گروه سیاسی:
نخستین سفر علی‌اکبر صالحی به اروپا در کسوت وزیر امور خارجه به منظور شرکت در 2 اجلاس بین‌المللی با رایزنی‌های گسترده او با برخی وزرای خارجه حاضر در این دو اجلاس همراه بود. بر اساس برنامه‌های از پیش تعیین شده، وزرای خارجه ایران و روسیه دوشنبه شب در حاشیه برگزاری شانزدهمين اجلاس شورای حقوق بشر با یکدیگر دیدار کردند.
«رویکرد کشورهای غربی در قبال برنامه هسته‌ای‌ایران» از جمله موضوعات مهم مطرح شده از سوی صالحی در این دیدار بود که ادامه اظهارات «ضد تحریم» لاوروف را در پی داشت. وزیر امور خارجه کشورمان در بخشی از این دیدار در ارتباط با مساله هسته‌ای، مشکل اصلی را زیاده‌خواهی طرف مقابل خواند و گفت: مواضع جمهوری اسلامی‌ایران از ابتدا بر حق و مبتنی بر تعامل و همکاری بوده و آژانس نیز بارها صلحآمیز بودن فعالیت‌های هسته‌ای ایران را تایید کرده است. وی ضرورت وجود حسن نیت و اراده طرف مقابل برای گفت‌وگو و تعامل را مورد تاکید قرار داد. وزیر خارجه روسیه نیز درباره برنامه هسته‌ای ایران اظهار داشت: ما همواره خواهان تعامل با‌ایران بوده‌ایم و معتقدیم گفت‌وگو بهترین روش حل و فصل مسائل است. وی تاکید کرد: بارها اعلام کرده‌ایم تحریم‌های یکجانبه را نمی‌پذیریم و خواستار اتخاذ یکسری اقدامات اعتماد‌ساز از سوی 2 طرف شده‌ایم که بتواند در یک رهیافت تدریجی رضایت دو طرف را جلب کند. لاوروف تصریح کرد: ما بشدت با سیاسی کردن موضوع مخالفیم و خواهان آن هستیم که موضوعات در مجاری فنی و حقوقی بررسی شود. وزیر خارجه روسیه درحالی در دیدار با صالحی از تحریم‌ها علیه جمهوری اسلامی انتقاد کرد که یک روز قبل از‌این دیدار نیز طی سخنانی در لندن گفت: قطعنامه ۱۹۲۹ در سال گذشته علیه جمهوری اسلامی ایران تصویب شد اما باید گفت اعمال تحریم‌های مربوط به برنامه هسته‌ای ایران حتی به طور غیرمستقیم نیز بی‌ثمر بوده است. گفتنی است پس از مذاکرات استانبول شیب مخالفت‌های روسیه با اعمال فشار علیه ایران بیشتر شد. مقامات کرملین طی این مدت بارها اعلام کردند که اعتقادی به تحریم‌ها ندارند. البته منظور آنها از تحریم‌ها، مفاد قطعنامه‌های شورای امنیت است چراکه روسیه پیش از این بارها گفته و نشان داده بود که تحریم‌های یکجانبه اتحادیه اروپايي یا آمریکا علیه ایران را نمی‌پذیرد. در دیدار صالحی و لاوروف همچنین طرفین ضمن مرور روند مناسبات و همکاری‌های 2 کشور در حوزه‌های دوجانبه منطقه‌ای و بین‌المللی بر ضرورت گسترش همکاری‌ها تاکید کردند. پس از لاوروف، دیدار گیدو وستروله وزیر خارجه آلمان، در جدول برنامه‌های صالحی قرار داشت که در حاشیه اجلاس شورای حقوق بشر برگزار شد. صالحی و گیدو وستروله ضمن مرور آخرین تحولات روابط تهران - برلین پس از دیدار اخیر وزیر خارجه آلمان از تهران و ابراز رضایت از روند رو به رشد مناسبات، بر ادامه تماس‌ها و رایزنی‌ها تاکید کردند. وزیرخارجه آلمان در این ملاقات اظهار داشت: با اعتماد متقابلی که بین مسؤولان 2 کشور‌ایجاد شده است می‌توانیم در آینده همکاری‌های مهم‌تر و بزرگ‌تری داشته باشیم. صالحی نیز آمادگی جمهوری اسلامی را برای استمرار رایزنی‌ها و همکاری‌های بیشتر تهران و برلین اعلام داشت. این دومین دیدار وزرای خارجه ایران و آلمان طی هفته گذشته بود. وستروله هفته گذشته به تهران آمده بود و با رئیس جمهور و وزیر امور خارجه کشورمان دیدار داشت. هدف از سفر وستروله به تهران گسترش مناسبات دوجانبه عنوان شده بود. دیدار با رئیس‌جمهور سوییس و وزرای خارجه هلند، الجزایر و اتریش از دیگر برنامه‌های صالحی در سفر 3 روزه‌اش به ژنو بود.
