود بر موضع جمهوری اسلامی که نخستینبار توسط رئیسجمهور بیان شد و در ادامه مورد تاکید دبیر شورای امنیت ملی قرار گرفت. درحالی که طی روزهای اخیر مقامات ایالات متحده به همراه برخی مقامات انگلیس و فرانسه به شکل حساب شده، پیگیری گفتوگو با ایران براساس همان محورهای مذاکرات گذشته را مطرح میکردند؛ این اظهارنظر سعید جلیلی به معنای عدم اعتقاد جمهوری اسلامی به این موضوع و قاطعیت ایران در پایداری بر این موضع است. سعید جلیلی در ادامه این موضع را صریحتر بیان کرده است: «جمهوری اسلامی ایران امروز با آمادگی بیش از همیشه به لحاظ ظرفیتها و موقعیت خوب منطقهای، سیاسی و اقتصادی، بانشاط، انسجام، اقتدار و منطق روشن وارد گفتوگو خواهد شد. سوالات و پیشنهادهای روشنی داریم که به صراحت در نامه 15تیر ماه اعلام کردهایم. هرگونه طي مسیر آینده براساس رفتار طرف مقابل تنظیم خواهد شد. امید داریم بویژه با توجه به نابسامانیهایی که در زمینههای اقتصادی و سیاسی برخی از این کشورها با آن روبهرو هستند مسیری را انتخاب نکنند که به خاطر کلوبی از قدرت، هزینههای بیشتری را به ملتهای خود تحمیل کنند و ملتهای خود را از فایدهای که در تعامل با ملت ایران میتوانند داشته باشند بیش از این محروم نکنند». این بخش از صحبتهای جلیلی در واقع اتمام حجت جمهوری اسلامی ایران با 1+5 بود. دبیر شورایعالی امنیت ملی هشدار داد که مبنای مذاکرات، نامه 15 تیرماه است که ایران در آن نامه سوالات دکتر احمدینژاد از غرب را مطرح کرده است. به عبارت دیگر به اعتقاد ایران مختصات مذاکرات براساس سوالات ایران و پاسخ 1+5 تعریف میشود. در ادامه، جلیلی تاکید کرده که تداوم و مسیر مذاکرات وابسته به رفتار 1+5 در قبال این مختصات است. به عبارت دیگر اگر 1+5 در مذاکرات فردا، نسبت به این تاکید چند ماهه جمهوری اسلامی ایران بیاعتنایی کند، آنگاه این ایران است که مسیر مذاکرات را تعیین میکند و البته تصمیم ایران درباره این موضوع میتواند برای 1+5 بسیار پرهزینه باشد. به همین دلیل جلیلی طرفهای مقابل را به نابسامانیهای داخلی در این کشورها ارجاع داده است.