گروه سیاسی:
دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام این روزها اظهارنظر‌های ناگفته مانده مهمی را درباره عملکرد سیاسی رئیس اين مجمع مطرح می‌کند. محسن رضایی که چندی پیش با انتشار بخشی از نامه‌های خود به حضرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای، رهبر حكيم انقلاب به انحراف مدیران دولت حجت‌الاسلام‌والمسلمين هاشمی‌رفسنجانی و مشی ضدروحانیت آنها اشاره کرده بود، این‌بار با انتشار کتاب «رويارويي سوم و جهاد اقتصادي» موارد دیگری از رفتار سیاسی هاشمی‌رفسنجانی در حوزه سیاست خارجی و سیاست داخلی را مورد اشاره قرار داده است. رضایی در این کتاب تصریح کرده است که دولت هاشمي‌رفسنجاني در سياست خارجي صدور انقلاب را متوقف و در سياست داخلي فضاي باز سياسي و نقد را محدود كرد. محسن رضایی در این کتاب در ابتدا به رفتار اقتصادی هاشمی‌رفسنجانی اشاره کرده. به اعتقاد رضایی «در كنار فعاليت‌هاي اقتصادي دولت هاشمی، يك زاويه انحرافي در دولت ايشان نسبت به اصلاحات سياسي و فرهنگي پس از انقلاب به وجود آمد كه اين انحراف در دوران محمد خاتمي ادامه يافت و در برخي از ابعاد گسترش پيدا كرد». دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام رئوس این زاویه انحرافی در دولت هاشمی را اینگونه تشریح می‌کند:
1- در گفتمان و ارزش‌هاي انقلاب و روش‌هاي جهادي بازنگري شد
الف-
در سياست خارجي صدور انقلاب را متوقف كرد. رابطه با عربستان در منطقه و بهبود رابطه با آمريكا را در روابط بين‌الملل 2 مشي اصلي در سياست
خارجي برگزيد.
ب-
در سياست داخلي فضاي باز سياسي و نقد را محدود كرد. وي انتقادات را براي حال و هواي بازسازي كشور مضر مي‌دانست و دولت خود را دولت كار ناميد.
ج-
از توصيه‌ها و نسخه‌هاي غرب در اقتصاد استفاده كرد. وي از ليبراليسم اقتصادي به صراحت دفاع مي‌كرد. سياست‌هاي تعديل بانك جهاني را براي اصلاح اقتصادي كشور پذيرفت.
د-
در بعد فرهنگي در بسياري از ارزش‌هايي كه در ميان نيروهاي انقلاب جان گرفته بود تجديدنظر كرد يا به آنها بي‌اعتنايي نشان داد.
2- خيمه انقلاب بشدت محدود و كوچك شد
الف
- نهادهاي انقلابي را در نهادهاي سنتي ادغام کرد. با تعريفي كه در اين زمان از سپاه و بسيج صورت گرفت آنها را از بعد انقلابي به بعد حكومتي متمايل كرد.
ب-
عقبه جبهه انقلاب كه نيروهاي انقلاب در جامعه بودند به حال خود رها شدند. قريب 3 ميليون بسيجي جبهه رفته و با انگيزه‌هاي انقلابي و جهادي در جامعه رها يا به تعبيري بي‌سرپرست شدند. فرمانده اسبق سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پس از برشمردن مختصات جریان انحرافی دولت هاشمی، تاکید می‌کند که این رفتارها موجب شد «در ادبيات و گفتمان انقلابي و نيز در نهادهاي انقلابي و عقبه و امتداد جبهه انقلاب در جامعه تغييرات بسياري صورت گرفته و نوعي از هم پاشيدگي در جبهه انقلاب و ساماندهي آنها در جبهه سياست و حكومت اتفاق بیفتد». رضایی البته عمق گستاخی این جریان انحرافی را نیز بیان می‌کند: «برخي از اين اصلاحات با چالش نرم و پنهاني با رهبري و نيروهاي انقلاب همراه شد ولي سر و صداي آن بلند نشد كه در ادامه شرح برخي از اصلاحات سياسي و فرهنگي در دولت‌هاي پس از انقلاب مي‌آيد».
هاشمی جامعه را تحدید کرد
در ادامه کتاب «رويارويي سوم و جهاد اقتصادي» محسن رضایی به رفتار سیاسی هاشمی‌رفسنجانی در درون کشور اشاره می‌کند. وی تصریح می‌کند که «در دوره آقاي هاشمي فضاي سياسي كشور بسته شد». رضایی با بیان این جمله به یک گزاره خبری در تايید فضای بسته آن زمان اشاره می‌کند: «فضاي نقد و گفت‌وگو محدود شد تا جايي كه رهبر انقلاب به دانشگاه تهران رفت و در جمع دانشجويان گفت: خدا نيامرزد كساني را كه مي‌گويند دانشجو نبايد
سياسي باشد».
در دوران خاتمي نیز به اعتقاد محسن رضایی، وضع سياسي كشور تغيير كرد. اصلاحات سياسي ابتدا براي بازگشت به آزادي‌هاي دوران انقلاب شروع شد. رهبري هم به علت انتقاداتي كه به دوران آقاي هاشمي در عرصه سياسي و فرهنگي داشتند از آقاي خاتمي در 3سال اول دولت ايشان حمايت جدي كردند ولي از سال سوم كنترل از دست آقاي خاتمي خارج شد، اصلاحات سياسي راه خود را كج كرد و با عبور از انقلاب و شعارهاي آن شدت گرفت. اوج اين انحرافات جايي بود كه عده‌اي از طرفداران ايشان گفتند انديشه‌هاي امام را بايد به موزه تاريخ سپرد. رهبري و نيروهاي انقلاب از آقاي خاتمي فاصله گرفتند.
