جلال چراغپور
: ارزيابي استراتژي كلي تيم ملي در 3سال آينده مهم‌ترين مساله است. بنابراین بهتر است به جاي جزئي‌نگري مقطعي نسبت به عملكرد تيم ملي سرمان را بالاتر گرفته و استراتژي اين تيم تا جام‌جهاني 2014 برزيل را نگاه كنيم. بازي با مالديو نخستین پله اين استراتژي 4 ساله ما است. ما ابتدا بايد به بررسي كليت اين استراتژي بپردازيم حال ممكن است درون كار و مراحل اجرايي برنامه‌ها مثلا براي يك مسابقه بحث‌هايي درباره سيستم تيم، تاكتيك‌ها، ارنج تركيب، تعويض‌ها و... وجود داشته باشد كه در زمان خودش مي‌توان صحبت كرد اما مساله مهم در اين مقطع نگاه به استراتژي كلي تيم ملي است. در وهله اول بايد قبول كنيم فوتبال ملي ما نياز به معماري جديدي دارد و ما هم براي اين كار مربي‌ای (كارلوس کرش) به خدمت گرفتيم كه سابقه معماري در تيم‌هاي بزرگ دنيا را دارد، حال بايد ديد آيا حركت‌هاي انجام شده در تيم ملي تاكنون (از زمان حضور کرش تا پس از بازي با مالديو) به سمت معماري جديد بوده است يا اينكه كادر فني به ترميم داشته‌هاي ما پرداخته‌اند؟ اين 2 مقوله تفاوت زيادي با هم دارند. به طور مثال استفاده بهينه از علي كريمي، جابه‌جايي مهره‌هاي قديمي در تركيب يا به‌كارگيري بازيكنان قديمي در پست‌هاي جديد مثل اولادي و... عنوان «ترميم داشته‌هاي قبل» لقب مي‌گيرد؛ كاري كه افشين قطبي سعي در انجام آن داشت. در حال حاضر هرچند مدت كمي از حضور کرش در فوتبال ما گذشته و هنوز نمي‌توانيم درباره تاثير او بر تيم ملي قضاوت كنيم اما در نتيجه رفتارها، افكار و هنجارهاي سرمربي تا به امروز مي‌توان تا حدي به ماهيت حركت تيم ملي در آينده پي برد. آنچه از 2 بازي تداركاتي تيم ملي ديدم و با توجه به ارنجي كه تيم در اين بازي‌ها داشت فكر مي‌كنم تيم ملي مي‌خواهد با تفكر استفاده از هافبك‌هاي دورزننده بازي كند، تفكري كه عينا در شروع كار منچستر يونايتد از 5 سال پيش آغاز شد. هافبك‌هاي دورزننده منچستر در آن زمان كريستيانو رونالدو از راست و رايان گيگز از چپ بودند. اين سيستم يعني نفوذ و حمله از جناحين بدون استفاده از بازيكنان كناري راست و چپ؛ طبق اين تفكر منچستر با 5 بازيكن ميانه بازي مي‌كرد و سيستم متداولش 1-5-4 است كه سال‌ها بر اين اساس بازي مي‌كند. طبق آنچه تا الان ديديم کرش مي‌خواهد اين الگو را در تيم ايران عملي كرده و معماري و ترميم را هم به صورت همزمان اجرايي كند. طبق ديدگاه كلي کرش ما نه نگاه ترميمي صددرصد به تيم ملي داريم و نه نوگرايي مدرنيسم افراطي. به نظر ما مي‌خواهيم تركيبي از اين دو را اجرا كنيم و سيستم تاكتيكي تيم ملي از 1-3-2-4 به 1-5-4 تغيير كلي خواهد كرد. منچستر از زمان حضور برباتف و وين روني تا الان عملا با 5 بازيكن ميانه بازي كرده است. (نمي‌خواهم خيلي اسم بازيكنان خارجي را بياورم تا بشوم دكتر صدر!) فكر مي‌كنم شما يك‌سال ديگر كاملا به اين تحليل بنده در تيم ملي برسيد. طبق سيستم فوق براي تيم ملي ايران، کرش براي مهاجم نوك در نهايت به انتخاب قطعي كريم انصاري‌فرد مي‌رسد. او الان به دنبال انتخاب نهايي بازيكنان ميانه راست و چپ است. در نتيجه مطمئن باشيد تيم ملي در آينده با سيستم 3-3-4 بازي نخواهد كرد. همانطور كه اشاره كردم نگاه ترميمي صرف در تيم ملي را افشين قطبي داشت؛ او تقريبا به دنبال جمع كردن تيم برانكو ايوانكوويچ رفت و فكر مي‌كرد استفاده از آن بازيكنان با مديريت جديد بهترين نتيجه را برايش خواهد داشت. قطبي جرات اعمال كوچك‌ترين تغيير در تيم ملي را نداشت. اما از طرفي در نگاه نوگرايي افراطي 80درصد تركيب تيم را بازيكنان اميد و جوان تشكيل خواهند داد؛ مانند برخي تيم‌هاي باشگاهي كه مي‌بينيم پس از يك‌سال زيروروي تيم را عوض مي‌كنند. تاثير اين رويكرد بر موفقيت تيم نيازمند گذشت زمان طولاني است و معمولا مربيان عامل، آن روزهاي خوش تيم‌شان را نمي‌بينند و بركنار مي‌شوند. اگر نگاهي به سن و سال و توانايي‌هاي بازيكنان حاضر در تيم ملي بيندازيم به وضوح مشخص است اكثر قريب به اتفاق آنها تا 4-3 سال ديگر كارايي فعلي را هم نخواهند داشت! بي‌ترديد استفاده از مدافعان و هافبك‌هاي سی و چند ساله در تيم ملي براي حضور احتمالي در جام جهاني، اقدام مناسبي نيست. در هر حال اين هشدار و چراغ قرمزي روبه‌روي کرش است كه توجه ويژه‌اي را مي‌طلبد. زمان به سرعت مي‌گذرد و ما را تغيير خواهد داد پس بهتر است طوري حركت كنيم كه تيم ملي با سازندگي‌ای كه دارد جوان بماند. سوالم اينجاست كه چرا از الگوي فوتبالي ژاپن و كره‌جنوبي استفاده نمي‌كنيم؟ الگويي كه براساس آن تيم‌هايشان را با تركيبي از 70درصد بازيكنان جوان و 30درصد بازيكنان باتجربه به مسابقات مقدماتي و جام ملت‌هاي آسيا مي‌فرستند؛ استفاده از آن 30درصد هم معمولا يكي درون دروازه و در دفاع وسط و هافبك مياني بوده است. فكر مي‌كنم اگر نوگرايي در تيم ملي حركت كندي داشته باشد ممكن است اين مسير در تيم ملي ايران پس از 3 سال پاسخ در خور انتظاري به ما ندهد. کرش اين تحليل را مي‌تواند به منزله يك تذكر يا يك هشدار تلقي كند. کرش يك مربي حرفه‌اي است و چشمان او مانند چشم عقاب به فوتبال ما نگاه مي‌كند.