آمریکا؛ مسؤول جنایات گروهک‌های تروریست
صالحی پس از دیدارهای دیپلماتیک خود، دوشنبه شب سخنرانی خود را در شانزدهمین اجلاس شورای حقوق بشر ارائه کرد. وی در اظهارات خود با اشاره به جنایت‌های گروهک‌های تروریستی علیه مردم و مسؤولان کشورمان گفت: گروه‌های تروریستی که در کشورهای غربی پناه گرفته‌اند و هرگز مجازات نشده‌اند به اینگونه جنایات ادامه داده و جنایات هولناکی را مرتکب شده‌اند. وزیر امور خارجه کشورمان همچنین با اشاره به ترور دانشمندان ایرانی از حمایت غرب بویژه آمریکا از تروریسم انتقاد کرد و مسؤولیت جنایات گروهک‌های تروریستی را متوجه آمریکا و کشورهای غربی دانست. علي‌اكبر صالحي همچنین روز سه‌شنبه در كنفرانس بين‌المللي خلع سلاح شرکت کرد. وی به این كنفرانس پيشنهاد داد تدوين يك كنوانسيون با محور منع توليد، نگهداري و كاربرد سلاح‌هاي هسته‌اي و انهدام اين سلاح‌ها را به‌طور جدي در دستور كار خود قرار دهد. صالحی با بيان اينكه معاهده منع گسترش سلاح‌هاي هسته‌اي هرگز اين حق را براي كشورهاي هسته‌اي به وجود نياورده است كه زرادخانه‌هاي خود را به طور دائمي حفظ كنند، تعهدات كشورهاي هسته‌اي در زمينه امحاي كامل سلاح‌هاي هسته‌اي را يادآور شد. وزير امور خارجه ايران تصريح كرد: تاكنون كشورهاي هسته‌اي به تعهدات خود ذيل ماده 6 معاهده و تعهدات برآمده از كنفرانس‌هاي بازنگري NPT عمل نكرده‌اند.
صالحي در ادامه با اشاره به حداقل 23 هزار كلاهك هسته‌اي در دست چند كشور، اظهار داشت: هر يك از اينها قدرت تخريبي بزرگ‌تر از بمب‌هايي كه در هيروشيما و ناكازاكي به كار رفته‌اند دارند و تا زماني كه اين سلاح‌ها وجود دارند و روزآمد مي‌شوند همواره خطر اشاعه آنها وجود دارد. وزير امور خارجه در بخش دیگری از سخنانش با تاكيد بر اينكه فعاليت‌هاي هسته‌اي جمهوري اسلامي ايران تنها داراي اهداف صلح‌آميز است، افزود كه جمهوري اسلامي ايران به عنوان يك عضو NPT و پيمان‌هاي ديگر در زمينه سلاح‌هاي كشتار جمعي، به تعهدات خود براساس معاهده پايبند است و ما همچنين مصمم هستيم كه از حقوق غيرقابل تفكيك خودمان براساس NPT به طور كامل استفاده كنيم. وي با اشاره به اينكه اكنون زمان آن است كه طرف مقابل اعتماد لازم را به وجود آورد و عزم و صداقت خود را براي همكاري نشان دهد، مذاكره ايران براساس حسن نيت با كشورهاي 1+5 را يادآور شد و تاكيد كرد: در هر مذاكره‌اي حقوق قانوني و غيرقابل تفكيك يك كشور بر مبناي حقوق بين‌الملل نبايد زيرپا گذاشته شود و اين واقعيت اساسي كه لازمه هرگونه مذاكره معناداري است نباید به عنوان پيش‌شرط تعبير شود.
نیت‌خوانی قابل راستی‌آزمایی نیست
از دیگر برنامه‌های صالحی در روز دوم حضورش در ژنو، دیدار با مسؤول سیاست خارجی اتحادیه اروپایی بود. به گزارش «وطن امروز»، اشتون از مدت‌ها پیش درخواست ملاقات با وزیر امور خارجه کشورمان را مطرح کرده بود که این اتفاق در حاشیه نشست شورای حقوق بشر صورت گرفت. بنابر گزارش‌های رسیده ؛ فضای دیدار وزیر امور خارجه ایران و رئیس کمیسیون سیاست خارجی اتحادیه اروپا مثبت بوده است. صالحی در‌این دیدار فناوری هسته‌ای صلحآمیز ایران را در چارچوب اعتقادات دینی ملت ایران و در چارچوب فعالیت‌های صلحآمیز ارزیابی کرد. وی در ادامه به اشتون گفت: بنده خود از ابتدا در جریان فعالیت‌های صلحآمیز هسته‌ای ایران بوده‌ام و به عنوان کارشناس این رشته تاکید می‌کنم که جمهوری اسلامی‌ایران همواره در چارچوب‌های صلحآمیز از حقوق خود در این زمینه استفاده کرده است.اشتون نیز در این دیدار بر لزوم موضوع اعتماد‌سازی جمهوری اسلامی‌ایران تاکید کرد که صالحی نیز در پاسخ به او با یادآوری برخی اقدامات اعتماد‌ساز ایران به موضع‌گیری غیر‌منطقی غرب در قبال پرونده هسته‌ای اشاره کرد. صالحی همچنین با اشاره به فعالیت‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی‌ایران در مسیر قانونی و شفاف خود اظهار داشت: جمهوری اسلامی‌ایران همانند سایر کشورها بر حقوق و تعهدات خود پایبند است اما مشکل اینجاست که غربی‌ها وارد پروسه نیت‌خوانی می‌شوند و نیت‌خوانی قابل راستی‌آزمایی نیست.