صرف نظر از آنکه تحولات در چه نقطه‌ای از جهان و چگونه در حال رخ دادن است، نباید این نکته را از نظر دور داشت که هر تغییری در جهان عقبه‌ای تاریخی دارد که در طول مدت‌زمان قابل توجهی خشم و نارضایتی به عنوان چاشنی اصلی آن با یکدیگر ترکیب شده و ایزوتوپی را ایجاد می‌کنند که مشتعل و پس از آن به دگرگونی منجر خواهد شد. علت‌های پنهانی را می‌توان برای آنچه در خاورمیانه در حال رخ دادن است در نظر گرفت اما آنچه مسلم است وجود تعارض شکلی از حاکمیت‌های سیاه که سرشار از اختلافات طبقاتی حقوق ویژه و مسائلی چون مشت آهنین در قبال درخواست برای آزادی‌های بیان و مطبوعات و محاکمه مجرمان است در نظر گرفت مردم در اين كشورها در کنار یکدیگر توده‌ای از فشار را ایجاد کردند که با جرقه‌ای رخداد‌های یک ماه گذشته خاورمیانه را رقم زدند. رادیکالیسم حاکم بر رژیم‌های خاورمیانه بالاخره با مخالفت‌های عمومی از سوی جامعه به خواب فرو رفته عرب مواجه شد و اکنون احتمال تکثیر آن به بخش‌هایی از آفریقا و آسیای مرکزی وجود دارد.
خواسته‌ای که اکنون مردم در خاورمیانه عربی دارند، حق تعیین سرنوشت و کنترل بر زندگیشان در داخل سرزمین مادریشان است. مساله‌ای شاید بسیار ساده که در دیگر نقاط جهان حل شده به نظر می‌رسد. اینکه تا چه اندازه مردم در مصر، تونس و بخش‌های دیگری از سرزمین‌های عربی توان رسیدن به هدفشان را دارند، وابسته به یک عامل بیرونی قدرتمند به نام آمریکا است. آمریکا به عنوان بازیگری فرا منطقه‌ای در خاورمیانه، نفوذ بی‌اندازه‌ای در دیکتاتوری‌های عربی دارد و سیاستگذاران واشنگتن اکنون با یک چالش جدی درباره نحوه برخورد با رژیم‌هایی که رو به مردم خود شلیک می‌کنند و با خودروهای نظامی از روی اجساد آنها می‌گذرند، روبه‌رو هستند.
به طور خاص زمانی که در مورد مصر صحبت می‌کنیم، نقش کاخ سفید با رنگ قرمز در میان دیگر تاثیرگذاران در صفحه تحولات در این کشور هست. آمریکا در مقابل این تحولات باید نگاه محافظه‌کارانه خود را تغییر دهد. واشنگتن یکی از اصلی‌ترین حامیان رژیم مبارک است که سالانه تنها و به صورت رسمی 3/1 میلیارد دلار به این کشور کمک نظامی ارائه می‌دهد. این در حالی است که نگاه‌های کوته‌بینانه باعث بدبینی ملت‌های شرقی نسبت به آمریکا خواهد شد که این موضوع می‌تواند در طولانی‌مدت عواقب وخیمی را برای سیاست خارجه واشنگتن در این بخش از جهان به دنبال داشته باشد. شکل تازه خاورمیانه همانند دیگی است که روی آتش قرار دارد و رژیم‌هایی که روزی در آمریکا به طور ویژه‌ای مورد حمایت بودند، یکی پس از دیگری در آن می‌افتند و حل می‌شوند. جای تعجب نیست اگر نهضت‌های ضد آمریکایی در این منطقه رشد کنند و خشم از کاخ سفید به اوج خود برسد. سوالی که اکنون مطرح می‌شود این است چرا آمریکا باید از این امپراتوری‌های نامحبوب حمایت می‌کرد؟ آیا دلیل آن نفت بود؟
با نگاهی واقع‌گرایانه، این نتیجه حاصل می‌شود که در میان 5 تولیدکننده بزرگ نفت جهان تنها یکی یعنی عربستان سعودی در خاورمیانه واقع است و دیگر کشورها از جمله مکزیک، کانادا، ونزوئلا و نیجریه فاصله زیادی با خاورمیانه دارند. آیا تأمين امنیت اسرائیل می‌تواند دلیل کافی را حمایت از دیکتاتوری‌های خاورمیانه بوده باشد؟
رژیم اشغالگر اسرائیل یکی از بزرگ‌ترین ارتش‌های منطقه خاورمیانه را در اختیار دارد که بارها در جنگ با اعراب نشان داده به راحتی می‌تواند از خود در مقابل آنها حافظت کند. تل‌آویو در طول تاریخ از حمایت همه‌جانبه آمریکا و حق وتوی واشنگتن در شورای امنیت سازمان ملل برخوردار بوده است. اکنون یک دولت راست‌گرای افراطی در اسرائیل روی کار آمده که تمام معادلات صلح را در منطقه با چالش مواجه کرده است. آمریکا همواره از این رژیم در اشغال 50ساله‌اش بر اراضی فلسطینیان حمایت کرده، پس رژیم‌های عربی برای چه باید از سوی واشنگتن حمایت می‌شدند؟ با توجه به فوران خشم و نارضایتی در خاورمیانه هنوز مشخص نیست که چرا واشنگتن علاقه‌ای به تغییر در این منطقه نشان نمی‌دهد. آمریکا هنوز درک درستی از خاورمیانه‌ای مبتنی بر حاکمیت‌های مردمی ندارد.
دیدگاه‌های ایالات متحده هنوز بر اساس استاندارد‌های دوران جنگ سرد تعریف شده و این مساله را شاید بتوان به عنوان یک منشا مهم برای گام‌های کند واشنگتن قلمداد کرد.
آمریکایی‌ها خود را به عنوان مهد دموکراسی و آزادی می‌دانند اما تا زمانی که این مفاهیم در راستای فهم و منافع آنها باشد. اگر در یک دموکراسی آزاد، یک گروه ضد آمریکایی پیروز شود دولت آن را غیردموکراتیک می‌داند. همانند آنکه هیچ ضد‌آمریکایی بعد از سال 1979 به عنوان مرد سال در مجله تایم معرفی نشده است.
شرایط در جهان نشان داده است که موج ضد‌آمریکایی در حال رشد است. مردم خشمگین از سیاست‌های آمریکا همواره چیزی را می‌خواهند که به مزاج کاخ سفید خوش نمی‌آید. کشورهایی مانند ایران و سوریه که سیاست‌های آنها را واشنگتن نمی‌پسندد، اکنون در تحولات مصر نقش موثرتری از آمریکا بازی می‌کنند که این خود جای
بررسی دارد. با توجه به شرایط کنونی در خاورمیانه حمایت از رژیم‌هایی مانند مبارک بیش از آنکه سیاست خارجی آمریکا را به رشد برساند، آن را با یک بحران طولانی‌مدت روبه‌رو خواهد کرد. آمریکایی‌ها باید بدانند که قطار آنها در خاورمیانه حرکتی ابدی ندارد و باید از ببر خود پیاده شوند.
منبع: كريستين ساينس مانيتور
ترجمه سیدبهزاد اخلاقی