گروه بين الملل:
پیروزی انتفاضه مردمی مصر برخلاف آنچه غرب تصور می‌کرد، حلقه آخر انقلاب‌های مردمی خاورمیانه نبود. پس از تونس و مصر، انقلاب مردمی یمن هم در آستانه پیروزی قرار دارد. رئيس‌جمهوري يمن پيشنهاد ميانجيگران شوراي همكاري خليج‌فارس براي كناره‌گيري از قدرت ظرف یک ماه و واگذاري حكمراني 32 ساله‌اش به معاون خود در قبال مصونيت قضايي پذيرفت. علي عبدالله صالح، رئيس‌جمهور يمن، ظرف يک‌ماه بعد از امضاي توافقنامه با رهبران مخالفان، قدرت را به معاونش واگذار خواهد کرد و در عوض به وي تضمين داده خواهد شد که مورد تعقيب قضايي قرار نگيرد. بر اساس گزارش آسوشيتدپرس، تشديد ناآرامي‌ها و همچنين موج پيوستن همپيمانان علي عبدالله صالح از جمله چند فرمانده ارشد نظامي به معترضان موجب شد رئيس‌جمهور يمن عملا قدرتي براي ادامه حضور در اين سمت نداشته باشد و سرانجام پذيرفت، پيش از پايان دوره رياست‌جمهوري‌اش در سال 2013 از قدرت كناره‌گيري كند. در عين حال اين كشور با كمبود آب و نفت مواجه است و فقيرترين كشور جهان عرب محسوب مي‌شود. از آنجا كه علي عبدالله صالح از همپيمانان نزديك آمريكا شمرده مي‌شود، واشنگتن با دقت نظاره‌گر تحولات در صنعاست. تحت توافق حاصل شده، پارلمان يمن، علي عبدالله صالح مصونيت قضايي اعطا مي‌كند و رئيس‌جمهور يمن ظرف 30 روز استعفاي خود را به قانونگذاران ارائه داده و قدرت را به معاونش مي‌سپارد.
يكي از سخنگويان مخالفان در يمن از ابتكار عمل شوراي همكاري خليج‌فارس به عنوان گامي مثبت ياد كرد و گفت: رهبران احزاب مخالف همگي با اين موضوع موافقت كرده‌اند. با اين حال وي تصريح كرد: برخي موارد بیان شده در اين توافق از جمله پيشنهاد درخواست براي تشكيل دولت وحدت ملي ظرف 7 روز با مخالفت برخي احزاب مخالف مواجه شده است.
با این حال برخی مخالفان هم معتقدند شورای همکاری خلیج‌فارس تلاش کرده با این توافق به نوعی از صالح، به عنوان دوست و متحد قدیمی خود حمایت کرده و مانع محاکمه وی شود. در همین راستا جنبش جوانان در يمن در بيانيه‌اي اعلام كرد: جوانان انقلابي كشور هر نوع ابتكار عملي كه در آن به علي عبدالله صالح مصونيت داده شود را رد مي‌كنند. در طول اعتراضات در يمن که از 2 ماه پيش آغاز شد، دست‌کم 120 تن کشته شده‌اند؛ موضوعی که موافقت با اعطای مصونیت به صالح را دشوار می‌کند. رويترز هم گزارش داد، ياسين نعمان، از رهبران مخالفان گفته است از خبر کناره‌گيري صالح استقبال مي‌کند اما در دولت وحدت ملي که در طرح پيشنهادي شوراي همکاري خليج‌فارس بیان شده، شرکت نخواهد کرد. به اين ترتيب بعد از زين‌العابدين بن‌علي رئيس‌جمهور تونس و حسني‌مبارک رئيس‌جمهور مصر، علي عبدالله صالح سومين رهبر عرب است که ظرف 4 ماه گذشته قدرتش را به دليل اعتراض‌هاي مردمي از دست مي‌دهد. طارق شامي، سخنگوي حزب حاکم يمن هم به رويترز گفت: اين حزب به شوراي همکاري خليج‌فارس اطلاع داده: «طرح اين شورا را به طور کامل پذيرفته است». بر اساس اين طرح، حداکثر با گذشت يک‌ماه از امضاي موافقتنامه با مخالفان، علي عبدالله صالح قدرت را به معاونش «عبد ربه منصور هادي» واگذار مي‌کند.
