گروه ورزشی: هنوز صدای اعتراض جوانان بیکار اسپانیایی در میدان اصلی شهر مادرید به گوش می‌رسد، آنها برابر ساختمان اصلی پارلمان به این موضوع اشاره کردند که «اینجا غار علی‌باباست»، آنها به ساختمانی اشاره می‌کردند که اعتقاد داشتند تمام ثروت اسپانیا در آنجا جمع شده در حالی که فقر و بیکاری آستانه صبر مردم را لبریز کرده است.
بحران اقتصادی اتحادیه اروپایی بعد از عبور از «کف خیابان‌ها» به فوتبال رسیده است. بحران‌های مالی در نزد خیل عظیمی از باشگاه‌های اروپایی آنقدر بغرنج شده که بازار نقل و انتقالات را نیز تحت تاثیر خودش قرار داده است. در این میان لالیگا نیز مورد عنایت قرار گرفته، طوری که روزنامه مارکا تیتر اول سه‌شنبه 21 ژوئن خود را به این عنوان اختصاص داده «ورشکستگی».
بحرانی از یک سال قبل
برای روشن شدن این موضوع باید به یک سال قبل نقب بزنیم، زمانی که این بحران شروع شده بود... فقط 37 روز پس از فتح جام جهاني 2010، فوتبال اسپانيا خوشي ناشي از آن را تا حد زيادي از ياد برده و وارد مشكلات قديمي خود شده و اضافه بر سوءمديريت اقتصادي كه از معضلات هميشگي فوتبال اين كشور بوده، حالا اتهام تباني در رقابت‌ها و گاوبندي نيز بر مسائل قبلي افزوده شده است. در اينكه فوتبال اسپانيا بعد از سال‌ها صبر و ناكامي شايسته قهرماني اخير خود در جام‌جهاني بوده، شكي نيست و حتي اين اتفاق بايد سال‌ها پيش روي می‌داد اما موج حوادث بعدي سند روشني در اين باره است كه اسپانيايي‌ها قدرشناس نيستند و اختلافات داخلي و حسادت‌ها براي در هم ريختن نظم جديد و به هدر دادن اندوخته‌های تازه‌شان كفايت خواهد كرد.
كوتاهي‌ها و قصورها
باور عمومي در اسپانيا اين است كه هم فدراسيون فوتبال و هم دولت اين كشور فاقد عزم و اراده لازم براي برچيدن فسادهايي از قبيل تباني و رشوه‌دهي در جامعه فوتبال اين كشور هستند و به دلايلي شناخته و ناشناخته اين امر را جدي نمي‌گيرند و پيوسته كوتاهي می‌كنند، ابراهام پاز، كاپيتان باشگاه هركولس كه وصف آن رفت، هفته پيش به مطبوعات اسپانيا گفت كه ليگ دسته دوم اين كشور سال‌ها و مدت‌ها محل تحقق اينگونه تخلف‌ها بوده است. پلاسيدو رودريگز، استاد رشته اقتصاد در دانشگاه اوويه دوی اسپانيا و رئيس پيشين باشگاه اسپورتينگ خيخون می‌گويد: «اينكه باشگاه‌ها به نفرات خود و حتي برخي تيم‌های رقيب براي كسب پيروزي هدايايي بدهند امري مرسوم و متداول است اما اينكه به تيم رقيب مبالغي اهدا شود تا ببازد يا يك نتيجه خاصي را به ثبت برساند مصداق عيني تقلب و متاسفانه كاري است كه در اسپانيا رواج يافته است. اگر موارد مربوط به هركولس ثابت و به طور قطع و يقين تاييد شود نبايد به خاطيان رحم كرد».
حتي اگر اين مشكل حل شود معضل باشگاه‌هايي كه به لطف اغماض شديد مسؤولان امر حتي بعد از رفتن تا مرز ورشكستگي امكان ادامه فعاليت را يافته‌اند، پابرجاست. سرآمد اين تيم‌ها در حال حاضر مايوركا و والنسيا هستند كه سال‌هاست در عين كمبودهاي شديد مالي از لاليگا بيرون رانده نشده‌اند. آنها بسيار خارج و فراتر از توانايي مالي خود پول خرج كرده و به تبع آن قروض بزرگي را به بار آورده‌اند.
