۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۸:۰۶

اجلاس گروه 8؛ تحت‌الشعاع بحران‌های بی‌پایان

محمدمهدی تقوی

ششمین نشست سران 8 کشور صنعتی دنیا پس از بروز بحران جهانی اقتصادی؛ در شهر «دوویل» فرانسه؛ همانگونه که ناظران جهانی پیش‌بینی می‌کنند، کمترین توفیق را در دستیابی به اهداف اعلام شده کسب خواهد کرد. دولت سارکوزی، به عنوان کشور میزبان، لیست بلندی از دستورالعمل‌ها را در قالب 4 رشته موضوعات اقتصادی- اجتماعی( بحران جهانی اقتصاد و مبارزه با فقر)، موضوعات اقتصادی- سیاسی ( فرآیند انقلاب‌های خاورمیانه و شمال آفریقا و سقوط کامل اقتصاد تعدادی از دولت‌های قاره سبز که منجر به تحصن‌های چندهزار نفره خیابانی در مادرید، آتن، تفلیس، لیسبون و دوبلین شده است)، سیاسی- نظامی (بحث سپر موشکی) و سیاسی – اجتماعی (اوضاع ژاپن پس از زلزله و سونامی) را برای بررسی و تصویب در این نشست آماده کرده بود، اما حاصل 3 روز گفت‌وگوی باشگاه‌ قدرت‌های بزرگ در شهر دورافتاده دوویل در جنوب فرانسه، صدور چند بیانیه درباره این معضلات و مناقشات جهانی بیش نخواهد بود. بحران اقتصادی جهانی؛ فراگیر شدن فقر حتی در کشورهای ثروتمند اتحادیه اروپایی و آمریکای شمالی؛ انقلاب‌های کشورهای منطقه ژئواستراتژیک خاورمیانه و سقوط دولت‌های ضدمردمی تونس (با 26 سال ریاست‌جمهوری استبدادی بن علی فرانسوی – آمریکایی) و مصر (با 30 سال دیکتاتوری نامبارک اسرائیلی) و اوضاع دهشتبار لیبی که با وجود حملات گاه و بی‌گاه ناتو به مواضع سرهنگ قذافی، کلنل دیوانه هنوز تسلیم نشده است و اوضاع نفتی کشورهای جنوب اروپا به همین دلیل، دچار مشکل شده است؛ و زلزله و سونامی وحشتناک ژاپن که اوضاع بهداشتی – اجتماعی – اقتصادی این کشور مطرح G8 را 3 ماه است با مشکلات فراوان روبه‌رو کرده؛ موضوعات اجلاس علنی 8 کشور مهم صنعتی دنیاست و خیزش مردم چند کشور اروپا و بیداری وام گرفته از کشورهای اسلامی که به دلیل اعتراض به فروپاشی اخلاقی در قاره سبز و همچنین اوضاع بحرانی اقتصاد و اشتغال در برخی پایتخت‌های مهم اروپا بویژه مادرید شکل گرفته است، موضوع مهم دیگری است که احتمالا به صورت اعلام نشده، اعضای G8 به آن خواهند پرداخت.

 

اجلاس «دوویل» ابعاد روشنی از چالش‌های درونی گروه 8 را آشکار می‌سازد. اغلب حاضران در این اجلاس به این واقعیت اذعان داشتند که مدیریت مناقشات جهانی به‌گونه‌ای نیست که باشگاه قدرت‌های صنعتی بتوانند به تنهایی آن را حل و فصل کنند. برخی کارشناسان و مسؤولان کشورهای مستقل، درباره این اجلاس به صراحت اعلام کردند، دلیل ناکامی‌های گروه 8؛ بویژه در سال‌های اخیر این است که تاکنون همه مسائل جهانی را از دریچه منافع شخصی نگریسته‌اند و همین ویژگی منفعت‌جویی گروه موجب شده تاکنون این نهاد از ارائه یک راهبرد موثر مثلا برای حل بحران اقتصادی جهانی که 3 سال است اوضاع مالی کشورهای صنعتی را به هم ریخته، باز بماند. لذا به نظر می‌آید، با نقدهایی که در اجلاس فرانسه بر عملکرد این سازمان وارد شد، گروه 20 که آرام- آرام جای گروه 8 را می‌گیرد، در اجلاس‌های بعدی بتواند توازنی نسبی در تصمیم‌گیری‌هاي بین‌المللی به وجود آورد. شکسته شدن ساختار جهان تک‌قطبی که دیگر حتی آمریکایی‌ها نیز به آن اذعان دارند، بهترین فرصت است تا کشورهای نوظهور اقتصادی فعال‌تر شوند و توانایی‌های خود را به رخ باشگاه قدرت‌های لیبرالیستی بکشانند. البته شکل‌گیری گروه20 نیز برای کشورهای مستقل ایده‌آل نیست و نباید بر این گمان بود که با G

20، خواسته‌های همه ملت‌ها درباره توازن و عدالت جهانی محقق خواهد شد، زیرا هنوز اغلب کشورهای جهان از مشارکت در تصمیم‌گیری و مدیریت امور بین‌المللی محرومند.

 

نکته قابل تامل آن است که کشورهای حاضر در این قبیل اجلاس‌های جهانی در صورتی می‌توانند سیاستی عدالت‌‌محور ارائه کنند که اندیشه خویش را از سیطره نظام «کاپیتالیزم محور» خارج سازند. مشکل عمده گروه 8 که اعضای آن از بیانش طفره می‌روند، این است که آنها هنوز همه راه‌حل‌های مشکلات اقتصادی و اجتماعی جهانی را از دریچه اندیشه‌های لیبرالیستی می‌بینند، لذا تردید نباید داشت که اگر سازمان‌های جایگزین یا موازی گروه 8 نیز لیبرالیزم را محور و مدار تصمیم‌های‌شان قرار دهند، راه به جایی نخواهند برد. این سخن دست کم در مواجهه با بحران سهمگین اقتصادي جهانی به اثبات رسید که نظام لیبرال غرب، نسخه‌ای راهگشا برای خروج از نابرابری، بی‌عدالتی اجتماعی و شکاف عمیقی که گریبانگیر‌ جهان فقراست، در دست ندارد.

ارسال نظر
captcha
پربیننده