هاشمی و خاتمی با غرب مماشات می‌کردند
دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام در این کتاب همچنین به دیدگاه دولت‌های هاشمی و خاتمی نسبت به اصلاحات اقتصادی پرداخته و تاکید می‌کند که «لازمه اصلاحات اقتصادي در دولت‌هاي آقايان هاشمي و خاتمي مدارا كردن با غرب با حفظ استقلال كشور بود، لذا در سياست خارجي ايران هم اصلاحاتي به وجود آمد. صدور انقلاب تنها به لبنان، عراق، افغانستان و فلسطين محدود شد، ايران در همه مجامع بين‌المللي شركت كرد، از نظر اقتصادي مبادلات با بيشتر كشورها از جمله آمريكا مجاز شمرده شد. با كشورهاي مرتجع منطقه كه در دهه اول انقلاب اسلامي آنها را مورد انتقاد قرار مي‌داد و با رفتارهاي انقلابي با آنان برخورد مي‌كرد با ديپلماسي همكارانه رفتار كرد. با وجود آنكه امام فرموده بودند كه ما اگر از صدام بگذريم از آل‌سعود نمي‌گذريم ولي در سياست‌هاي پس از جنگ مسؤولان كشور راهي جز تعامل با آل‌سعود نمي‌ديدند». رضایی ادامه می‌دهد: «هر چند اين نوع سياست‌ها از بسياري از تهديدات جلوگيري كرد ولي دنياي غرب هيچ راهي را براي تعامل برابر و استفاده ايران از فناوري و دانش و بازارها و سرمايه غربي جلوي روي ما باز نگذاشت. در دوره آقايان خاتمي و هاشمي كه بيشترين مماشات و تساهل با غرب صورت گرفت، تحولي عملي و واقعي از طرف غربي‌ها صورت نگرفت. نه در بعد تكنولوژي و نه در بعد سرمايه‌گذاري خارجي و نه در بعد باز كردن بازارهاي خود روي ايران و الحاق ايران به سازمان تجارت جهاني كاري از پيش نرفت. در مقابل همكاري‌هاي هسته‌اي و شفاف‌سازي برنامه‌هاي هسته‌اي ايران، رفتار نامناسبي در پيش گرفتند و ايران را تحريم كردند. در مقابل نرم كردن ادبيات سياست خارجي و گفت‌وگوي تمدن‌ها و دفاع از انقلابيون افغاني در مقابل طالبان، بنا را بر زياده‌خواهي گذاشتند. حتي در ادامه رفتار نامناسب خود در زمان آقاي بوش، ايران را محور شرارت ناميدند. چند بار تصميم به حمله به ايران گرفتند ولي ايران با اقدامات پيش‌دستانه ترفند آنها را خنثي كرد. نقش رهبر انقلاب اسلامي و آمادگي نيروهاي مسلح كشور و افشاگري نيروهاي سياسي داخلي و خارجي نقش بازدارنده مهمي را ايفا كرد».
آن خطبه‌های فرهنگی!
رضایی در بخش‌هایی از این کتاب به سیاست‌های فرهنگی هاشمی نیز اشاره می‌کند: «آقاي هاشمي روزي به من گفت كه من در سال‌هاي اول رياست‌جمهوري امور فرهنگي را از سياستگذاري تا اجرا به رهبر انقلاب واگذار كردم. ولي وي پس از مدتي خود نوعي ارزش‌هاي جديد فرهنگي را تبليغ و ترويج كرد. خطبه‌هاي نماز جمعه ايشان در آن دوران موجود است. صحبت‌ها و مباحث ايشان به سوي اصلاح فرهنگي نه در فرهنگ گذشته قبل از انقلاب بلكه به سوي اصلاح فرهنگي و ارزش‌هايي كه پس از انقلاب در بين نيروهاي انقلابي رواج پيدا كرده بود، متمايل شد. رهبري و نيروهاي انقلاب از همان ابتدا در مقابل اين تجديدنظر موضع گرفتند. البته نيروهاي انقلاب 2 گروه شدند. عده‌اي از افراد كه بيرون از سپاه بودند به روش‌هاي افراطي كشيده شدند ولي بخش اعظمي از نيروهاي انقلاب كه در درون سپاه و بسيج بودند احترام آقاي هاشمي را كاملا نگه مي‌داشتند ولي نگراني و ناراحتي خود را به صورت نامه‌هاي محرمانه يا در جلسات خصوصي اظهار مي‌كردند». به اعتقاد دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام «در دوران آقای خاتمي تجديدنظر در مسائل فرهنگي بيشتر شد تا جايي كه ايشان گفتند اگر دين در مقابل آزادي قرار بگيرد، دين شكست مي‌خورد. در حالي كه دين و آزادي در دوران امام وارد يك خانه شد و با هم زندگي مسالمت‌آميزي داشتند. در اين مدت كه ربع قرن مي‌شود قوه مجريه و دولت در اختيار چپ بود و اگر محدوديتي درست شده بود در همين دوران بود. فلسفه و ادبيات غرب در دوران ايشان با گسترش بيشتري وارد گفتمان عمومي جامعه و اداره كشور شد. غربزدگي توسعه يافت. هنجارشكني‌هاي ديني و مذهبي بيشتر شد. مقدسات ديني زير سوال رفت. عرف‌گرايي باب شد. تساهل و تسامح در فروع به سوي اصول هم تمايل پيدا كرد كه متدينان را به نقطه جوش رساند و سر و صداهايي ايجاد كرد».