یک مسابقه فوتبال در شمال آفریقا جایی نیست جز جبهه‌ای برای انقلاب و آزادی. جایی که هواداران فوتبال در یک‌سو و آینده منطقه در سوی دیگر در حال رقابت هستند. بی‌دلیل نیست که در هر 3 کشور مصر، تونس و لیبی، بازی‌های لیگ با شروع سال 2011 تعطیل شدند و حالا پس از آنکه هواداران نقش کلیدی‌شان را در انقلاب‌های 2 کشور دیوانه فوتبال، مصر و لیبی، نشان داده‌اند، نقش اصلی را هم در سازماندهی نیروهای انقلاب لیبی علیه ژنرال دیوانه معمر قذافی برای پایان دادن به حکومت 41 ساله‌اش برعهده دارند.
در مصر هم با فشار مردم سرانجام مقامات ارتش از لیگ داخلی که از زمان سقوط مبارک به تعطیلی کشیده شده بود رفع توقیف کردند و از هفته دیگر (15 آوریل) لیگ مصر دوباره از سر گرفته می‌شود.
نگرانی از برگزاری مسابقات از آن‌رو بود که رفتارهای سیاسی هواداران فوتبال در مصر و تونس تاریخچه‌ای دور و دراز دارد و ترس مبارک و بن‌علی از آنها که مبادا باعث قوت‌بخشیدن به انقلاب مردمی شوند ترس کاملا به جایی بود. آنها نه تنها بر آتش احساسات مخالفان می‌افزودند بلکه مهارت‌ها و تجربیات‌شان در سازماندهی مردم و جنگ‌های خیابانی قابل توجه بود چنانکه هواداران 2 رقیب قدیمی یعنی الاهلی و الزمالک به‌رغم سابقه دشمنی، نقش حیاتی در برپایی تظاهرات در نقاط کلیدی شهر از جمله میدان تحریر داشتند. اولتراها (هواداران افراطی) در سازماندهی و راه‌اندازی خدمات اجتماعی مثل پاک‌سازی زباله‌ها به جای شهرداری برعهده گرفتن انتظامات مردمی در غیاب پلیس در خیابان‌های قاهره یا رساندن مایحتاج اولیه به تظاهر‌کنندگان نقش اصلی را بازی می‌کنند. به همین دلیل بود که هزاران مصری مخالف به مدت 18 روز میدان تحریر را به اشغال خود در آوردند تا مبارک را در روز 11 فوریه مجبور به کناره‌گیری از قدرت کنند. پوشش‌های حداقلی و ساده‌ای مثل ماسک سفید زدن توسط گروه پزشکی یا ایجاد شبکه ارتباطی بار رسانه‌ها توسط چهره‌هایی که برای خبرنگاران قابل شناسایی باشند جزو برگ‌های برنده اولتراهای مصری در میدان تحریر بود. اما در مبادی ورودی میدان هم گروهی دیگر از اولتراها تحت عنوان جنگجویان خیابانی وظیفه محافظت از فضای پیرامونی تظاهر‌کنندگان را برعهده داشتند. تجربه آنها در گلاویز شدن با هواداران رقیب و جنگ با پلیس در تلاش برای کنترل میدان به کارشان آمد بویژه وقتی که طرفداران رئیس‌جمهور به شکل غیر‌متعارف با شتر و سنگ به میدان حمله کردند. قوانین جنگی اولتراها شامل پرتاب سنگ، برگرداندن و آتش‌زدن وسایل نقلیه برای ایجاد سد دفاعی و یا استفاده از ماشین‌ها به‌عنوان دفاتر فرماندهی جنبش، همگی کارآمد بود. حتی می‌توان گفت سازماندهی تظاهرات قاهره از روی رفتارهای جمعی گروه‌های غالبا خشن هواداری در ایتالیا الگو گرفته شده بود با این تفاوت که مصری‌ها برای شرکت در این تظاهرات انگیزه‌‌های تحول‌خواهانه داشتند نه اینکه وابسته به گروهی خاص از جمله گروه هواداری باشگاه‌شان باشند. از آنجا که دامنه هواداری الاهلی و الزمالک به سراسر مصر می‌رسد، پس هر رفتاری از سوی طرفداران 2 باشگاه در جریان تظاهرات به سرعت در دیگر شهرها مورد تقلید طیف هواداران مربوط قرار می‌گرفت و بدین‌ترتیب وفاداری به هر باشگاهی وفاداری به انقلاب تعبیر می‌شد.
استقلال در مقابل استعمار
اما چرا هواداری فوتبال در میان مصری‌ها چنین تعبیر سیاسی یافته است؟ ریشه آن را باید در سال‌های ابتدایی قرن بیستم جست‌وجو کرد زمانی که استعمارگران بریتانیایی فوتبال را با خود به شمال آفریقا آوردند. باشگاه الاهلی نخستین پایگاهی بود که علیه انگلیسی‌ها شکل گرفت. الاهلی به معنای ملی یا بومی است و مصری‌های وطن‌پرست و استقلال‌طلب برای سازماندهی فعالیت‌های ضداستعماری‌شان در این باشگاه و بویژه تیم فوتبال محبوبش گرد می‌آمدند. حتی پیراهن سرخ الاهلی سمبل پرچم قرمز مصر در دوران پیش از استعمار بود. در مقابل الزمالک که در ابتدا المختلط (یا مخلوط) نام داشت و بعدها در دوران پادشاهی دست‌نشانده و منفور نیمه ابتدایی قرن بیستم فاروق (به نام ملک فاروق) نام گرفت، پایگاه استبداد و استعمار در مصر محسوب می‌شد و در ابتدا توسط وابستگان نظامی و حکومتی بریتانیا در قاهره تاسیس شد و به تدریج طبقات اشرافی و دولتی پایتخت مصر را به خود جلب کرد ولی پس از استقلال مصر نیز تا امروز که نزدیک یک قرن از تاسیس الزمالک می‌گذرد این باشگاه هنوز منفور آزادیخواهان مصری است طوری که تا روزهای نخست انقلاب مصر، باشگاه الزمالک متهم می‌شد که هواداران چماق به دست مبارک را سازماندهی می‌کند اگرچه با گسترش شورش‌ها، طیف اکثریت هواداران الزمالک هم به مردم پیوستند که این موجب دودستگی‌شان با طیف اقلیت شد. لقب «المختلط» که هم به پیراهن راه‌راه سپید و سیاه این تیم در سال‌های ابتدایی و هم به ناپیوستگی گروه‌های حامی آن اشاره داشت هنوز هم به الزمالک اطلاق می شود.
