
اگر تا چند سال پیش تصور عموم مردم بر این بود که در کشورمان تنها مردها هستند که براى توزیع مواد مخدر سر گذرها مىایستند یا در مقیاسی بزرگتر براى قاچاق مواد مخدر به کشورهاى دیگر سفر مىکنند، حال نمای این آسیب اجتماعی، شفافتر از قبل خودنمایی میکند و زنانی که میتوانند ستون کوچکترین جامعه بشری باشند، مدتی است بخشى از چرخه تولید، توزیع و مصرف مواد مخدر را برعهده گرفتهاند. در تمام این سالها که موضوع اعتیاد و قاچاق مواد مخدر به مشکلی اجتماعى بدل شده است یک موضوع مهم دیگر نیز مطرح است و آن خشونت روانى، فیزیکى و اقتصادى است که زندگی بخشی از زنان سرزمین ما را تحتالشعاع قرار داده و هر روز به موازات رشد قارچگونه مواد مخدر سنتی و صنعتی رشد میکند.
از سوى دیگر موضوع اعتیاد زنان، یک مشکل اجتماعى پنهان در ایران است، مشکلى که به خاطر تابو بودن بسیاری از مسائلى که براى مردان عادى است و براى زنان غیرعادى، به لایههاى زیرین اجتماع منتقل شده است. برای مثال زمانی که زنان دچار اعتیاد مىشوند، فضای خانوادگی چه سنتى، چه مدرن، به آنها اجازه نمىدهد اعتیادشان را علنی کنند بنابراین براى ترک اعتیاد و مداوای آن نیز دچار مشکلات زیادى مىشوند. در موضوع اعتیاد زنان، انواع و اقسام محدودیتها وجود دارد، بهصورتی که مراکز ترک اعتیاد زنان در کشور به تعداد خیلى محدودى وجود دارد و از سوى خانوادهها هم به خاطر تلاش برای پنهان کردن اعتیاد زنان، کمتر حمایتى برای ترک میشود و بیشتر آنها طرد فرد معتاد را راهحل مناسبتری میدانند و همه این عوامل، اعتیاد زنان را به موضوع پیچیدهاى تبدیل کرده است. در تحقیقى که روى 50 زن معتاد متشکل از 25 زن معتاد شهر تهران و 25 زن معتاد شهر زنجان انجام شد، مشخص شد در هر دو شهر، به میزان مساوی یعنی 15 نفر از زنان معتاد ساکن تهران و 15 نفر از زنان معتاد ساکن زنجان، در خانواده معتاد زندگى مىکنند.
به هر حال به نظر میرسد با وجود اهمیت ویژه اعتیاد زنان و تأثیر منفى آن بر بنیان جامعه و خانواده، هنوز هیچ برنامه منسجمى براى درمان زنان معتاد جامعه در دستور کار قرار نگرفته است. البته امید است با توجه به فعالیت دولت تدبیر و امید، شاهد تدابیر امیدبخش و ارائه راهکارهای مناسب برای از بین بردن و کاهش آسیبهای ناشی از اعتیاد زنان در جامعه باشیم.