گروه اقتصادی:
وقتی کاهش قیمت پیامک‌های فارسی و گران شدن پیامک‌های لاتین به تصویب رسید، مشترکان اپراتورهای اول و دوم و خطوط دائمی و اعتباری برای ارسال پیامک های فارسی ترغیب شدند. البته این اشتیاق دیری نپایید و عطای ارسال پیامک فارسی را به لقایش بخشیدند و نوشتن فینگیلیش (فارسی نوشتن با حروف انگلیسی) را ترجیح دادند. اما مشکل چه بود که دلسوزان زبان فارسی را ناامید کرد؟ شما فرض کنید که مشترک یکی از اپراتورهای کشور قصد دارد پیامکی فارسی را نوشته و ارسال کند. مشترک مورد نظر برای اینکه از دفترچه تلفن موبایل نامی که به انگلیسی ذخیره شده را برای ارسال پیدا کند باید حتما زبان موبایل را تغییر داده و در فرآیندی چندین ثانیه‌ای شماره موبایل مقصد را برای ارسال پیدا کند. قطعا کسی که قصد دارد پیامک‌هایی را با عجله و سرعت بفرستد فینگیلیش را به فارسی ترجیح می‌دهد. آیا تا کنون ضرورت ایجاد برنامه نرم‌افزاری که بتوان مثلا زبان موبایل‌ها را فقط با یک گزینه تغییر داد احساس نشده است؟ چه کسی باید چنین ضرورت هایی را احساس کند؟ اصلا اپراتورهای تلفن همراه چه وظایفی دارند؟ آیا وظیفه اپراتورها فقط ارائه سیمکارت و برقراری تماس است و هیچ وظیفه دیگری ندارند؟
بهبود خدمات مخابراتی؛ قربانی متولیان سودجو
دکتر علی‌اکبر جلالی، استاد دانشگاه علم و صنعت و بانی روستاهای الکترونیکی درباره وظایف اپراتورها به «وطن‌امروز» می‌گوید: بی‌تردید در آینده نه‌چندان دور تلفن همراه به مهم‌ترین ابزار ارتباطی و ابزار کسب و کار تبدیل می‌شود به همین دلیل در کشورهای توسعه‌یافته سرمایه‌گذاری‌های زیادی برای ایجاد نرم‌افزارهایی که بتوانند از طریق تلفن همراه به ارائه خدمات گسترده بپردازند، انجام شده است. به‌عنوان مثال استفاده از تلفن همراه اکنون به‌عنوان یک بانک همراه یا کیف پول الکترونیکی است و نشان از آن دارد که این وسیله مهم در چرخه اقتصادی مردم نقش تعیین‌کننده‌ای در ایجاد اشتغال و خدمت به مردم ایفا می‌کند. این نکته حائز اهمیت است که با توسعه نرم‌افزارهای سه‌بعدی بر کیفیت خدمات تلفن همراه افزوده می‌شود. به همین دلیل بیشتر کشورهای پیشرفته نظیر کره‌جنوبی اکنون به دنبال تولید تلفن همراه نسل پنجم هستند که دارای پهنای باندی برابر یکهزار و 24 مگابیت است یعنی 8 هزار برابر بیشتر از بالاترین سرعت دسترسی کنونی تلفن همراه در ایران.
دکتر جلالی می‌افزاید: دلیل عمده‌ای که کره‌جنوبی تا سال 2012 می‌خواهد 24 میلیارد دلار هزینه کند تا به این فناوری برای ارائه خدمات نوین نسل پنجم تلفن همراه برسد، چیست؟ واضح است که آنها می‌خواهند بازار فردای این فناوری را در دست بگیرند و از این طریق با سرمایه‌گذاری‌های هنگفت، آینده مطلوب سودآوری را برای خود رقم بزنند.
