گروه بین‌الملل: فقط 2 روز طول کشید که اعضای داعش فتواها برای اجرای حکم شریعت «خود» را صادر کنند که براساس آن صدها نیروی پلیس و کارمندان دولت را بدون اینکه محاکمه‌ای شوند، اعدام کردند. به نظر می‌رسد حمله داعش به موصل که در آن چند هزار نیروی آن حضور داشتند، بسیار سریع صورت گرفت اما دستاوردهایی که این گروه به دست آورده است، نتیجه چندین سال برنامه‌ریزی بوده است. در همین راستا برایان فیشمن، پژوهشگر مبارزه با تروریسم در موسسه آمریکای جدید اعلام کرد: آنچه ما در عراق امروز شاهد آن هستیم اوج تلاش‌های داعش از زمان تاسیس آن در سال 2006 بوده است. بررسی تاریخ این گروه نشان می‌دهد داعش از آنچه مسؤولان آمریکایی تصور می‌کنند بسیار بلندپروازتر و کارآمدتر است. این گروه که به ناآرامی‌هایش معروف است اهداف مشخصی را برای تشکیل «خلافت اسلامی» ترسیم کرده است که شامل مناطق سنی‌نشین در عراق و سوریه می‌شود. گزارش‌های سالانه نیز نشان می‌دهد که این گروه به پیشروی‌هایی برای تحقق اهداف خود دست یافته است. در سایه رهبری ابوبکر البغدادی بر داعش نشان داده شد که این گروه دست به خشونت‌های بی‌امان می‌زند و برای اجرای اهداف خود بسیار رادیکالی عمل می‌کند. به گزارش روزنامه نیویورک‌تایمز، در سال 2007 داعش کتابچه‌ای را منتشر کرد که در آن دیدگاه خود را درباره عراق مطرح و تصمیم خود را برای مقابله با نظام این کشور به عنوان طرفی که قدرت مطلق را عملا در اختیار دارد، اعلام کرد. براساس این دیدگاه، نگرش‌های عقیدتی بر ارائه خدمات اولویت می‌یابد. در این کتابچه عنوان شده است که «بهبود اوضاع مردمی که تحت کنترل داعش هستند، اهمیت کمتری از وضعیت دینی آنها دارد». از مهم‌ترین اقداماتی که داعش براساس این کتابچه باید انجام دهد آزادسازی اهل تسنن از زندان‌هاست. گزارش‌های سالانه که به تازگی چاپ شده، نشان می‌دهد داعش از طریق حملات انتحاری و خودروهای بمب‌گذاری شده توانسته است به موفقیت‌هایی دست یابد. اواسط سال 2012 هنگامی که قدرت این گروه بیشتر می‌شد، بیانیه‌های سازمان ملل نشان می‌داد تعداد قربانیان غیرنظامی در عراق در حال افزایش است. در همان حال آنتونی جیه بلینکین، مشاور امنیت ملی و معاون جو بایدن، معاون رئیس‌جمهور آمریکا اعلام کرد خشونت در عراق به پایین‌ترین سطح در تاریخ رسیده است. این مساله نشان می‌دهد که پیش‌بینی‌ها نسبت به آینده داعش در پایان دوره اشغالگری آمریکا محدود بوده است. در جنگ طایفه‌ای سال 2006 تندروها با وحشی‌گری‌هایشان باعث شدند مردم با آنها دشمن شوند و آنها از شکست به دست قبایلی که به کمپین مبارزه با تروریسم پیوسته بودند، رنج می‌بردند. با تشدید جنگ داخلی فرامرزی در سوریه، داعش به این نتیجه رسید که فرصت‌های جدیدی برای پیشرفت دارد و بسیار قبل‌تر از اینکه بخواهد از سوریه به موصل حمله کند از موصل به سوریه حمله کرد. داعش در سوریه براساس یک استراتژی خاص به قدرت دست یافت، نخست اینکه دست به حملات استراتژیک برای تحت کنترل درآوردن منابع همچون انبارهای سلاح، چاه‌های نفت و انبارهای حبوبات بزند و در عین حال از درگیری‌های طولانی با نیروهای نظامی سوریه اجتناب ورزد. در حالی که رخدادها در موصل بسیار غافلگیر‌کننده بود داعش از بیش از یک‌سال قبل حضور خود بر الرقه در سوریه و حضور خود در فلوجه در غرب عراق را از 6 ماه قبل تشدید می‌کرد. ژنرال مایکل تی.ولین یک مسؤول عالیرتبه در سازمان اطلاعات نظامی در ماه فوریه در مقابل کنگره آمریکا اعلام کرد داعش ممکن است تلاش کند اراضی را در عراق و سوریه تحت تصرف خود درآورد تا قدرت خود را در سال 2014 نشان دهد. در حال حاضر و به دلیل آنکه اوضاع در عراق نابسامان شده است این تصمیم دولت باراک اوباما مبنی بر مسلح نکردن مخالفان میانه‌رو در سوریه آماج انتقادات مخالفان قرار گرفته، مخالفان می‌گویند این اقدام به تندروها اجازه داد تا به قدرت دست یابند. همچنین یک مسؤول آمریکایی در زمینه مبارزه با تروریسم روز جمعه گذشته اعلام کرد به نظر می‌رسد این گروه از یک استراتژی منطقه‌ای استفاده می‌کند که به سوریه و عراق به عنوان میدان جنگی قابل مبادله نگاه می‌کند که اجازه انتقال منابع و نیروهای انسانی را جهت تحقق اهداف نظامی می‌دهد. قدرت گرفتن داعش به صورت مستقیم به میراثی که آمریکایی‌ها در عراق بر جای گذاشته بودند، برمی‌گردد؛ زیرا زندان‌های آمریکا یک عرصه حاصلخیز برای رهبران تندرو جهت آماده کردن دیگر افراد بوده است. پس از اینکه ایمن الظواهری، رهبر القاعده به داعش دستور داد تا به عراق عقب‌نشینی کند و عملیات در سوریه را برای جبهه النصره بگذارد، داعش رسما از سوی القاعده در اوایل سال جاری میلادی طرد شد. این جدایی باعث شد خصومت شدیدی میان این دوگروه صورت بگیرد. داعش در سوریه در تصرف بر مناطق خارج شده از کنترل نظامیان سوریه متمرکز بوده است اما در عراق این گروه از ناامیدی اهل تسنن نسبت به دولت نوری مالکی سوءاستفاده کرده است تا به ائتلاف‌هایی با گروه‌های مسلح اهل تسنن دست یابد که از جمله این گروه‌های مسلح همان گروهی است که مسؤولان سابق در حزب بعث آن را راهبری می‌کنند. با وجود اینکه بسیاری از این گروه‌ها از جمله بعثی‌ها و دیگر شبه‌نظامیان برخی قبایل با داعش به دلیل وجود یک دشمن مشترک همکاری می‌کنند اما منابعی که داعش از آن برخوردار است باعث می‌شود آنها به ائتلافی طولانی‌مدت‌تر دست یابند که این امر کنترل مناطق مجدد برای دولت نوری مالکی را دشوارتر می‌کند.