صالح يکي از رهبران مخالفان را به رياست دولت موقت منصوب مي‌کند که وظيفه اين دولت آماده کردن شرايط براي برگزاري انتخابات رياست‌جمهوري 2 ماه بعد از آن تاريخ است. همچنين صالح، خانواده و دستيارانش از تعقيب قضايي مصون خواهند بود.
تحرکات مشکوک
از سوی دیگر منابع آگاه از تحركات مشكوك و نگران‌كننده نظامي در يمن از سوي رژيم حاكم براي ايجاد يك جنگ داخلي مشابه آنچه در ليبي روي داده، خبر مي‌دهند. به گزارش پايگاه خبري «الجزيره»، رژيم حاكم پايگاه هوايي «الديلمي» در صنعا را از تمام جنگنده‌ها خالي كرده و تمام اين جنگنده‌ها را به پايگاه‌ها و فرودگاه‌ها در استان‌هاي جنوبي و شرقي يمن انتقال داده است.
بر اساس اين گزارش، ده‌ها جنگنده از نوع «ميگ 9 »، «F
5» و «سوخوي»، همچنين ده‌ها تن بمب و موشك به پايگاه‌هاي هوايي در استان‌هاي «لحج»، «تعز»، «شبوه» و «المهره» منتقل شده‌اند. اين اقدامات نظامي در حالي صورت مي‌گيرد كه صنعا در سايه شكاف عميق در ارتش شاهد نوعي آماده‌باش امنيتي و نظامي گسترده است بويژه اينكه پايتخت يمن شاهد درگيري ميان نيروهاي حامي صالح و يگان زرهي حامي انقلاب تغيير در يمن است. اين تحولات همزمان با افشاي طرح محرمانه عبدالله صالح مبني بر انفجار اوضاع نظامي در يمن است. به نظر مي‌رسد صالح با اين طرح تلاش دارد به نوعي از اعمال فشارهاي مردمي و بين‌المللي براي كناره‌گيري از قدرت رهايي يابد و كشورش را به جنگ داخلي همانند ليبي مشغول کند. منابع آگاه در اين‌باره تصريح كردند: رژيم صالح در صنعا و اطراف آن سلاح پخش كرده‌اند و اين سلاح‌ها حتي شامل موشك‌هاي زمين به زمين از نوع «اورگان» و سكوهاي پرتاب موشك از نوع BM12، تانك‌هاي T84، توپ‌هاي دور برد و خودروهاي زرهي از نوع «جلال» مي‌شوند.
نگرانی از دخالت سعودی‌ها
از سوی دیگر رئيس ائتلاف مدني انقلاب جوانان يمن تاکيد کرد: عربستان‌سعودي به دليل نگراني از انتقال انقلاب مردم يمن به اين کشور به دنبال تاثيرگذاري بر تحولات يمن است. «احمد سيف حاشد» اظهار داشت: هم‌اکنون عربستان‌سعودي احزاب ديدار مشترک و عناصر مخالف سابقش در يمن را بشدت تحت فشار قرار داده است تا بر تحولات يمن تاثير بگذارند اما جوانان انقلاب متوجه امور هستند و با نقشه‌هاي عربستان‌سعودي مخالفت مي‌کنند. وي گفت: طرح شوراي همکاري خليج‌فارس و نقش عربستان‌سعودي در آن، بيانگر تلاش مداوم سعودي‌ها براي دخالت منفي در امور داخلي يمن و نجات رژيم در حال سرنگوني عبدالله‌صالح است. احمد سيف خاطرنشان کرد: برخي تلاش مي‌کنند انقلاب مردم يمن را دور بزنند. از اين‌رو بايد با فلج کردن فعاليت مراکز مهم و حياتي اين رژيم، فشارهايي واقعي به رژيم عبدالله صالح وارد شود تا او هرچه سريع‌تر مجبور به کناره‌گيري از قدرت شود.
