سال 85 برای سینمای ایران بهترین سال دهه 80 بود. در این سال سینمای ما بالاخره توانست با راهکارهایی از پدیده شوم قاچاق فیلم نجات یابد و پس از سال‌ها نفس راحتي بکشد. این اتفاق آنقدر مهم بود که در نظر سنجی نوروزی یکی از روزنامه‌ها به عنوان مهم‌ترین رویداد سال از طرف اهالی سینما انتخاب شد. اگر گفته‌های سینماگران در آن سال را مرور کنیم، واژه «همدلی» ترجیع بند صحبت‌های آنها در برابر چگونگی مهار قاچاق فیلم هاست.
حکایت عجیبی است! سینمای ایران بار دیگر و در آغاز سال 90 در برابر تهدید بزرگی است ولی گویی اهالی محترم سینما نه تنها نگران بازگشت سایه شوم قاچاق نیستند که برخی مشتاق چنین اتفاقی هستند!
درست در روزهای پایانی سال 89، ستاد مبارزه با قاچاق محصولات غیر‌مجاز سمعی و بصری خبر از ریشه کن شدن قاچاق فیلم در تهران داد ولی بلافاصله و با اکران جلد سوم «اخراجی ها» نسخه غیر‌قانونی فیلم مسعود ده‌نمکی منتشر شد.
ستاد پس از چند روز، عوامل قاچاق فیلم را شناسایی و دستگیر کرد و ظاهرا تا این لحظه همه‌چیز به خیر و خوشی به پایان رسیده است. (حال بگذریم که هنوز در برخی معابر عمومی صدای فروشنگان سی‌دی غیر‌قانونی فیلم به گوش می‌رسد. )
در آغازین روزهای سال که خبر انتشار فیلم ده‌نمکی رسانه‌ای شد، سوای نگرانی به‌وجود آمده، باردیگر منتظر «همدلی»سینماگران برای مبارزه با این پدیده شوم بودیم.
این‌بار اما حکایت چیز دیگری بود. ده‌نمکی خودش به تنهایی باید فریاد اعتراض سر می‌داد. خانه سینما در تعطیلات به سر می‌برد و پس از تعطیلات هم به سادگی هر چه تمام‌تر از مهم‌ترین اتفاق سینمایی سال گذشت. در میان سینماگران هم تنها سیروس تسلیمی بود که با انتقاد از انتشار نسخه قاچاق فیلم اخراجی‌ها گفت: «انتشار نسخه قاچاق فیلم‌ها امنیت سینماها را از بین می‌برد».
از مسؤولان دولتی هم، جز علیرضا سجادپور کس دیگری واکنشی در این‌باره نداشت. سکوت اتحادیه
تازه تاسیس تهیه‌کنندگان هم جای تعجب دارد. دوستان محترم رسانه‌ای نیز به راحتی از کنار این مساله گذشتند.
در این میان نکته مغفول اما تهدید دوباره سینما و زنگ خطری است که چون با قاچاق فیلم ده‌نمکی به صدا درآمده، خیلی‌ها نمی‌خواهند به آن گوش دهند.
سینماگران محترمی که همواره دم از امنیت شغلی و مساله کپی رایت و حقوق مولف می‌زنند، چرا الان نگران نیستند؟!
آیا به صرف اینکه ده‌نمکی و افکارش به مذاق ما خوش نمی‌آید، باید عمل غیر‌اخلاقی و خانمان‌سوز قاچاق فیلم را نادیده بگیریم و در برابر آن سکوت کنیم؟
خانه سینما که درباره هر اتفاقی به سرعت واکنش و بیانیه‌ای دارد، چرا در برابر بزرگ‌ترین مساله مبتلابه سینما در این سال‌ها سکوت پیشه می‌کند؟
به قول خود ده‌نمکی «سكوت اين افراد بدتر از اعمال قاچاقچيان بود». و این همان دغدغه‌ای است که محمدقهرماني در مقام یک تهیه‌کننده به آن اشاره می‌کند: «اين اتفاق مي‌تواند براي هر فيلم ديگري رخ دهد. در اين صورت كساني مثل من اگر بخواهند فيلمي را سرمايه‌گذاري كنند، قاعدتا دلسرد مي‌شوند و مي‌گويند: چرا ما فيلمي را توليد كنيم اما بعد كپي شود؟ در اين صورت همه عوامل سينما از جمله تهيه كننده اين ريسك را نمي‌پذيرند».
البته که انگیزه قاچاق اخراجی‌ها ورای مسائل مالی است، اما اگر خدای ناکرده این اتفاق نامبارک در سینمای ایران تکرار شود و چون سال‌های پیش ادامه یابد، باز هم سینماگران و خانه سینما سکوت می‌کنند؟ آیا آن زمان نباید گفت چرا زمان قاچاق فیلم اخراجی‌ها، ستاد مبارزه با قاچاق محصولات غیر‌مجاز را تنها گذاشتید؟
امروز ده‌نمکی و ستاد مبارزه با قاچاق تنها هستند ولی بلاشک خود سینماگران متضرر خواهند شد. اتفاقا آنچه دلخوری ده‌نمکی را باعث شده، تنها مسائل مالی نیست. اخراجی‌های او تا همین الان هم رکورد فروش را در اختیار دارد. ده‌نمکی از بی انصافی‌ها دلخور است. او هم مثل هر سینماگری با هر عقیده‌ای انتظار حمایت معنوی همکاران خود را دارد. هنوز سال‌های زیادی از قاچاق فیلم «سنتوری» نگذشته است. بعد از قاچاق فیلم داریوش مهرجویی، همه سینماگران برای جبران خسارت مالی و معنوی فیلمش پا پیش گذاشتند. امروز حتی یک اعتراض ساده به قاچاق اخراجی‌ها از سوی سینماگران توقع چندان زیادی نیست. محمد قهرمانی در بخش دیگری از گفت‌و‌گوی اخیرش این ماجرا را اینگونه مطرح کرده است: «اين اتفاق قبلا براي فيلم سينمايي «سنتوري» ساخته داريوش مهرجويي نيز افتاد. خانه سينما يك موجي ايجاد كرد و در كنار آن يك سازماندهي صورت گرفت و اين حركت محكوم شد و حتي كار به جايي رسيد كه شماره حسابي اعلام شد تا مردم و دست‌اندركاران حوزه فرهنگ اين ضرر را جبران كنند. چرا خانه سينما درباره اين فيلم نيز همان موضع قبلي خود را اتخاذ نمي‌كند؟ حالا با منفعل بودن خانه سينما در اين زمينه احساس مي‌شود حرف بعضي‌ها كه مي‌گويند موضع‌هاي قبلي سياسي بوده نيز، تاييد مي‌شود».
متاسفانه سینماگران در اتفاق اخیر بیش از آنکه در حق اخراجی‌ها کوتاهی کرده باشند، به خود و سینما جفا کردند. تاریخ گواهی خواهد داد.