بدهي‌های بي‌سابقه
خوزه مارياگاي، استاد رشته حسابداري در دانشگاه بارسلونا و متخصص امور سرمايه‌گذاري در ورزش فوتبال می‌گويد: «اگر مجموع قروض و بدهي تيم‌های 3 دسته نخست ليگ اسپانيا را جمع ببنديم به رقمي نزديك به 8 ميليارد يورو می‌رسيم و از اين منظر فوتبال اسپانيا هيچگاه چنين وضعيت تيره‌اي نداشته است.
20 تيم حاضر در ليگ دسته اول اسپانيا اينك مجموعا 6/3 ميليارد يورو بدهي دارند و سرآمد آنها همان رئال‌مادريد است كه قروض‌اش به 685 ميليون يورو می‌رسد. اگر پايان فصل را مبنا بگذاريم اگرچه مايوركا 1/28 ميليون يورو درآمد داشته اما مخارجش هم به 9/43 ميليون يورو می‌رسيده است و در آن زمان 85ميليون يورو بدهي در دفاتر باشگاه به ثبت رسيده بود. آنخل باراخاس، استاد رشته مديريت اقتصاد در دانشگاه شهر «ويگو»ي اسپانيا می‌گويد: «اين وظيفه دولت اين كشور است كه با وضع و اجراي قواعدي بازدارنده مانع از گسترش تخلفات مالي مورد بحث شود و باشگاه‌هايي را كه دست به اين خطا می‌زنند، به طور قوي و اكيد تنبيه کند بویژه از دسته‌اي كه در آن فعاليت می‌كنند، اخراج و به دسته‌اي پایين‌تر ارجاع كند».
خوزه ماريا گاي هم كه نامش پيش‌تر آمد، می‌گويد: «تقسيم سريع‌تر و عادلانه‌تر حق پخش تلويزيوني مسابقات بين باشگاه‌ها نيز ضروري است و در آن صورت از وضعيت پراجحاف فعلي كاسته خواهد شد. در شرايط فعلي از حق پخش 600 ميليون يورويي رقابت‌های لاليگا از شبكه‌های تلويزيوني نصف آن به 2 باشگاه بزرگ و پرطرفدار كشور (بارسلونا و رئال‌مادريد) اختصاص می‌يابد و چيزي كه می‌ماند، براي رهايي دیگر باشگاه‌ها از كمبود بودجه و خطر «ورشكستگي دير يا زود» كفايت نمي‌كند. با اين اوصاف كشيده شدن باشگاه‌های محتاج درآمد بيشتر به انواع تقلب‌ها و فسادها نمي‌تواند آنقدرها هم تعجب‌آور باشد».
فاصله‌اي عظيم
در نقطه مقابل اين هم عجيب نيست كه رئال‌مادريد و بارسلونا بویژه اولي قادرند بي‌مهار و به هر ميزان كه می‌خواهند خرج كنند و پول بابت خريد ستاره‌ها بپردازند و القابي مانند كهكشاني‌ها را به خود اختصاص دهند. اين امر در شكل‌گيري روال و سطح بازي‌های لاليگا نيز موثر است و بارسا و رئال فصل پيش لاليگا را به گونه‌اي قبضه و رقابت را به سود خود يكطرفه كردند كه در دوران معاصر تقريبا بي‌سابقه بود.
فصل گذشته تيم كاتالونيايي با جمع‌آوري 96 امتياز كه يك ركورد جديد بود قهرمان اين ليگ شد و 92 امتيازي هم كه رئال در راه كسب مقام دوم اندوخت از حدنصاب قبلي فراتر می‌رفت. والنسيا كه سوم شد به بيشتر از 71 امتياز نرسيد و اين همان فاصله عظيم بين 2 باشگاه بزرگ پرامكانات و دیگر تيم‌های ليگ بود كه به آن اشاره كرديم. بدتر از همه اينكه والنسيا در تعطيلات ليگ، 2 ستاره اول خود- ويا و سيلوا- را هم فروخت و به تبع آن ضعيف‌تر شد و رئال و آبي و اناري‌ها با جذب چند بازيكن نامدار تازه بر قدرت خود افزودند و اين می‌تواند به معناي افزايش يا حداقل حفظ فاصله‌اي باشد كه به آن اشاره شد. در آستانه آغاز فصل جديد لاليگا اين می‌تواند بدترين خبر براي تعقيب‌كنندگان پرشمار اين 2تيم بزرگ و شايد كل فوتبال اسپانيا باشد كه با اين بساط براي تكرار قهرماني‌های اخيرش در سطح ملي در آينده نيز كار بسيار سختي را در پيش خواهد داشت.