گروه سیاسی:
برخي يافتههاي اخير نهادهاي اطلاعاتي حاكي از آن است كه آمريكا شنود و ديگر فعاليتهاي اطلاعاتي را عليه تركيه و برزيل بهدليل نقشآفريني مستقل درباره ايران بهطور جدي در دستور كار قرار داده است. تارنماي اطلاعاتي «گزارش وين مدسن» (wayne madsen report) در گزارشي تاكيد كرده است كه سازمان اطلاعاتي آمريكا از زماني كه دولت اين كشور پي برد برزيل و تركيه قصد ندارند لزوما از همه سياستهاي اين كشور درباره ايران بويژه در موضوع هستهاي پيروي كنند، فاز جديدي از عمليات اطلاعاتي عليه اين 2 كشور را كليد زده است.
به گزارش ایران هستهای، در اين گزارش كه كارشناسان اطلاعاتي محتوا و نتيجهگيريهاي آن را تاييد كرده و همچنان معتبر ميدانند، آمده است: «دولت اوباما مجوز افزايش جمعآوري علائم اطلاعاتي عليه اين 2 كشور را صادر كرده است. از ديد دولت آمريكا، اين 2 كشور در تلاش بودهاند تا لااقل يك عضو دائم شوراي امنيت قطعنامه 1929 را وتو کنند و به همين دليل با روسيه و چين در حال رايزني مخفيانه بودهاند». قطعنامه 1929 كه ششمين قطعنامه شوراي امنيت عليه موضوع هستهاي ايران محسوب ميشود در تاريخ 19 خرداد 1389 صادر شد اما تركيه و برزيل به آن راي منفي دادند. اين امر، دولت آمريكا را بشدت خشمگين كرد بهگونهاي كه گري سيمور، مشاور باراك اوباما اخيرا طي يك سخنراني در موسسه نيكسون شهر واشنگتن گفته بود، تركيه در موضوع ايران ديگر يك كشور بيطرف محسوب نميشود. تارنماي اطلاعاتي «گزارش وين مدسن» در بخش ديگري از گزارش خود آورده است: «بخش اهداف منطقهاي آژانس امنيت ملي آمريكا تاكتيك surge را عليه نمايندگيهاي تركيه و برزيل در پكن، مسكو، نيويورك و همچنين عليه وزارتخانههاي كليدی اين كشورها اعمال كرده است».
گفتنی است روابط ایران و ترکیه پس از امضای بیانیه تهران، وارد مرحله جدیدی شد. بیانیه تهران ۲۷ اردیبهشت ماه سال جاری در پایان کنفرانس بینالمللی خلع سلاح تهران درباره تبادل هستهای ایران و غرب در کشور ترکیه میان 3 کشور ایران، برزیل و ترکیه به امضا رسید. علیرغم سعی ترکیه و برزیل با اتکا به این بیانیه برای جلوگیری از صدور قطعنامه چهارم علیه ایران، قطعنامه چهارم شورای امنیت سازمان ملل متحد علیه ایران صادر شد. «ترکیه و برزیل» در واکنش به بیتوجهی 1+5 به بیانیه تهران، قطعنامه چهارم شورای امنیت علیه جمهوری اسلامی، رای منفی دادند. واکنش غیرمنطقی غرب و صدور قطعنامه علیه ایران موجب شد تا برزیل و ترکیه به عنوان 2 کشور حامی جمهوری اسلامی وارد موضوع هستهای کشورمان شوند. پس از آن بود که اردوغان نگرانى غرب در مورد آنچه جاهطلبىهاى هستهاى ايران میخواند تنها یک ادعا دانسته و آن را رد کرد.
علاوه بر این ترکیه پیش از این در راستای حمایت از برنامه هستهای ایران اعلام کرده بود که اگر اسرائیل اجازه دارد که تسلیحات هستهای انبار کند، چرا ایران چنین اجازهای نداشته باشد؟ از سوی دیگر به عقيده صاحبنظران سياسي، روابط مستحکم ايران و برزيل نیز پس از این بیانیه وارد مراحل تازهاي شده و هر روز ابعاد جديدي از همکاريهاي مشترک در حال شکلگيري است. رئیسجمهور آبانماه گذشته، براي اولين بار پس از پيروزي انقلاب، در راس يک هيات بلندپايه سياسي و اقتصادي از برزيل ديدن کرد. تحليلگران سياسي در آمريکاي لاتين و خاورميانه، اين سفر را به مثابه خنثي شدن تلاشهاي ديپلماتيک و تبليغاتي آمريکا و رژيم صهيونيستي براي ممانعت از شکلگيري محور همکاري ايران و برزيل توصيف کردهاند. حمايت لولا داسيلوا، رئيسجمهوري پيشين برزيل از مواضع هستهاي جمهوري اسلامي ايران، يک شوک سياسي به آمريکا و برخي از کشورهاي اروپايي دنبالهرو سياستهاي آمريکا وارد کرد و نشان داد که برخلاف تبليغات غيرواقعي غربيها، جمهوري اسلامي ايران نهتنها در انزوا قرار ندارد بلکه مواضع منطقي و اصولي ايران، هر روز از حمايتهاي بيشتري در جامعه بينالملل برخوردار ميشود.
گفتنی است بیتوجهی كشورهاي غربي به بیانیه تهران موجب نشد تا ترکیه و برزیل از اجرا شدن مفاد این بیانيه دست بکشند چه؛ وزیر خارجه ترکیه پس صدور قطعنامه چهارم علیه جمهوری اسلامی از توافق کشورش با برزیل برای ادامه تلاشها بهمنظور عملی کردن بیانیه تهران برای مبادله سوخت با ایران خبر داد. «احمد داوود اوغلو»، اظهار کرده بود: «برخلاف تحریمهای جدید شورای امنیت سازمان مللمتحد، آنکارا در نظر دارد بیانیه تبادل سوخت هستهای را که با ایران امضا کرد، فعال نگه دارد».وی با اشاره به گفتوگوی خود با همتای برزیلیاش «سلسو آموریم»، تاکید کرد ترکیه و برزیل توافق کردهاند برای اجرای این بیانیه تلاش کنند.
دور بعدي مذاكرات ايران و 1+5 احتمالا اوایل بهمن امسال در استانبول تركيه برگزار خواهد شد. بر مبنای آخرین رایزنیهای انجام شده به احتمال زیاد تیمهای مذاکرهکننده ایران و 1+5، هفته اول بهمن دور جدید گفتوگوهای خود را آغاز خواهند کرد. در مذاکرات ژنو 3 که روزهای 15 و 16 آذر 1389 برگزار شد، 2 طرف توافق کردند که موضوع مذاکرات آتی، «یافتن نقاط مشترک برای همکاری» باشد. ترکیه در این مذاکرات فقط به عنوان میزبان حضور خواهد داشت. ايران پيشنهاد كرده است كه دور بعدي مذاكرات هم در برزيل برگزار شود.