کابینه نجیب میقاتی، نخست‌وزیر لبنان در حالی شکل گرفت که توطئه‌های داخلی و خارجی علیه لبنان آغاز شده است. در بعد داخلی بروز اختلاف میان نجیب میقاتی و طلال ارسلان یکی از وزرای پیشنهادی، شرایط دشواری برای نخست‌وزیر لبنان به‌وجود آورده است. طلال ارسلان، رئیس حزب دموکراتیک و یکی از اعضای طایفه دروزی‌ها خواهان پست وزارت کشور بود اما نجیب میقاتی اعلام کرده که طبق قانون، طایفه دروزی نمی‌تواند وزارتخانه کلیدی داشته باشد. این امر موجب شد تا طلال ارسلان از شرکت در کابینه خودداری کند که این امر ممکن است معرفی اعضای کابینه به پارلمان لبنان را با تاخیر مواجه کند.
در ترکیب کابینه جدید لبنان 19 وزارتخانه به جریان 8 مارس به رهبری میشل عون تعلق گرفته و 5 وزارتخانه در اختیار رئیس‌جمهوری و 6 وزارتخانه در اختیار حزب سوسیالیست ترقیخواه به رهبری ولید جنبلاط. ولید جنبلاط که قبلا از هواداران جریان 14 مارس به رهبری سعد حریری بود در یک چرخش 180 درجه‌ای با جریان 8 مارس ائتلاف کرد. با توجه به اینکه 2 جریان 8 مارس و حزب سوسیالیست ترقیخواه مجموعا 71 کرسی پارلمانی را در اختیار دارند به نظر نمی‌رسد نجیب میقاتی برای گرفتن رای اعتماد با مشکلی مواجه شود. اما با توجه به روحیه سیاسی ناپایدار ولید جنبلاط، رهبر دروزی‌های لبنان این احتمال نیز وجود دارد که وی در آخرین لحظه معرفی کابینه، از ائتلاف 8 مارس خارج شود. خروج احتمالی حزب سوسیالیست ترقیخواه به رهبری ولید جنبلاط از ائتلاف 8 مارس، کابینه نجیب میقاتی را برای گرفتن رای اعتماد از پارلمان، با مشکل مواجه می‌کند. جریان 14 مارس به رهبری سعد حریری که مخالف مقاومت اسلامی است از شرکت در کابینه خودداری کرده، سعد حریری که یک دوره پست نخست‌وزیری لبنان را برعهده داشت به دلیل خروج جریان وابسته به ولید جنبلاط از ائتلاف 14 مارس ناچار به استعفا شد. وی که فرزند رفیق حریری، نخست‌وزیر سابق لبنان است به فرانسه پناهنده شده زیرا مدعی است، سوریه و حزب‌الله درصدد ترور وی هستند. رفیق حریری، نخست‌وزیر سابق لبنان در فوریه سال 2005 در جریان یک انفجار در بیروت کشته شد. دادگاه رسیدگی به‌ترور رفیق حریری در ابتدا انگشت اتهام را متوجه برخی شخصیت‌های لبنانی و سوری کرد اما بعدا بی‌اساس بودن این اتهامات ثابت شد. سعد حریری همزمان با آغاز شورش‌ها در سوریه به فرانسه رفت و به اتفاق عبدالحلیم خدام، معاون سابق و فراری رئیس‌جمهوری سوریه هدایت تظاهرات علیه دولت بشار اسد را برعهده گرفت. هدف سعد حریری، عبدالحلیم خدام و رژیم آل‌سعود سرنگونی دولت بشار اسد و در نهایت قطع محور تهران- دمشق- بیروت و حذف حزب‌الله از عرصه سیاسی لبنان است.
