سيد بهزاد اخلاقي: محمد پنجم پادشاه و دیکتاتور مراکش همانند دیگر رهبران منطقه خاورمیانه با چالش رشد خواسته‌های عمومی و فشار‌های مردمی روبه‌رو است. او که به تازگی قانون جدیدی را برای کاهش اختیاراتش امضا کرده است بار دیگر با تظاهرکنندگانی در خیابان‌های پایتخت روبه‌رو شد که خواستار عقب‌نشینی بیشتری از سوی او هستند. در همین حال گروه‌های سیاسی معترض با سردادن شعار‌های ضد دولتی محمد پنجم را همانند پدرش دیکتاتور می‌خوانند . در حدود 4 دهه پیش محمد پنجم تنها 8 ساله بود که سوءقصد به جان پدرش رخ داد. او در بوئینگ 727 سوار بود که فرمانده نیروی هوایی با جت F5 به سوی آنها شلیک کرد و موتور‌های هواپیما را از کار انداخت. پیش از هر رخدادی شاه‌حسن در یک‌برنامه رادیویی اعلام کرد خلبان جنگنده کشته شده و شاه نیز مرده است اما معادله زمانی عوض شد که هواپیمای شاه روی زمین نشست و البته پادشاه دستور به دستگیری تمام مخالفانش داد. این رخداد در تاریخ مراکش نقطه حساسی است که نمی‌توان آن را از نظر دور داشت اما باید مطمئن باشیم که شرایط در مراکش تغییر کرده و شاه دیگر نمی‌تواند همانند گذشته بر مردم مسلط باشد. بر اساس گفتمان دموکراسی که در منطقه شمال آفریقا و خاورمیانه وجود دارد اکنون این دولت‌ها هستند که باید خود را با ملت‌هایشان همراه کنند. دیکتاتور‌هایی مانند محمد پنجم هر چندکه حامیانی را در درون جامعه خود دارند اما نتوانسته‌اند عموم را به سوی خود جلب کنند و بر اساس آن نیروهای سیاسی در تلاشند با اتحاد، پادشاه را سرنگون کنند. در همین حال جنبش 20 فوریه بار دیگر طی فراخوانی از مردم خواست برای رد اصلاحات صورت گرفته توسط پادشاه این كشور در قانون اساسی، راهپیمایی اعتراض‌آمیز برگزار كنند. این اعتراضات با حمایت مردم روبه‌رو است و بسیاری از نیروهای اپوزیسیون به خیابان‌ها آمدند تا تلاش‌های پادشاه را برای سرنگون کردن جریان‌های مردمی خنثی کنند. فراخوان جنبش 20 فوریه درحالی صورت می‌گیرد كه دولت روز گذشته اعلام كرد، بیشتر مردم به این اصلاحات پاسخ مثبت داده‌اند. بر اساس نتایج اولیه همه‌پرسی قانون اساسی مغرب 98/5 درصد مراکشی‌ها به اصلاحات قانون اساسی رای داده‌اند اما نمی‌توان به این نتایج اعتماد داشت زیرا دولت خود به تنهایی مجری این طرح است و خود نتایج را اعلام می‌کند. جریان معارض نسبت به نتایج همه‌پرسی ابراز تردید و اعلام كرده بود، از آنجا كه این اصلاحات خواسته‌های آنها را برآورده نمی‌كند، آن را كافی نمی‌دانند و به همین دلیل آن را رد می‌كنند.پادشاه مراکش همانند دوست نزدیکش دیکتاتور اردن تلاش می‌کند با ارائه آزادی‌های محدود مدنی و باز کردن فضا کشور را در شرایط بهتری قرار دهد، در همین حال گروه‌های سیاسی در اردن از سوی دولت بشدت سرکوب می‌شوند و عملا فرصتی برای ایفای نقش فعال ندارند. محمدشاه از فعالیت‌هاي سیاسی گروه‌های مخالف واهمه دارد و تلاش می‌کند چهره‌ای همانند معمر قذافی را که اکنون مخالفان گفته‌اند می‌تواند در کشورش باقی بماند، پیدا نکند. تحولات در خاورمیانه و شمال آفریقا دولت‌های اتوکراسی منطقه‌ای را بشدت به وحشت انداخته است و راهی جز آزادی‌های مردمی بیشتر ندارد. در درگیری‌هایی که میان تظاهرکنندگان روز دوشنبه و نیروهای دولتی رخ داد صدها تن از مردم زخمی شدند و نیروهای مردمی در مقابل گاز‌های اشک‌آور و سلاح‌های سرد از خود مقاومت قابل توجهی نشان دادند. نباید از نظر دور داشت که همین رفراندوم برای تغییر قانون اساسی در این کشور چیزی در حدود 11 سال به طول انجامید و مسائلی چون حقوق زنان که در ایران از سال 1907 وجود دارد هنوز در مراکش با تردید نگریسته می‌شود.