مبارک زیر تیغ دولبه فوتبال
فوتبال در تمام سال‌های دیکتاتوری حسنی مبارک در سرزمین اهرام، اهرمی بود در دست او که از آن به شکل افراطی برای محبوب شدن در میان توده‌ها استفاده می‌کرد اما همین اهرم با آغاز انقلاب، طغیان توده‌ها علیه حکومت او را چنان دامن زد که می‌توان از فوتبال به عنوان تیغ دولبه مبارک یاد کرد. مبارک هم مثل دیگر دیکتاتورهای منطقه چون قذافی، بن‌علی یا خاندان سعودی، به این بازی به چشم یک منبع انرژی برای جهت‌دهی توده‌ها در جهت استحکام پایه‌های اجتماعی حکومتش نگاه می‌کرد و از آنجا که مردم مصر هم واقعا دیوانه فوتبال بودند، گرایش فوتبالی حکومت مصر رویکردی افراطی یافته بود. هواداری فوتبال هم به بستری برای تخلیه خشم و احساس کمبودهای مردم بدل شده بود تا مبادا این خشم به عرصه‌های سیاسی کشیده شود. شاید بزرگ‌ترین اشتباه مبارک تعطیلی مسابقات لیگ با شروع ناآرامی‌ها بود که موجب شد بستر خشم هواداری از ورزشگاه‌ها به خیابان‌ها منتقل شود. یکی از اسناد افشا شده سفارت آمریکا در قاهره توسط ویکی‌لیکس بیان می‌کند که چگونه ایمن نور، رهبر جنبش مخالف «کفایه» که برای متوقف کردن فعالیت‌های انتخاباتی‌اش در مقابل مبارک به زندان افکنده شده بود، به محض آزادی در سال 2009 در حاشیه یک مسابقه فوتبال مورد استقبال هزاران هوادار الاهلی قرار گرفت که شعار می‌دادند «مرگ بر مبارک»! این اسناد همچنین جزئیات آتش زدن به عواطف ملی توسط پسر مبارک، جمال را فاش می‌کنند. جمال که قرار بود توسط پدرش به عنوان جایگزین وی معرفی شود به همراه علاء قرار بود در حاشیه بازی حساس مقدماتی جام‌جهانی 2010 آفریقای جنوبی، مقابل رقیب حیثیتی‌شان الجزایر، عواطف ناسیونالیستی مصری‌ها را طوری تحریک کنند که حکومت مبارک چهره یک حکومت مردمی را پیدا کند اما شکست مصر از الجزایر رویاهای آنها را بر باد داد و آتش خشم کور مردم فاجعه آفرید. سند مربوط به 25 نوامبر 2009 می‌گوید که جمال در جریان حضورش در وزارت بهداشت به شکل احساساتی از خشونت‌های هواداران مصری در جریان بازی پلی‌آف با الجزایر در خارطوم یاد می‌کرد. در این سند آمده است: «او از روی صندلی‌اش به جلو خیز برداشت و به حضار گفت که مصری‌ها باید غرور ملی‌شان را حفظ کنند و در حالی که برای نخستین‌بار صدایش را به شکل احساس‌برانگیز بالا می‌برد، تاکید کرد که صدای ما باید در جهان عرب شنیده شود». همچنین آمده است که پس از شکست حیثیتی از الجزایر و ناکامی از راهیابی به جام‌جهانی، جمال به رسانه‌ها می‌گوید که در خارطوم می‌ماند تا شخصا تیم مصر را به فرودگاه خارطوم هدایت کند و از امنیت آنها مطمئن شود. مبارک و پسرش آتش‌های ناسیونالیستی را طوری شعله‌ور ساختند که برای نخستین‌بار پس از جنگ فوتبال سال 1969 بین هندوراس و السالوادور 2 کشور دیگر یعنی مصر و الجزایر بر سر فوتبال به دشمنی با هم پرداختند که این به «نبرد نفرت» موسوم شد. مصر، سفیرش را از الجزایر فراخواند و الجزایر نیز به شرکت تلویزیونی مصری فعال در الجزیره به نام «اوراسکام» مالیاتی نیم‌میلیارد دلاری بست که در نهایت معمر قذافی دیکتاتور لیبی برای آشتی دادن دیکتاتورهای مصر و الجزایر، مبارک و بوتفلیقه پادرمیانی کرد. سرانجام با شروع ناآرامی‌ها در مصر وقتی که ارتش حکم به تعطیلی لیگ داد، مردم دیوانه فوتبال مصر تازه به این موضوع توجه کردند که هر 16 باشگاه لیگ برتر کشورشان مستقیما توسط ارتش، پلیس، وزارتخانه‌های دولتی یا استانداری‌ها اداره می‌شوند.