... در بعد داخلی، جریان 14 مارس درصدد فضا‌سازی علیه دولت نجیب میقاتی برآمده و تهدید کرده که از هواداران خود برای شرکت در تظاهرات خیابانی گسترده دعوت به عمل خواهد آورد. در روزهای اخیر تظاهرات گسترده‌ای در شهر طرابلس واقع در شمال لبنان علیه دولت جدید نجیب میقاتی صورت گرفته است. در بعد بین‌المللی دادگاه رسیدگی به‌ترور رفیق حریری که یک دادگاه کاملا سیاسی است در انتظار معرفی کابینه جدید نجیب میقاتی به پارلمان است تا حکم نهایی خود را درباره عاملان ترور رفیق حریری صادر کند. این دادگاه درصدد است تا برخی وزرای کابینه وابسته به حزب‌الله را به دست داشتن در ترور رفیق حریری متهم کند تا از شکل‌گیری این کابینه جلوگیری کند.
در چنین شرایطی جریان‌سازی‌های خبری علیه مقاومت اسلامی لبنان با کمک بازیگران داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی به‌صورت سازمان‌یافته آغاز خواهد شد، لذا عرصه سیاسی لبنان در آینده دچار بحران‌های جدیدی خواهد شد و فعالیت کابینه جدید لبنان را با مشکل مواجه خواهد ساخت. در چنین فضایی، نجیب میقاتی نخواهد توانست امنیت را در لبنان برقرار کند زیرا جریان 14 مارس درصدد کارشکنی در مسیر فعالیت کابینه جدید لبنان بر آمده است. یکی از ابزارهای جریان 14 مارس برای کارشکنی در برابر دولت آینده نجیب میقاتی ایجاد جنگ طایفه‌ای میان شیعه و سنی خواهد بود. از سوی دیگر اوضاع سوریه نیز تاثیر مستقیمی بر رخدادهای لبنان خواهد داشت و هرگونه تغییری در سوریه بر اوضاع سیاسی لبنان تاثیر خواهد گذاشت. اگر دولت بشار اسد نتواند از بحران فعلی در سوریه خارج شود، قدرت‌های داخلی و خارجی در لبنان برای خلع سلاح حزب‌الله وارد عمل خواهند شد. به همین دلیل نمی‌توان نسبت به دورنمای شکل‌گیری کابینه جدید لبنان اظهار خوشبینی کرد زیرا جریان‌های داخلی وابسته به آمریکا و غرب در لبنان، کابینه نجیب میقاتی را کابینه حزب‌الله تلقی می‌کنند. لبنان قطعا در آینده شاهد تحولات جدیدی خواهد شد زیرا آمریکا و غرب برای خلع سلاح حزب‌الله و حذف مقاومت اسلامی برنامه گسترده‌ای تدارک دیده‌اند اما به‌رغم این شرایط قطعا مقاومت اسلامی لبنان برای رویارویی با رخدادهای احتمالی و منع گروه‌های وابسته به غرب برای ایجاد بحران‌های ساختگی در لبنان آمادگی کامل دارد. آنچه شرایط لبنان را متعادل‌تر خواهد کرد موضع‌گیری میشل سلیمان، رئیس‌جمهوری لبنان است که خلع سلاح مقاومت را خط قرمز همه گروه‌های سیاسی لبنان می‌داند. میشل سلیمان، رئیس‌جمهوری لبنان تلاش می‌کند تا نوعی همگرایی میان همه طوایف مذهبی لبنان برقرار کند تا از بروز هرگونه درگیری میان این طوایف جلوگیری کند. مجموعه رخدادهای لبنان و تحولات آینده سوریه به‌طور طبیعی بر منطقه خاورمیانه تاثیر فوق‌العاده‌ای خواهد داشت و آخرین فصل کتاب رخدادهای خاورمیانه در لبنان نوشته خواهد شد. هرگونه حرکت اشتباهی از سوی جریان‌های سیاسی لبنان، اوضاع سیاسی این کشور را به سمت یک جنگ داخلی خطرناک هدایت خواهد کرد که مهار آن برای رهبران سیاسی لبنان بسیار دشوار خواهد بود.
* كارشناس ارشد مسائل خاورميانه