کارشناسان رسانه و همچنین جامعهشناسان معتقدند در دنیای جدید، رسانه کاربرد گذشته را ندارد و این «پیام» است که میتواند موجبات تجمیع افکار را فراهم کند. بر این اساس برخلاف گذشته که رسانه توانایی تولید پیام داشته و با این مولود سراغ افکار میرفت؛ اینک این رسانه است که باید به دنبال پیام حرکت کند. بنابراین اگر در گذشته قدرت رسانهای یک جغرافیا، برای دوام یک حکومت کفایت میکرد اما اینک تنها این پیامها و سخنهای جدید هستند که میتوانند بر قوام یک مجموعه بیفزایند. وقتی یک ملت پیامهای بسیاری برای عرضه دارد میتواند در شرایط جدید اقدام به فرصتسازی برای خود کند ضمن اینکه با آسودگی به دفع آفات نیز میپردازد. اینکه در چنین وضعیتی، جمهوریاسلامی ایران چگونه میتواند به ایفای نقش بپردازد موضوع بسیار مهم و دراز دامنهای است که قطعا تبیین مختصات آن نیازمند مجال گسترده و متخصصان ورزیده است. با این حال میتوان با درک سطحی از شرایط جدید، برخی عقبماندگیهای رادیو و تلویزیون ایران – به عنوان تنها رسانه عام و گسترده- را لمس کرد. اینکه صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران باید مجرای پیامهای غیرقابل برآورد انقلاب اسلامی باشد، انتظاری اولیه است. با این حال امروز متاسفانه نه در این باب که باید درباره ناتوانیهای عجیب و غریب این رسانه در حراست از مرزهای نرم و سخت کشور سخن گفت. بهتر بگویم، به عنوان مثال قرار نیست درباره ضعف مجموعه صدا و سیما درباره تبیین انقلابهای منطقه و بیان پیام انقلاب اسلامی به انقلابیون منطقه یا افشای افتضاح اوباما در ماجرای بنلادن نظر داد. بلکه باید این روزها از شفاف شدن برخی خطوط سیاسی در این رسانه نوشت؛ خطوطی که به هر جا تعلق داشته باشد، برای نظام بیگانه است و این یعنی درگیریهای داخلی در خط مقابله با دشمن و در یک کلام ذبح پیامها!مثلا به این مورد دقت کنید. طی روزهای اخیر عربستان سعودی جوسازی گستردهای علیه نمایندگان فوتبال ایران در ليگ قهرمانان آسیا ایجاد کرده است. ریشه این جوسازیها تحولات منطقه است. سعودیها که بخشی از بودجه کنفدراسیون فوتبال آسیا را تامین میکنند، به دنبال فشار به ایران هستند، همانگونه که در عرصه دیپلماتیک نیز این روزها ادعاهایی درباره ایران مطرح میکنند. اعراب جنگ روانی در ورزش و بویژه فوتبال را از پدرانشان به ارث بردهاند. اما واکنش اصلیترین رسانه ایران به این ادعاها چیست؟ «هیچ»! در مقابل تبلیغات گسترده رسانههای بصری عربستان، تلویزیون جمهوری اسلامی عملا هیچ اقدامی انجام نداده است. نکته تاسفانگیزتر اینکه به نظر میرسد این خموشی تلویزیون چندان اتفاقی و طبق روال و سیاق همیشگی نیست چراکه برنامه حاشیهسازی مانند 90 هم با لبخند گسترده مجری خود عملا از این جنگ حیثیتی گریخت! برنامه 90 که با طراحی مسؤولان صدا و سیما عمدهترین برنامه ورزشی تلویزیون ایران شده است، دوشنبهشب و درحالی که اغلب مردم در انتظار واکنش رسمی به گستاخیهای سعودیها در این برنامه بودند، درباره همه چیز حتی هدفمندی یارانهها و شرکت «دوغ فردوسیپور» سخن گفت، به جز مهمترین موضوع روز فوتبال ایران!البته این رفتار به سادگی قابل پذیرش نیست. استواری برنامه 90 به حاشیه است و فرار مجری این برنامه از موضوعات مهم و کارشناسی فوتبال را همه ما بارها شاهد بودهایم. برنامه 90 ماندگاری خود را در چنین سوژههایی جستوجو میکند و اگر «تهیهکننده– مجری» برنامه با فقدان سوژه مواجه بود، به حوزههایی نظیر سینما ورود میکند و حمایت جناحی از فیلم فرهادی و تخریب اخراجیها- 3 در برنامه «فوتبالی»(!) 90 به همین دلیل صورت گرفته است. بنابراین از چنین برنامهای بسیار بعید است سوژهای مانند جوسازی گسترده سعودیها علیه فوتبال ایران را نادیده بگیرد. البته رفتار ضدملی این رسانه را میتوان با اشاره به گزارههای دیگری نیز بررسی کرد. هفته گذشته در استادیومهای آزادی تهران و فولادشهر اصفهان، نیروی انتظامی تعدادی از تماشاگران که در حمایت از شیعیان بحرینی شعار میدادند را مورد ضرب و شتم شدید قرار داد. حتی این موضوع بسیار مهم نیز توسط مهمترین برنامه ورزشی تلویزیون ایران نادیده گرفته شده بود. این درحالی است که مجری همین برنامه، چندی پیش به خاطر درگیری یکی از سربازان نیروی انتظامی با ناصر فریاد شیران، مربی نفت تهران، نیروی انتظامی را با به کاربردن الفاظ دور از شأن و عبارات و اشارات غیراخلاقی مورد اهانت قرار داده بود! این دوگانگیها در صدا و سیما مدتی است مورد توجه افکار عمومی قرار گرفته است. در اینکه مجری این برنامه با نگاه جناحی اقدام به تهیه موضوعات میکند، شکی نیست اما متاسفانه وقتی مسؤولان تلویزیون انتقادات بسیار زیاد و برخی تشرها را نادیده میگیرند، باید این روزها شاهد کشیده شدن علایق جناحی به موضوعات ملی باشیم. در حالی که سعودیها که از دیرباز مورد تنفر مردم ایران بودهاند، این روزها تدارک بسیار زیادی را علیه فوتبال ما انجام میدهند اما در درون ایران ما باید شاهد برجسته شدن خطوط جناحی و در نتیجه نادیده گرفتن حیثیت ملی باشیم. بنابراین در چنین وضعیتی بسیار غیرمنطقی است اگر انتظار داشته باشیم صدا و سیما همزمان با شتاب تحولات جهانی، اقدام به انتقال پیامهای جمهوریاسلامی کند.