شاید کمتر کسی باور می‌کرد که بخش بزرگی از طرح استفاده از توانایی‌های حوضه آبریز رود کارون که در دهه 40 شمسی مطرح شده بود، در دهه 90 به نتیجه برسد و آخرین نیروگاه برقابی روی این رودخانه پس از سدهای شهید عباسپور، کارون 3، کارون 4 و مسجد سلیمان (گدارلندر) پس از سال‌ها انتظار و فراز و نشیب، در صف بهره‌برداری قرار بگیرد، آن هم روی رودخانه کارون که وقتی طغیان می‌کند می‌تواند صدمات جبران‌‌ناپذیری وارد کند. سد گتوند به‌عنوان آخرین سد روی کارون پیش از آنکه این رودخانه وارد دشت خوزستان شود یکی از سدهای قابل توجه و مهمی است که می‌تواند تاثیر بسزایی در تامین آب و برق استان خوزستان داشته باشد.بررسی‌های تاریخی درباره سد گتوند نشان می‌دهد که پس از بررسی توانایی بالقوه برقابی روی حوضه آبریز رودخانه کارون در دهه 1340 هجری شمسی (1960 میلادی) مساله توسعه و ایجاد مخازن ذخیره‌ای بزرگ بین کیلومتر 490 رودخانه (محل کنونی سد مخزنی شهید عباسپور) و کیلومتر 800 رودخانه از اولویت خاصی برخوردار شد. جهت توسعه رودخانه کارون در بخشی بین گتوند و سد شهید عباسپور (کیلومتر 6/371 رودخانه) پیشنهاداتی از سوی شرکت «هارزا» در سال 1346، «موننکو» در سال 1354 و «ایکرز» در سال 1361 ارائه شد.در نهایت قرارداد خدمات مهندسی پروژه «گتوند علیا» توسط کارفرما با مشاوران مشانیر- کایتک منعقد شد که هدف از آن بررسی و امکان‌سنجی اجرای طرح در ساختگاه فعلی بوده است. در مجموع مطالعات اولیه توسط شرکت‌های مشانیر و کایتک چین در سال 1376 پایان یافت و توسط شرکت لامایر مورد بازنگری قرار گرفت. در نهایت سال 1382 شرکت مهندسی مشاور مهاب قدس به‌عنوان مشاور طرح جهت تکمیل مطالعات مرحله دوم و نظارت بر عملیات اجرایی انتخاب شد.طرح سد و نیروگاه گتوند علیا، بلندترین سد خاکی ایران و یکی از بزرگ‌ترین طرح‌های ملی و زیربنایی کشور است که در شرف آبگیری است.از ویژگی‌های این طرح می‌توان به داشتن بزرگ‌ترین تونل‌های آبرسان کشور از نظر طول و سطح مقطع تونل‌ها اشاره کرد. همچنین این سد دارای عمیق‌ترین دیوار آب‌بند در میان سدهای خاکی جهان و بزرگ‌ترین مخزن آبی روی رودخانه کارون که پس از سد کرخه در کشور جایگاه دوم را دارد، است. ساختگاه طرح سد و نیروگاه آبی گتوندعلیا در فاصله 380 کیلومتری از مصب رودخانه و در 25 کیلومتری شمال شهرستان شوشتر و در نزدیکی شهر گتوند واقع شده است. انرژی برق تولیدی نیروگاه این سد در میان نیروگاه‌هاي برقابی کشور بیشترین میزان تولید انرژی برقابی را به خود اختصاص خواهد داد. تولید 4250 میلیون کیلووات ساعت انرژی برقابی، تامین آب شرب و کشاورزی مورد نیاز پایین‌دست، کنترل سیلاب‌های فصلی رودخانه کارون، ایجاد اشتغال و در نتیجه رونق اقتصادی منطقه و ایجاد جاذبه‌های گردشگری از جمله اهداف مهم این طرح است. نوع سد گتوند علیا، سنگریزه‌ای با هسته رسی (خاکی) است.
دریاچه‌ای که از ساخت سد گتوند علیا تشکیل می‌شود 96 هزار و 500 مترمربع در تراز 244 متر بالاتر از سطح دریا مساحت داشته و طول آن 90 کیلومتر است. دریاچه این سد توانایی ذخیره 4 میلیارد و 500 میلیون مترمکعب آب را خواهد داشت. عملیات احداث تونل‌های انحراف طرح سد و نیروگاه گتوندعلیا در اردیبهشت ماه سال 1376 آغاز شد. عملیات انحراف آب رودخانه کارون نیز پس از پایان عملیات اجرایی فرازبند، در اردیبهشت ماه سال 1382 انجام شد و عملا بستر لازم جهت شروع عملیات ساخت سد فراهم شد. ارتفاع از پی این سد 182 متر و طول تاج آن 760 متر و عرض تاج 17 متر است. در نهایت بعد از وقفه یک‌ساله در بهره‌برداری از سد گتوند، این سد بزرگ خاکی رسما مورد بهره‌برداری قرار مي‌‌گیرد که این امر خود می‌تواند خبر خوشی برای خوزستانی‌ها باشد که می‌توانند از این پس از مزایای این سد استفاده کنند.در توصیفی دیگر از طرح گتوند و در کنار نام بزرگ‌ترین مخزن آبی کارون و بلندترین سد خاکی کشور، نیروگاه احداثی روی این سد نیز خود قابل توجه است، به گونه‌ای که این سد سالانه بیشترین میزان انرژی برق را در میان تمام نیروگاه‌های کشور تولید خواهد کرد و نقش تعیین‌کننده‌ای در افزایش توان مدیریت مخازن سدها و نیروگاه‌های بالادست در حوضه کارون خواهد داشت. این پروژه سال‌های پیک برای 10 هزار و 500 نفر به صورت مستقیم اشتغالزایی کرده است. از نظر تولید انرژی برقابی همان‌طور که اشاره شد نیروگاه گتوند سالانه 4 هزار و 250 میلیون کیلووات ساعت انرژی پاک تولید می‌کند که با تبدیل کردن این میزان تولید برق به ارزش ریالی، روزانه حدود یک میلیارد تومان درآمد از محل فروش آن نصیب کشور می‌شود. با آبگیری سد و با توجه به حجم آب ذخیره شده در دریاچه آن، آب مورد نیاز بیش از 120 هزار هکتار از اراضی دشت حاصلخیز خوزستان تامین می‌شود. بازخوانی نمونه‌های اینچنینی در ساخت سدها و نیروگاه‌های ساخته شده روی حوضه‌کارون موجب شد تا در سال 87 ایران بعد از چین و ترکیه سومین سد‌ساز بزرگ جهان نامیده شود. با توجه به نیاز روز‌افزون کشور به آب (با توجه به اینکه ایران کشوری خشک و انرژی تولیدی نیروگاه‌های برقابی، انرژی پاک و سازگار با محیط‌زیست است) بخش قابل‌ملاحظه‌ای از بودجه عمرانی کشور باید صرف سرمایه‌گذاری در زمینه ساخت در جای‌جای کشور شود. حال به نظر می‌رسد با افتتاح سد گتوند بزودی شاهد سکون و آرامش بیش از پیش در جنوب کشور خواهیم بود، چرا که سدهای احداثی روی حوضه‌کارون، روزگاری آرام و بدون دغدغه کمبود آب یا قطعی برق را برای همسایه‌‌های کارون به ارمغان خواهد آورد.