طرح آمايش صنعتي و معدني كه از سال 1387 به همت وزارت صنايع و معادن به اجرا در آمد، سرآغازي شد براي توجه هرچه بيشتر به نقاط كمتر توسعه يافته و محروم و استفاده از توانمنديها و مزيتهاي بالقوه و بالفعل هر منطقه و استان؛ طوري كه با رعايت عدالتمحوري و سرمايهگذاري بر مبناي اولويتهاي منطقهاي و استاني، فاصله سرانه سرمايهگذاري صنعتي بين بالاترين استان توسعهيافته صنعتي كشور و كمترين آن، كاهش يافته و سرمايهگذاري و اشتغالزايي صنعتي در كشور روند متعادلي را طي کند. از آنجا كه كاهش فاصله سرمايهگذاري صنعتي در كنار تكميل زنجيرههاي توليد، افزايش نرخ رشد تشكيل سرمايه، ايجاد تعادل و توازن در توسعه صنعتي و معدني كشور، هدفمندکردن سرمايهگذاريهاي صنعتي و معدني، رشد هرچه سريعتر ارزش افزوده، توجه به استعدادها و مزيتهاي نسبي و منطقهاي اعم از نيروي انساني متخصص و ماهر، منابع طبيعي كشاورزي و معدني و زيرساختها و در نهايت دستيابي به جايگاه برتر در منطقه در راستاي سند چشمانداز 20 ساله كشور از نظر رشد اقتصادي و فناوري مبتني بر قابليتها و مزيتهاي نسبي و منطقهاي از مهمترين اهداف و اولويتهاي طرح آمايش است بنابر اين ارائه بستهاي كامل براي تسهيلات صنعتي و معدني كه بتواند تمام متقاضيان را با هر نوع درخواستي پوشش دهد، ضروري به نظر ميرسيد. از اين رو، اين طرح با ارائه تسهيلات در قالب 4 حوزه اصلي ارائه شد. طوري كه با آغاز به كار اين طرح، تسهيلات در قالب طرحهاي ايجادي، نيمهتمام و سرمايه در گردش به متقاضيان ارائه شد و در حوزه بازسازي و نوسازي واحدهاي صنعتي نيز دستورالعمل مربوط نهايي شده و در مرحله ابلاغ به استانهاست. يكي از رويكردهاي اصلي طرح آمايش صنعت و معدن، جذب سرمايهگذاران بخش خصوصي در ايجاد و راهاندازي طرحهاي صنعتي و معدني همراستا با سياستهاي كلي نظام مبني بر كاهش تصديگري دولت بوده است. بدين منظور در اولويتبندي متقاضيان توجه خاص به اهليت و توانايي صنعتگران لحاظ شده و با توجه به استقبال متقاضيان از طرحهاي ايجادي در مراحل مختلف متقاضيان با بيشترين توان فني، علمي و مديريتي به عنوان متقاضي برگزيده انتخاب شدهاند.
در انتخاب طرحهاي ايجادي آمايش كه به طور عمده جزو مصوبات دور دوم سفرهاي استاني هيات دولت بوده است، توجه خاصي به اولويتهاي صنعتي و معدني هر استان، شاخص سرانه سرمايهگذاري صنعتي در آن استان، اولويتهاي بالقوه و بالفعل و مزيتهاي نسبي و منطقهاي آن استان و اسناد بالادستي صنعتي كشور شده است طوري كه در نهايت پس از پايان فاز مطالعاتي طرح براي هر استان مجموعهاي از طرحهاي اولويتدار صنعتي و معدني برای ثبت درخواست متقاضيان نهايي شد. در حوزه تامين نقدينگي و سرمايه در گردش به لحاظ ارتباط تنگاتنگ و ملموس اين حوزه با مقوله توليد، اشتغال و ارزش افزوده اقداماتي در اين مدت برای كوتاهتر و آسان تر کردن مسير استفاده متقاضيان از اين تسهيلات انجام شد كه از آن موارد ميتوان به تفويض اختيار تا رقم 15 ميليارد ريال به سازمان صنايع و معادن استانها، افزايش اختيارات كميسيونهاي استاني و استمهال تعدادي از واحدهاي صنعتي اشاره كرد كه منجر به نتايج قابل قبولي نيز شد. عملكرد طرح آمايش در اين بخش با همكاري موثر بانك صنعت و معدن نتايج قابل قبولي داشته است به نحوي كه مجموع تسهيلات سرمايه در گردش مصوب براي استفاده 4 هزار و 200 واحد صنعتي و معدني در كشور از ارقام وعده داده شده نيز فراتر رفته و حتي در تعدادي از استانها تسهيلات سرمايه در گردش مصوب از سهميه آن استان نيز بيشتر است. يكي ديگر از اهداف طرح آمايش توجه به بهرهگيري از امكانات طرحهاي نيمهتمام راكد و واحدهاي توليدي غيرسودآور، رشد سريع ارزش افزوده از طريق تسريع در راهاندازي طرحهاي نيمهتمام از طريق سرمايهگذاري هدفمند در حوزه طرحهاي نيمهتمام بوده است كه در مدت فعاليت طرح آمايش برای بررسي و تكميل طرحهاي نيمهتمام تاكنون نزديك به 800 طرح نيمهتمام برای استفاده از تسهيلات در بانك صنعت و معدن به تصويب رسيده است.
* مشاور وزير صنايع و معادن
و مسؤول طرح آمايش صنعتي و معدني