وي گفت: لازم است انقلاب مردم يمن که وارد سومين‌ماه خود شده است با توجه به نيرنگ‌هاي عبدالله‌صالح و توطئه سعودي‌ها و کشورهاي حوزه خليج‌فارس براي اتلاف وقت، وارد مرحله نهايي شود. رئيس ائتلاف مدني انقلاب جوانان يمن تاکيد کرد: با توجه به نامگذاري روز جمعه، تحت عنوان «آخرين فرصت» مشخص مي‌شود که توجه بسياري براي يکسره کردن امور وجود دارد و جوانان حاضر در صحنه نمي‌خواهند به علي عبدالله‌صالح فرصت بيشتري بدهند زيرا او در سايه دخالت عربستان در امور داخلي يمن به دنبال به دست آوردن فرصت بيشتر براي باقي‌ماندن در قدرت است. احمد سيف خاطرنشان کرد: رژيم سعودي که مبتني بر حاکميت يک خانواده و فاقد قانون اساسي است به‌دنبال حاکم کردن اوضاعي مشابه با عربستان در يمن است. وي افزود: رياض در ارتباط با يمن همه گزينه‌ها را به جز انقلاب ترجيح مي‌دهد زيرا انقلاب يمن به اين معناست که عربستان هم در مسير انقلاب قرار گرفته است. چندی پیش نیز اقلیت شیعه عربستانی ساکن در نزدیکی مرز یمن به تبعیض‌های دولت مرکزی علیه شیعیان اعتراض داشتند که با بازداشت گسترده فعالان شیعه از سوی حکومت مرکزی روبه‌رو شدند. عربستان با یمن حدود ۸۰۰ کیلومتر مرز مشترک دارد و به نظر تحلیلگران سیاسی عربستان از سرایت تب‌وتاب جدایی‌طلبی به شیعیان عربستان سخت در وحشت است. این در حالی است که سعودی‌ها پای خود را از حوزه خلیج‌فارس هم فراتر نهاده‌اند. در همین راستا المنار از دخالت سعودی‌ها در سوریه پرده برداشت. به گفته این شبکه مدارکی مبنی بر دست داشتن شاهزاده‌های سعودی در ایجاد ناآرامی در سوریه به دست آمده است. در همین راستا رئیس حزب توحید عربی لبنان از صدور چک‌های امضا شده شاهزاده ترکی بن عبدالعزیز در این باره و همچنین فاش شدن نقش برخی دیگر از شاهزاده‌های سعودی در تحولات سوریه خبر داد. وئام وهاب در مصاحبه با شبکه «NBN» تصریح کرد: جمال جراح عضو حزب المستقبل لبنان در این باره یک چک به مبلغ 300هزار دلار دریافت کرده است. وی همچنین یک فقره چک دیگر را به ارزش 300 هزار دلار به نام محمد عبدالحمید بیضون از نمایندگان سابق لبنان و نیز چکی را نمایش داد که به نام فرزند عبدالحلیم خدام، معاون سابق رئیس‌جمهور سوریه و به مبلغ 400هزار یورو صادر شده بود تا نامبردگان را برای دخالت بیشتر در ایجاد اغتشاش در سوریه ترغیب کند.
وهاب همچنین تصریح کرد: اسناد چک‌های صادر شده دیگری را برای اطلاع افکار عمومی منتشر خواهد کرد.
دیپلمات سعودی در یمن ربوده شد
یک مقام وزارت خارجه عربستان اعلام کرد یک دیپلمات کشورش در یمن ربوده شده و ریاض سفارت خود را در صنعا بسته است. پایگاه خبری ایلاف نوشت: مقام سعودی گفت که «سعید المالکی» در خیابان حده در شهر صنعا ربوده شده است. وی افزود: برخی قبایل در این گروگانگیری دست داشته و هیچ‌گونه انگیزه سیاسی در این مساله وجود ندارد. این مقام سعودی اضافه کرد: گروگانگیران دیپلمات سعودی را به خارج از منطقه صنعا منتقل کرده‌اند و تماس‌هایی نیز بین سفارت عربستان و عاملان گروگانگیری برای آزادی او صورت گرفته است. وی گفت : فرد گروگانگیر عبد ربه ناصر محسن السالمی نامیده می‌شود که از قبیله بنی‌ظبیان است و به سفارت عربستان در صنعا گفته این اقدام را برای حل اختلافات مالی با سرمایه‌داران یمنی در منطقه حضرموت و سرمایه‌داران سعودی انجام داده است. در پی این حادثه سفارت عربستان در صنعا بسته و تمام فعالیت‌های آن از جمله دادن ویزا به یمنی‌ها برای رفتن به عربستان متوقف شد. هرچند سعودی‌ها تلاش می‌کنند سطح مطالبات گروگانگیر را به مسائل اقتصادی کاهش دهند اما به نظر می‌رسد دخالت‌های مکرر عربستان در درگیری‌های یمن و حمایت از عبدالله صالح از علل اصلی به گروگان گرفته شدن این دیپلمات عربستانی باشد.