گوشی گران، خدمات ارزان
درمثالی که در ابتدای مطلب آورده شد ضرورت نظارت بر عملکرد اپراتورها احساس می‌شود. اپراتورهایی که احساس مسؤولیت چندانی ندارند و مشترکان فکر می‌کنند که دنبال سودجویی هستند نه خدمت‌رسانی در قبال هزینه. برنامه‌های نرم‌افزاری که در بازار ارتباطات ارائه می‌شود توسط چه شرکت‌هایی طراحی می‌شود و چه ضمانتی است که کاربران از لحاظ امنیت نرم‌افزاری و کارآیی دچار مشکل نشوند؟ اصلا چه ارگانی باید به کار نرم‌افزارها نظارت کند؟ چه ارگانی باید وظایف اپراتورها و خدمات آنها به مشترکان را بررسی و با کم‌کاران برخورد کند؟ دکتر در این باره می‌گوید: برای استفاده مناسب از تلفن همراه، اپراتورها باید خدماتی را که قابل عرضه است از طریق رسانه‌های گروهی و نهادهایی که مسؤولیت آموزش شهروند الکترونیکی را دارند به مردم آموزش دهند چرا که اغلب مردم با وجود داشتن گوشی‌های پیشرفته گرانقیمت، متاسفانه هنوز نهایت کار با آنها را بلد نیستند و در استفاده از نرم‌افزارهای نصب شده توان کار با آن را ندارند. مشکل اصلی عدم آگاهی مردم به خدماتی است که از طریق تلفن همراه ارائه شده و آنها برای شناسایی دقیق کار با آن را ندارند و اپراتورها نیز به کاربران آموزش و آگاهی لازم را در قالب تسهیلات خدماتی نمی‌دهند. وی ادامه می‌دهد: اپراتورهای تلفن همراه باید بخشی از وظایف خود را صرف توسعه فنی و ارتقای سیستم‌های ارتباطی و در عین حال امنیت در بحث فرهنگسازی و آموزش اختصاص دهند و با درک مخاطبان خود شرایطی را فراهم کنند که بیشتر کاربران و مشترکان بتوانند با روش ساده‌ای از خدمات تلفن همراه بهره‌مند شوند. استاد دانشگاه علم و صنعت می‌افزاید: در دنیای پیشرفته ارتباطات اکنون نرم‌افزاری وجود دارد که متن انگلیسی روی تلفن همراه را با فشار دکمه‌ای به فارسی و دیگر زبان‌های رایج دنیا و برعکس تبدیل می‌کند که این نرم‌افزار باید توسط اپراتورهای خدمات‌رسان در گوشی‌های همراه کاربران و مشترکان ارائه شود که این شاید جزئی از پاسخ نیازهای مخاطبان یا کاربران گوشی‌های همراه باشد.متاسفانه در ایران اپراتورها بیشتر به دنبال منافع اقتصادی کوتاه‌مدت خود هستند و با توجه به نیاز مردم به بسته‌های نرم‌افزاری، آنها حتی از ارائه خدمات بسیار ابتدایی کوتاهی کرده و مسائل مالی و سود را در اولویت قرار می‌دهند و بر ارائه خدمات کیفی متنوع و تسهیل آن برای کاربران کوتاهی می‌کنند.
نسل سوم تلفن همراه درابهام
متاسفانه در ایران هنوز تلفن همراه نسل سوم در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته و با وجود اینکه قرارداد آن با یک شرکت سرمایه‌گذاری منعقد شده اما از آن خبری نیست و معلوم نیست با چه پهنای باندی قرار است تلفن همراه نسل سوم را در اختیار مردم قرار دهند. اکنون در دنیای استاندارد، ارائه خدمات نوین و تسهیل خدمات جانبی و... تلفن همراه نسل سوم حدود 7 مگابیت در ثانیه است و این در حالی است که اینترنت پرسرعت خانوارهایی که می‌توانند از آن استفاده کنند متاسفانه 128 کیلوبیت در ثانیه است و این نشان می‌دهد که هیچ برنامه‌ریزی خاصی در ارائه خدمات در ایران متناسب با این نیست. در چنین شرایطی چگونه می‌توان برنامه‌های نرم‌افزاری مناسبی را برای تلفن همراه در کشور تهیه کرد. تا وقتی سیاست‌های مسؤولان توسعه فناوری اطلاعات بویژه تلفن همراه در کلان و چشم‌انداز روشنی در این حوزه مشخص نشود، هرگز بخش خصوصی و برنامه‌ریزان ریسک ورود به فضای تلفن همراه را نمی‌خواهند.